Στον Πτωχευτικό ΚώδικαΣτον Κανονισμό 1346/2000 για τις ευρωπαϊκές διαδικασίες αφερεγγυότηταςΣτον Π.Ν. της Uncitral (Ν 3858/2010)

Αγόρασέ το στο nb.org

ΦΠ €30.00
ΝΠ €40.00 *

* Οι τιμές περιλαμβάνουν ΦΠΑ.
Έκδοση: 2014
ISBN: 978-960-562-761-4
Σελίδες: 298
Συγγραφέας: Α. Παπαδοπούλου

Η έννοια του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη αποτελεί μια σχετικά νέα νομική έννοια, η οποία εμφανίστηκε για πρώτη φορά στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τις διαδικασίες αφερεγγυότητας το 1995.

Σήμερα, η έννοια του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη, υιοθετείται από τον Πτωχευτικό Κώδικα ως κριτήριο προσδιορισμού της τοπικής αρμοδιότητας του πτωχευτικού δικαστηρίου, περιλαμβάνεται στον Κανονισμό 1346/2000 για τις ευρωπαϊκές διαδικασίες αφερεγγυότητας ως βάση διεθνούς δικαιοδοσίας και τίθεται στο Ν 3858/2010 για τις διασυνοριακές πτωχεύσεις (που μετέφερε στην ελληνική έννομη τάξη τον Πρότυπο Νόμο της Uncitral) ως προϋπόθεση για την αναγνώριση της αλλοδαπής διαδικασίας αφερεγγυότητας.

Το έργο αυτό “ Το κέντρο των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη στη διαδικασία αφερεγγυότητας “ απευθύνεται σε κάθε νομικό που τα ενδιαφέροντά του κινούνται στο χώρο του δικαίου της αφερεγγυότητας. Η εξειδίκευση της έννοιας του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη είναι αναγκαία για την έναρξη κάθε εθνικής ή διασυνοριακής διαδικασίας αφερεγγυότητας. Απευθύνεται ακόμα και στον Έλληνα δικαστή με στόχο να συμβάλει στην εξοικείωσή του με την έννοια αυτή εφόσον θα καλείται να την εφαρμόζει ανεξάρτητα εάν αντιμετωπίζει μια εθνική πτώχευση, μια ευρωπαϊκή διαδικασία αφερεγγυότητας ή θα καλείται να αναγνωρίσει την ισχύ μιας αλλοδαπής διαδικασίας αφερεγγυότητας.

Για το λόγο αυτό, η μελέτη κινείται με βασικό ερμηνευτικό εργαλείο τον Κανονισμό 1346/200 και τις κατευθυντήριες γραμμές της νομολογίας του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης που ερμηνεύει αυθεντικά το δίκαιο της Ένωσης.

Το έργο συμπληρώνεται με πλούσια βιβλιογραφία (ελληνική και αλλοδαπή) και ευρετήριο.

  • ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ1
  • 1. Αντικείμενο μελέτης1
  • 2. Ορολογικές διευκρινίσεις5
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ7
  • Η εισαγωγή της έννοιας του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη στο ελληνικό δίκαιο αφερεγγυότητας7
  • § 1. Η εμφάνιση της έννοιας του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη 7
  • 1.1. Το κέντρο των κύριων συμφερόντων ως έννοια ενταγμένη στην προβληματική των διασυνοριακών διαδικασιών αφερεγγυότητας7
  • 1.1.1. Γενική προσέγγιση των διασυνοριακών διαδικασιών αφερεγγυότητας9
  • 1.1.2. Οι αρχές της καθολικότητας - ενότητας και εδαφικότητας - πολλαπλότητας13
  • 1.1.3. Το συνδυαστικό μοντέλο της τροποποιημένης ή περιορισμένης καθολικότητας και η δεσπόζουσα κύρια διαδικασία14
  • 1.2. Η ιστορική διαδρομή της έννοιας του κέντρου των κύριων συμφερόντων16
  • 1.2.1. Από την Ευρωπαϊκή Σύμβαση στον Πρότυπο Νόμο της Uncitral16
  • 1.2.2. Από την Ευρωπαϊκή Σύμβαση στον Κανονισμό 1346/2000 για τις ευρωπαϊκές διαδικασίες αφερεγγυότητας17
  • 1.2.3. Από τον Κανονισμό 1346/2000 στο ελληνικό πτωχευτικό δίκαιο19
  • § 2. Το κέντρο των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη στον Πτωχευτικό Κώδικα19
  • 2.1. Το κέντρο των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη ως βάση προσδιορισμού της κατά τόπο αρμοδιότητας του πτωχευτικού δικαστηρίου19
  • 2.1.1. Αυτεπάγγελτος έλεγχος της τοπικής αρμοδιότητας23
  • 2.1.2. Τα τυπικά στοιχεία της αίτησης25
  • 2.2. Το κέντρο των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη ως βάση διεθνούς δικαιοδοσίας σε διεθνείς διαδικασίες αφερεγγυότητας 30
  • 2.2.1. Έλεγχος της διεθνούς δικαιοδοσίας του πτωχευτικού δικαστηρίου κατά το ελληνικό δίκαιο31
  • § 3. Το κέντρο των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη στο Ν 3858/2010 για τις διασυνοριακές/διεθνείς πτωχεύσεις32
  • 3.1. Η εναρμόνιση του ελληνικού δικαίου με τον Πρότυπο Νόμο της Uncitral32
  • 3.1.1. Το κέντρο των κύριων συμφερόντων ως όρος αναγνώρισης της αλλοδαπής διαδικασίας ως κύριας.34
  • 3.1.2. Το αρμόδιο δικαστήριο αναγνώρισης της αλλοδαπής διαδικασίας 37
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ39
  • Το κέντρο των κύριων συμφερόντων στον Κανονισμό 1346/2000 για τις ευρωπαϊκές διαδικασίες αφερεγγυότητας39
  • § 4. Οι ευρωπαϊκές διαδικασίες αφερεγγυότητας39
  • Ο Κανονισμός 1346/2000 και η πρόταση τροποποίησης39
  • 4.1. Η διαμόρφωση ενός ευρωπαϊκού συστήματος αφερεγγυότητας στη βάση του μοντέλου της τροποποιημένης ή περιορισμένης καθολικότητας - Κύρια και δευτερεύουσα διαδικασία43
  • 4.2. Το κέντρο των κύριων συμφερόντων και η εγκατάσταση ως βάσεις διεθνούς δικαιοδοσίας σε κύρια και δευτερεύουσες διαδικασίες44
  • 4.3. Τα συναρτώμενα με τη διεθνή δικαιοδοσία αποτελέσματα.47
  • § 5. Το πεδίο εφαρμογής του Κανονισμού 1346/2000.49
  • 5.1. Ο κανόνας του α. 1§1 του Κανονισμού49
  • 5.2. Το διευρυμένο πεδίο εφαρμογής με βάση την Πρόταση τροποποίησης του Κανονισμού 1346/200051
  • 5.3. Η υπαγωγή των ελληνικών πτωχευτικών και προπτωχευτικών διαδικασιών στις ευρωπαϊκές διαδικασίες αφερεγγυότητας53
  • § 6. Η τριπλή λειτουργία του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη στον Κανονισμό 1346/200057
  • 6.1. Το κέντρο των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη ως όρος εφαρμογής του Κανονισμού 1346/200058
  • 6.2. Το κέντρο των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη ως βάση διεθνούς δικαιοδοσίας της κύριας διαδικασίας αφερεγγυότητας (δικαστική δικαιοδοσία)61
  • 6.2.1. Σχέση διεθνούς δικαιοδοσίας και τοπικής αρμοδιότητας63
  • 6.2.2. Η έκταση της διεθνούς δικαιοδοσίας 64
  • 6.3. Το κέντρο των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη ως σύνδεσμος του εφαρμοστέου δικαίου (νομοθετική δικαιοδοσία)70
  • § 7. Το άρθρο 3 §1 του Κανονισμού 1346/2000 ως διάταξη αμέσου αποτελέσματος72
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ76
  • Η κοινοτική/ενωσιακή έννοια του κέντρου των κύριων συμφερόντων ως βασικό ερμηνευτικό εργαλείο για το ελληνικό πτωχευτικό δίκαιο76
  • § 8. Ο εννοιολογικός προσδιορισμός του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη76
  • 8.1. Ο νομοθετικός ορισμός του α. 4 §2 εδ. α του ΠτΚ77
  • 8.2. Η απουσία νομοθετικού ορισμού στο α. 3§1 του Κανονισμού και η 13η προοιμιακή σκέψη78
  • 8.3. Η Πρόταση τροποποίησης του Κανονισμού - Ο προτεινόμενος νομοθετικός ορισμός81
  • 8.4. Οι επιμέρους όροι που συγκροτούν την έννοια του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη82
  • 8.4.1. Η έννοια του «οφειλέτη»82
  • 8.4.2. Ο όρος «συμφέροντα» του οφειλέτη85
  • 8.4.3. Ο προσδιορισμός των συμφερόντων ως «κύρια» 86
  • 8.4.4. Ο όρος «κέντρο» των συμφερόντων87
  • 8.4.5. Ενδιάμεσα συμπεράσματα89
  • 8.5. Περαιτέρω ερείσματα για την εννοιολογική αποσαφήνιση του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη90
  • 8.5.1. Η συνήθης διοίκηση των συμφερόντων ή η διαχείριση των συμφερόντων σε τακτική βάση92
  • 8.5.2. Η αναγνωρισιμότητα του κέντρου των κύριων συμφερόντων από τους τρίτους94
  • 8.6. Τελικά συμπεράσματα99
  • 8.7. Σύγκριση του κέντρου κύριων συμφερόντων του ΠτΚ με τον τόπο του κυρίου εμπορικού καταστήματος του Ε.Ν.101
  • § 9. Τοπικός προσδιορισμός του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη για τα νομικά πρόσωπα102
  • 9.1. Το τεκμήριο της καταστατικής έδρας κατά το α. 4 §2 ΠτΚ για τα νομικά πρόσωπα103
  • 9.2. Το τεκμήριο της καταστατικής έδρας, κατά το α. 3§1 εδ. β του Κανονισμού, για νομικά πρόσωπα και εταιρίες105
  • 9.3. Η ανατροπή του τεκμηρίου110
  • 9.3.1. Η επικράτηση της πραγματικής έδρας111
  • 9.3.2. Ο έλεγχος του τεκμηρίου της καταστατικής έδρας113
  • 9.3.2.1. Στο πλαίσιο του Κανονισμού113
  • 9.3.2.2. Στο πλαίσιο του ελληνικού πτωχευτικού δικαίου117
  • 9.3.3. Ουσιαστικές προϋποθέσεις ανατροπής του τεκμηρίου119
  • 9.4. Επισκόπηση της νομολογίας του Δικαστηρίου 121
  • 9.4.1. Απόφαση MG Probud 122
  • 9.4.2. Απόφαση Interedil 123
  • 9.4.3. Απόφαση Rastelli127
  • 9.5. Τελικά συμπεράσματα 129
  • § 10. Η ιδιαίτερη προβληματική των ομίλων εταιριών σε σχέση με τον τοπικό προσδιορισμό του κέντρου των κύριων συμφερόντων 130
  • 10.1. Η θέση του Κανονισμού 1346/2000 απέναντι στους πολυεθνικούς ομίλους εταιριών131
  • 10.2. Ο εντοπισμός του κέντρου των κύριων συμφερόντων των θυγατρικών εταιριών135
  • 10.2.1. Η θεμελιώδης απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση Eurofood141
  • 10.2.2. Η Πρόταση τροποποίησης του Κανονισμού σε σχέση με τους ομίλους147
  • 10.2.3. Τελικά συμπεράσματα - Σκέψεις149
  • §11. Ο τοπικός προσδιορισμός του κέντρου των κύριων συμφερόντων για τα φυσικά πρόσωπα 151
  • 11.1. Η απουσία ειδικής ρύθμισης στον ΠτΚ - Η εμπορική κατοικία151
  • 11.2. Η απουσία ειδικής ρύθμισης στον Κανονισμό152
  • 11.3. Η διάκριση μεταξύ φυσικών προσώπων που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα και απλών καταναλωτών154
  • 11.3.1. Φυσικά πρόσωπα που ασκούν εμπορική/επαγγελματική δραστηριότητα154
  • 11.3.2. Φυσικά πρόσωπα που δεν ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα157
  • 11.3.3. Η Πρόταση τροποποίησης του Κανονισμού-Η προτεινόμενη ρύθμιση162
  • §12. Η συμβολή της νομολογίας στην εξειδίκευση της έννοιας του κέντρου των κύριων συμφερόντων163
  • 12.1. Οι κατευθυντήριες γραμμές της νομολογίας του Δικαστηρίου και η επίδρασή τους στα εθνικά δικαστήρια163
  • 12.2. Η ερμηνευτική συμβολή του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην έννοια του κέντρου των κύριων συμφερόντων168
  • 12.3. Ενδεικτική επισκόπηση της εθνικής νομολογίας των κρατών μελών170
  • 12.3.1. Η διασταλτική προσέγγιση της αγγλικής νομολογίας170
  • 12.3.2. Η γαλλική και γερμανική θεώρηση 173
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ177
  • Ο χρόνος εντοπισμού του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη και η δυνατότητα έγκαιρης μετακίνησης του κέντρου177
  • § 13. Ο χρόνος εντοπισμού του κέντρου συμφερόντων κατά το ελληνικό δίκαιο177
  • § 14. Απουσία ρύθμισης χρονικού εντοπισμού στον Κανονισμό 1346/2000177
  • 14.1. Ο κρίσιμος χρόνος υποβολής της αίτησης για έναρξη διαδικασίας178
  • 14.2. Ο χρόνος εντοπισμού του κέντρου κύριων συμφερόντων μετά την παύση της επιχειρηματικής δραστηριότητας180
  • 14.3. Η απόφαση του Δικαστηρίου Staubitz-Schreiber181
  • § 15. Συγκρούσεις διεθνούς δικαιοδοσίας στις ευρωπαϊκές διαδικασίες αφερεγγυότητας182
  • 15.1. Η αρχή της χρονικής προτεραιότητας και της αμοιβαίας εμπιστοσύνης184
  • 15.2. Ο έλεγχος δικαιοδοσίας στις ευρωπαϊκές διαδικασίες αφερεγγυότητας190
  • § 16. Η μετακίνηση του κέντρου των κύριων συμφερόντων ως αναζήτηση δικαιοδοσίας (forum shopping)193
  • 16.1. Η θέση του Κανονισμού 1346/2000 στο φαινόμενο της αναζήτησης δικαιοδοσίας σε καταστάσεις αφερεγγυότητας 195
  • 16.1.1. To κέντρο κύριων συμφερόντων ως μηχανισμός αποφυγής (;) του forum shopping 198
  • 16.1.2. Ο χρόνος εντοπισμού του κέντρου συμφερόντων ως μηχανισμός αποφυγής του forum shopping - Η αρχή perpetuatio fori 200
  • § 17. Η δυνατότητα μετακίνησης του κέντρου των κύριων συμφερόντων και το δικαίωμα ελεύθερης εγκατάστασης στο ευρωπαϊκό δίκαιο204
  • 17.1. Φυσικά πρόσωπα205
  • 17.2. Νομικά πρόσωπα206
  • 17.2.1. Διάσπαση εφαρμοστέου εταιρικού και πτωχευτικού δικαίου215
  • 17.3. Διάκριση μεταξύ γνήσιας ή πραγματικής και παραπλανητικής ή φαινομενικής μετακίνησης του κέντρου των κύριων συμφερόντων218
  • 17.4. Ενδιάμεσα συμπεράσματα221
  • § 18. Ο έλεγχος της μετακίνησης του κέντρου των κύριων συμφερόντων με βάση το μηχανισμό καταστρατήγησης δικαίου223
  • 18.1. Η γενική έννοια της καταστρατήγησης δικαίου223
  • 18.2. Η αποφυγή ενός forum shopping στις ευρωπαϊκές διαδικασίες αφερεγγυότητας μέσω της καταστρατήγησης δικαίου225
  • 18.2.1. Η μετακίνηση του κέντρου των κύριων συμφερόντων και η ad hoc εκτίμηση της αντίθεσης ή μη με τους σκοπούς του Κανονισμού227
  • 18.2.1.1. Οι επιδιωκόμενοι κατά τον Κανονισμό σκοποί σε μια ευρωπαϊκή διαδικασία αφερεγγυότητας228
  • 18.2.1.2. Η θέση των πιστωτών230
  • 18.2.1.3. Ο σκοπός της αποδοτικής και αποτελεσματικής διαδικασίας αφερεγγυότητας234
  • 18.3 Τελικά συμπεράσματα236
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΜΠΤΟ239
  • Η διάκριση μεταξύ του κέντρου κύριων συμφερόντων και της εγκατάστασης του οφειλέτη239
  • § 19. Η εγκατάσταση του οφειλέτη ως βάση διεθνούς δικαιοδοσίας για τοπικές δευτερεύουσες ή ανεξάρτητες διαδικασίες αφερεγγυότητας239
  • 19.1. Οι τοπικές διαδικασίες αφερεγγυότητας ως μηχανισμός εφαρμογής του εθνικού δικαίου240
  • 19.1.1. Η δευτερεύουσα διαδικασία και η δεσπόζουσα κύρια διαδικασία241
  • 19.1.1.1. Η Πρόταση τροποποίησης του Κανονισμού244
  • 19.1.2. Η ανεξάρτητη τοπική διαδικασία 246
  • 19.2. Η εξειδίκευση της έννοια της εγκατάστασης του οφειλέτη από τον έλληνα δικαστή σύμφωνα με το α. 2 (η) του Κανονισμού248
  • 19.2.1. Νομοθετικός ορισμός της εγκατάστασης - Κατευθύνσεις της νομολογίας του Δικαστηρίου248
  • 19.2.1.1. Ο τόπος άσκησης μη προσωρινής οικονομικής δραστηριότητας250
  • 19.2.1.2. Η χρήση ανθρώπινου δυναμικού και περιουσιακών στοιχείων254
  • 19.3. Εννοιολογική οριοθέτηση της εγκατάστασης του οφειλέτη από το κέντρο των κύριων συμφερόντων 257
  • 19.4. Τελικά συμπεράσματα259
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ260
  • Το κέντρο των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη στον Πρότυπο Νόμο της Uncitral260
  • § 20. Ο Πρότυπος Νόμος (ΠΝ) της Uncitral για τις διεθνείς διαδικασίες αφερεγγυότητας260
  • 20.1. Η νομική φύση του Πρότυπου Νόμου260
  • 20.2. Συσχετισμός του Πρότυπου Νόμου με τον Κανονισμό 1346/2000263
  • 20.3. Η εξειδίκευση του κέντρου των κύριων συμφερόντων του οφειλέτη στο πλαίσιο του Πρότυπου Νόμου της Uncitral266
  • 20.3.1. Η νομολογία των ΗΠΑ ως παράδειγμα267
  • 20.3.2. Ο χρονικός προσδιορισμός του κέντρου κύριων συμφερόντων270
  • 20.3.3. Η εκτίμηση ενός forum shopping271
  • 20.3.4. Τελικά συμπεράσματα - Ερμηνευτικές αποκλίσεις του κέντρου των κύριων συμφερόντων μεταξύ Κανονισμού 1346/2000 και Πρότυπου Νόμου272
  • ΕΠΙΜΕΤΡΟ275
  • ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ277
  • Ι. Ελληνική277
  • ΙΙ. Ξενόγλωσση286
  • ΙΙΙ. Άλλες πηγές294
  • ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ295