Έκδοση: 2014
ISBN: 978-960-562-821-5
Σελίδες: 424
Συγγραφέας: Ε. Ραυτόπουλος

Το παρόν έργο «Συμβατική Περιβαλλοντική Διακυβέρνηση & Μεσόγειος ή Plus Ultra» αναδεικνύει τον πλούτο και την πολυπλοκότητα της συμβατικής περιβαλλοντικής διακυβέρνησης. Η συμβατική περιβαλλοντική διακυβέρνηση της Μεσογείου που αποτελεί και τον τίτλο του βιβλίου αποσκοπεί στην εμβάθυνση αναλύσεων και επιχειρημάτων τόσο του διεθνούς δικαίου όσο και των διεθνών σχέσεων. Αποτελεί προσέγγιση και ανάλυση PLUS ULTRA θεωρίας και πράξης.

Το διεθνές δίκαιο του περιβάλλοντος προσφέρει ένα πλαίσιο υπέρβασης της καθιερωμένης θετικιστικής προσέγγισης του διεθνούς δικαίου. Θεμελιώδες στοιχείο της δημόσιας τάξης δικαίου στη διεθνή κοινωνία αποτελεί η ολοκληρωμένη σύλληψη της συμβατικής περιβαλλοντικής διακυβέρνησης. Η υποδειγματική τάξη της συμβατικής περιβαλλοντικής διακυβέρνησης που εγκαθιδρύεται στο πλαίσιο του καθεστώτος της Σύμβασης της Βαρκελώνης για την Προστασία του Περιβάλλοντος και των Παράκτιων Περιοχών της Μεσογείου αναλύεται τόσο ως συστατική όσο και ως λειτουργική διαδικασία στο Πρώτο Μέρος του βιβλίου. Η συστατική διαδικασία της συμβατικής περιβαλλοντικής διακυβέρνησης αναφέρεται στη διαδικασία κλιμακωτής οικοδόμησης consensus ως σχέσης πλαισιακής συμφωνίας και εξειδικευτικών-εκτελεστικών Πρωτοκόλλων στο χώρο και χρόνο. Στο μέρος του βιβλίου αυτό αναπτύσσεται η ιδιάζουσα διαδικαστική αρχή της δυαδικής διασύνδεσης συμβατικής και δηλωτικής όψης του καθεστώτος περιβαλλοντικής διακυβέρνησης (Σύμβαση της Βαρκελώνης και Πρωτόκολλα – Μεσογειακό Σχέδιο Δράσης). Επίσης εδώ αναλύονται η αρχή της προφύλαξης και η αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει» ως ενεργηματικές αρχές που εξειδικεύουν την εφαρμογή της περιβαλλοντικής διακυβέρνησης. Αναλύεται η κοινωνικοποίηση της διακυβέρνησης αφενός ως σχέση κοινωνικής συμμετοχής και αφετέρου ως σχέση κοινωνικής σύμπραξης όπου αναγνωρίζεται ο ρόλος των ΜΚΟ. Αντικείμενο συστηματικής ανάλυσης αποτελούν και τα πιο νομικά χαρακτηριστικά του συμβατικού καθεστώτος, αλλά πλέον ως λειτουργικά στοιχεία που υποδειγματοποιούν την άσκηση συμβατικής περιβαλλοντικής διακυβέρνησης.

Η εξειδικευτική εφαρμογή του συμβατικού περιβαλλοντικού καθεστώτος που αναδύεται από τη διαδικασία των Πρωτοκόλλων και αναφέρεται στον κύκλο των αποβλήτων αποτελεί το αντικείμενο του Δεύτερου Μέρους του Βιβλίου. Το ειδικό καθεστώς διακυβέρνησης του κύκλου των αποβλήτων αναφέρεται σε ολόκληρο το φάσμα των δράσεων και διαδικασιών που παράγουν ή μεταφέρουν απόβλητα ρυπαίνοντας το θαλάσσιο περιβάλλον και τις παράκτιες περιοχές της Μεσογείου και απορρέει από τρία Πρωτόκολλα που αναλύονται διεξοδικά στο παρόν έργο. Πρόκειται για το Πρωτόκολλο σχετικά με τη Ρύπανση και Απόρριψη και Αποτέφρωση στη θάλασσα, το Πρωτόκολλο σχετικά με τη Ρύπανση από Χερσαίες Πηγές και Δραστηριότητες και το πρωτοποριακό Πρωτόκολλο σχετικά με την Πρόληψη της Ρύπανσης της Μεσογείου από τις Διασυνοριακές Μετακινήσεις Επικίνδυνων Αποβλήτων και τη Διάθεσή τους.

Με το παρόν έργο προάγεται η διεπιστημονική προσέγγιση του διεθνούς δικαίου περιβάλλοντος και αποκαλύπτονται οι διασυνδέσεις του με το διεθνές δίκαιο σε κάθε επίπεδο. Εξερευνώνται δίαυλοι σκέψης και ιδεών που οδηγούν σε μία πραγματική και ιστορική σύλληψη του διεθνούς δικαίου ως διακυβέρνησης. Το έργο αποτελεί ένα χρήσιμο βοήθημα για κάθε νομικό, επιστήμονα και ερευνητή του διεθνούς δικαίου.

  • ΕΙΣΑΓΩΓΗ1
  • ΠΕΡΙ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ: ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ1
  • ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ25
  • ΟΙ ΟΨΕΙΣ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ25
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 127
  • Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΗΣ ΒΑΡΚΕΛΩΝΗΣ ΩΣ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ: ΟΙ ΟΨΕΙΣ ΤΗΣ ΣΥΣΤΑΤΙΚΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ27
  • Ο Χαρακτήρας της Λειτουργικής Σύστασης27
  • Ο Χωρικός και ο Υλικός Προσδιορισμός του Πεδίου Εφαρμογής31
  • Η Σχεσιακή Σύσταση του Συμβατικού Καθεστώτος37
  • Η Σχεσιακή Αναφορικότητα του Συμβατικού Καθεστώτος39
  • Σχεσιακές Αρχές και Πρότυπα42
  • Η Αρχή και οι Όψεις της Διασύνδεσης Συμβατικής και Δηλωτικής Διακυβέρνησης: Η Σύμβαση της Βαρκελώνης και το Μεσογειακό Σχέδιο Δράσης43
  • Οι Περιβαλλοντικές Αρχές - Ενεργήματα του Συμβατικού Καθεστώτος61
  • Η Αρχή της Προφύλαξης62
  • Η Αρχή «ο Ρυπαίνων Πληρώνει» και η Διαδικασία Εξειδικευτικής Εφαρμογής της ως Καθεστώς Περιβαλλοντικής Ευθύνης68
  • Τα Πρότυπα Περιβαλλοντικής Διαχείρισης του Συμβατικού Καθεστώτος79
  • Η Διαδικασία Εκτίμησης των Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων80
  • Η Ολοκληρωμένη Διαχείριση των Παράκτιων Ζωνών88
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 299
  • Η ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΗΣ ΒΑΡΚΕΛΩΝΗΣ ΩΣ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ: ΟΙ ΟΨΕΙΣ ΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ99
  • Η Κοινωνική Όψη της Συμβατικής Περιβαλλοντικής Διακυβέρνησης99
  • Η Κοινωνική Συμμετοχή ως Σχέση Καθοδικής Τάξης100
  • Η Κοινωνική Σύμπραξη ως Σχέση Ανοδικής Τάξης110
  • Η Αναθεωρητική Όψη της Συμβατικής Περιβαλλοντικής Διακυβέρνησης117
  • Η Όψη της Λογοδοτικής Ευθύνης στη Συμβατική Περιβαλλοντική Διακυβέρνηση135
  • Η Εποπτική Δομή και Λειτουργία της Συμβατικής Περιβαλλοντικής Διακυβέρνησης146
  • Η Θεσμική Όψη της Συμβατικής Περιβαλλοντικής Διακυβέρνησης156
  • Η Σύνοδος των Συμβαλλόμενων Μερών157
  • Το Γραφείο163
  • Η Γραμματεία166
  • ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ181
  • ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ: Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ181
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3183
  • ΤΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΡΥΠΑΝΣΗ ΑΠΟ ΑΠΟΡΡΙΨΗ Ή ΑΠΟ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΣΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ183
  • Γενική Θεώρηση183
  • Το Πεδίο Νοηματοδότησης των Όρων186
  • Ο Χωρικός Προσδιορισμός του Πεδίου Εφαρμογής191
  • Ο Προσδιορισμός του Πεδίου Αναφοράς193
  • Η Συστατική Καθεστωτική Υποχρέωση196
  • Το Σύστημα Εκτίμησης και Διαχείρισης199
  • α) Η καθεστωτική υποχρέωση καθορισμού των αρμόδιων αρχών (Άρθρο 10)207
  • β) Η καθεστωτική υποχρέωση εφαρμογής μέτρων ενεργοποίησης του Πρωτοκόλλου σε πλοία και αεροσκάφη (Άρθρο 11)209
  • γ) Η καθεστωτική υποχρέωση επιθεωρητικού ελέγχου της Περιοχής της Μεσογείου Θαλάσσης για απορρίψεις (Άρθρο 12)210
  • δ) Το καθεστωτικό δικαίωμα-εξουσία για ανοικτή επέκταση της εφαρμογής του καθεστωτικού πεδίου του Πρωτοκόλλου σε ατομική βάση (Άρθρο 13)210
  • Το Συναγόμενο Πεδίο Διακυβέρνησης212
  • Εξειδικευτική Εφαρμογή Μέσω Δηλωτικής Διακυβέρνησης: Οι Κατευθυντήριες Γραμμές για τα κατ' εξαίρεση Απορριπτόμενα Απόβλητα ή Άλλες Ύλες215
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4225
  • ΤΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΡΥΠΑΝΣΗ ΑΠΟ ΧΕΡΣΑΙΕΣ ΠΗΓΕΣ ΚΑΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ225
  • Γενική Θεώρηση225
  • Ο Χωρικός και ο Υλικός Προσδιορισμός του Πεδίου Εφαρμογής229
  • Η Νοηματοδότηση των Όρων233
  • Οι Συστατικές Καθεστωτικές Υποχρεώσεις234
  • Ο Προσδιορισμός του Πεδίου Αναφοράς236
  • Το Σύστημα Εκτίμησης και Διαχείρισης248
  • Το Ειδικό Σύστημα Λογοδοτικής Ευθύνης268
  • Εξειδικευτική Εφαρμογή Μέσω Δηλωτικής Διακυβέρνησης275
  • Τα Κοινά Μέτρα (Common Measures)275
  • Το Πρόγραμμα Στρατηγικής Δράσης (Strategic Action Programme - SAP)279
  • Σχεσιακή Διακυβέρνηση και Αναφορικότητα του Στρατηγικού Προγράμματος Δράσης280
  • Τα Στρατηγικά Επίπεδα Υποδειγματικής Περιβαλλοντικής Διακυβέρνησης287
  • Το Πρόγραμμα Στρατηγικής Δράσης ως Εφαρμογή306
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5309
  • ΤΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΤΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΟΥ ΑΠΟ ΤΙΣ ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΕΣ ΜΕΤΑΚΙΝΗΣΕΙΣ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΚΑΙ ΤΗ ΔΙΑΘΕΣΗ ΤΟΥΣ309
  • Η Διαπραγματευτική Διαδικασία Σύστασης του Καθεστώτος του Πρωτοκόλλου310
  • Ο Χωρικός και ο Υλικός Προσδιορισμός του Πεδίου Εφαρμογής321
  • Η Νοηματοδότηση των Όρων331
  • Οι Συστατικές Καθεστωτικές Υποχρεώσεις και το Σύστημα Εκτίμησης και Διαχείρισης344
  • Η Εμπιστευματική Εξατομίκευση στο Σύστημα Διαχείρισης370
  • Το Ειδικό Σύστημα Λογοδοτικής Ευθύνης380
  • ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ385
  • ΠΡΩΤΟΓΕΝΕΙΣ ΠΗΓΕΣ385
  • ΒΙΒΛΙΑ - ΑΡΘΡΑ393