Έκδοση: 2015
ISBN: 978-960-562-927-4
Σελίδες: 240
Συγγραφέας: Ευ. Δακορώνια

Το βιβλίο «Καταστροφικές ζημίες & συστήματα αποκατάστασής τους» αποτέλεσε το κυρίως θέμα του XVIII Διεθνούς Συνεδρίου Συγκριτικού Δικαίου που έλαβε χώρα στην Ουάσινγκτον τον Αύγουστο του 2010. 

Η συγγραφέας ήταν Εθνική Εισηγήτρια στο συνέδριο και επεδίωξε τον εξής διττό στόχο: α) να συνδυάσει το Αστικό Δίκαιο με το Ιδιωτικό Δίκαιο Περιβάλλοντος και β) να παρουσιάσει προβλήματα που άπτονται των δύο κλάδων, εστιάζοντας στην εξεύρεση λύσεων. 

Με το παρόν γίνεται προσπάθεια εντοπισμού των προβλημάτων που ανακύπτουν στην περίπτωση που ένα γεγονός συνεπάγεται ευρείας κλίμακας ζημίες (πχ. σεισμοί, πλημμύρες, τυφώνες κλπ) και συνακόλουθα το μεγάλο ενδιαφέρον του τύπου και της κοινής γνώμης. 

Ειδικότερα, το ερώτημα που ανακύπτει εστιάζεται στο αν οι κανόνες περί αδικοπραξιών προσφέρονται για την αντιμετώπιση των περιπτώσεων μεγάλου αριθμού ζημιωθέντων από ένα ζημιογόνο γεγονός, αν πρέπει να τροποποιηθούν ή αν πρέπει να αναζητήσουμε τη λύση αλλού και συγκεκριμένα στην ασφάλιση της ζημίας ή στην κρατική βοήθεια. 

Το εξόχως ενδιαφέρον αυτό βιβλίο χωρίζεται στα ακόλουθα κεφάλαια: α) έννοια, διακρίσεις και χαρακτηριστικά των καταστροφικών ζημιών, καταστροφικές ζημίες και αδικοπρακτικό δίκαιο, β) η υποκειμενική ευθύνη ως βάση για την αποκατάσταση των καταστροφικών ζημιών, γ) η (αντικειμενική) ευθύνη από διακινδύνευση ως βάση για την αποκατάσταση των καταστροφικών ζημιών και δ) η ασφάλιση της ζημίας και η κρατική παρέμβαση ως εναλλακτικά συστήματα αποκατάστασης των καταστροφικών ζημιών.

Στο έργο «Καταστροφικές ζημίες & συστήματα αποκατάστασής τους» επισημαίνεται η ανάγκη για την ανάπτυξη του Δικαίου των Καταστροφών, ενός δικαίου, το οποίο έχει ως αντικείμενο την πρόληψη των καταστροφών, την αντιμετώπισή τους και την αποκατάσταση της ζημίας των θυμάτων και το οποίο δίκαιο είναι πολύ κρίσιμο στην ταραχώδη εποχή μας.

  • Πρόλογος9
  • Συντομογραφίες13
  • Περιεχόμενα21
  • Εισαγωγή25
  • §1. Έννοια, διακρίσεις και χαρακτηριστικά των καταστροφικών ζημιών31
  • A. Διαφοροποίηση των καταστροφικών ζημιών από τις μαζικές αδικοπραξίες31
  • B. Διάκριση Καταστροφών39
  • 1. Φυσικές καταστροφές39
  • 2. Ανθρωπογενείς καταστροφές43
  • α. Καταστροφές από την ανάπτυξη της τεχνολογίας44
  • αα. Ιδιαίτερα οι περιβαλλοντικές ζημίες και η πρόληψή τους50
  • ββ. Κίνδυνος από Γενετικά Τροποποιημένους Μικροοργανισμούς (ΓΤΟ)55
  • i. Το νομοθετικό πλαίσιο στην Ε.Ε.55
  • ii. Το νομοθετικό καθεστώς στην Ελλάδα57
  • iii. Αστική ευθύνη σε περίπτωση ζημίας από ΓΤΟ60
  • β. Καταστροφές από τρομοκρατικές ενέργειες65
  • αα. Εισαγωγικά65
  • ββ. Το θέμα της αποκατάστασης ζημιών από τρομοκρατικές ενέργειες66
  • γγ. Διεθνείς Συμβάσεις για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας68
  • Γ. Συνήθεις καταστροφές που απαντώνται στην Ελλάδα. Η αντισεισμική άμυνα70
  • §2. Καταστροφικές ζημίες και αδικοπρακτικό δίκαιο. Η υποκειμενική ευθύνη ως βάση για την αποκατάσταση των καταστροφικών ζημιών75
  • Α. Οριοθέτηση του παρανόμου75
  • 1. Ιδιαίτερα η παράνομη συμπεριφορά λόγω παράβασης της γενικής υποχρέωσης πρόνοιας και επιμέλειας75
  • 2. Ειδικότερα η παράλειψη της λήψης αναγκαίων μέτρων από την Πολιτεία ως παράνομη συμπεριφορά:78
  • α. Στην περίπτωση φυσικής καταστροφής78
  • β. Στην περίπτωση τρομοκρατικών ενεργειών και ταραχών85
  • 3. Συνιστά η παράλειψη ενημέρωσης για έντονα φυσικά φαινόμενα ή η παράλειψη λήψης μέτρων αποφυγής τους παράνομη συμπεριφορά;88
  • Β. Η υπαιτιότητα93
  • Γ. Η ζημία (περιουσιακή ή μη)96
  • 1. Ανάγκη υποχώρησης της αρχής της αποζημίωσης της όλης ζημίας προ της μεγάλης έκτασης της ζημίας;96
  • 2. Ο φόβος και η αγωνία για το ενδεχόμενο πρόκλησης ζημίας ως λόγος για την αποκατάσταση της ηθικής βλάβης ή ως ζημία per se;98
  • 3. Άγχος και αγωνία τρίτων προσώπων μετά το καταστροφικό γεγονός ως λόγος για την αποκατάσταση της ηθικής τους βλάβης;99
  • Δ. Ο αιτιώδης σύνδεσμος. Πότε υπάρχει διακοπή του και απαλλαγή από την ευθύνη λόγω γεγονότων ανωτέρας βίας105
  • Ε. Χρόνος παραγραφής σε περίπτωση ζημίας από φυσικές καταστροφές που αποκαλύπτουν ανθρώπινη υπαίτια συμπεριφορά109
  • §3. Η (αντικειμενική) ευθύνη από διακινδύνευση ως βάση για την αποκατάσταση των καταστροφικών ζημιών115
  • A. Η εγκατάλειψη της υποκειμενικής ευθύνης115
  • Β. Η αντιμετώπιση από τον Έλληνα νομοθέτη των πηγών κινδύνου. Θέσπιση ειδικής νομοθεσίας, κυρωτικής Διεθνών Συμβάσεων, που προβλέπει ευθύνη από διακινδύνευση. Χαρακτηριστικά της117
  • 1. Θέσπιση ειδικής νομοθεσίας117
  • α. Aστική ευθύνη στον τομέα της της πυρηνικής ενέργειας118
  • β. Αστική ευθύνη συνεπεία ζημιών από ρύπανση από πετρελαιοειδή119
  • 2. Χαρακτηριστικά της ειδικής νομοθεσίας122
  • 3. Πίνακες απεικόνισης των κοινών γενικών χαρακτηριστικών της ειδικής νομοθεσίας125
  • 4. Κριτική και προτάσεις130
  • Γ. Μη κυρωτική Διεθνών Συμβάσεων ειδική νομοθεσία που προβλέπει ευθύνη από διακινδύνευση - Το Επικουρικό Κεφάλαιο Ασφάλισης Ευθύνης από Ατυχήματα Αυτοκινήτων133
  • 1. Ν 1650/1986 για την προστασία του περιβάλλοντος133
  • 2. ΚΝ 551/31 ∆εκεμβρίου 1914/8 Ιανουαρίου 1915 «Περί ευθύνης προς αποζημίωσιν των εξ ατυχήματος εν τη εργασία παθόντων εργατών ή υπαλλήλων»134
  • 3. Ν 3950/1911 σχετικά με την αστική και ποινική ευθύνη που προκύπτουν από μηχανοκίνητα οχήματα - Επικουρικό Κεφάλαιο Ασφάλισης Ευθύνης από Ατυχήματα Αυτοκινήτων143
  • §4. Η ασφάλιση της ζημίας και η κρατική παρέμβαση ως εναλλακτικά συστήματα αποκατάστασης των καταστροφικών ζημιών149
  • Α. Φυσικές καταστροφές150
  • 1. Συστήματα ασφάλισης150
  • α. Σύστημα ασφάλισης στη Γαλλία154
  • β. Σύστημα ασφάλισης στις ΗΠΑ156
  • γ. Σύστημα ασφάλισης στην Ιαπωνία160
  • δ. Σύστημα ασφάλισης στην Ελλάδα161
  • αα. Γενικά161
  • ββ. Ασφάλιση κατά κινδύνου σεισμού162
  • γγ. Ασφάλιση κατά πυρκαγιάς163
  • δδ. Ασφάλιση περιβαλλοντικών ζημιών164
  • εε. Πότε δεν παρέχεται ασφαλιστική κάλυψη164
  • στστ. Δυνατότητα ή μη σωρευτικής είσπραξης αποζημίωσης και ασφαλίσματος165
  • 2. Κρατική παρέμβαση στο πλαίσιο του Κράτους-δικαίου - Δημιουργία Κεφαλαίου ή ad hoc μέτρα169
  • α. Στην Ιαπωνία171
  • β. Στην Eλλάδα172
  • Β. Καταστροφές από τρομοκρατικές ενέργειες178
  • 1. Η αποζημίωση των θυμάτων τρομοκρατικών ενεργειών σε Γαλλία και ΗΠΑ178
  • α. Γαλλία. Σύστημα ασφάλισης και θέσπιση Κεφαλαίου178
  • β. ΗΠΑ. Θέσπιση Κεφαλαίου181
  • 2. Η αποζημίωση των θυμάτων τρομοκρατικών ενεργειών στην Ελλάδα185
  • α. Εισαγωγή. Η Αντιτρομοκρατική νομοθεσία γενικά185
  • β. Νομοθεσία σχετική με την αποζημίωση θυμάτων τρομοκρατικών ενεργειών188
  • αα. Ν 3875/2010 για το Διεθνικό Οργανωμένο Έγκλημα188
  • ββ. Ν 3811/2009 για την αποζημίωση των θυμάτων εγκλημάτων βίας από πρόθεση (ενσωμάτωση της Οδηγίας 2004/80/ΕΚ)189
  • γγ. Ν 1897/1990 Περί απονομής και παροχής βοηθείας σε θύματα τρομοκρατίας και λοιποί σχετικοί νόμοι193
  • γ. Ασφάλιση κατά τρομοκρατικών ενεργειών196
  • §5. Συμπεράσματα199
  • Βιβλιογραφία207
  • Αλφαβητικό ευρετήριο233