Έκδοση: 2015
ISBN: 978-960-562-942-7
Σελίδες: 672
Επιμέλεια: Β. Τζέμος
Συνεργασία: Α. Βλαχογιάννης, Μ. Ιωαννίδης, Π. Καποτάς, Α. Κουρουτάκης, Αν. Κουτσαύτη, Στ. Ξεφτέρη, Θ. Παπαδημητρίου, Αν. Πούλου, Θ. Σταυρόπουλος, Ι. Τζιβάρας, Α. Φερεντίνου, Γ. Φλώρου, Ε. Φωτιάδου, Ι. Χαρχαλάκη, Δ. Πυργάκης, Β. Τζέμος, Ε. Φυτράκης

Το παρόν έργο καλύπτει ένα σημαντικό κενό στην ελληνική βιβλιογραφία του συνταγματικού και του ευρωπαϊκού δικαίου. Ο Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ ερμηνεύεται κατ΄ άρθρον με σκοπό την πλήρη, συστηματική και πρακτικά προσανατολισμένη επιστημονική επεξεργασία της ευρύτατης ύλης του. Σε κάθε άρθρο παρουσιάζεται η ειδική ξενόγλωσση και ελληνική βιβλιογραφία, οι κατοχυρώσεις σε αντίστοιχα άρθρα σε ΕΣΔΑ, Διεθνείς Συμβάσεις και ελληνικό Σύνταγμα, το συναφές παράγωγο ευρωπαϊκό δίκαιο, τα σημεία επαφών και επικαλύψεων με άλλα άρθρα του Χάρτη. Η ανάλυση συνδυάζει θεωρητική επεξεργασία με κριτική παρουσίαση της νομολογίας. 6 χρόνια από την θέση του σε ισχύ και 15 από την αρχική διαμόρφωσή του υφίσταται πλούσια θεωρητική και νομολογιακή επεξεργασία του Xάρτη. Ελήφθη υπόψιν η νομολογία του ΔΕΕ και του ΓΔΕΕ, αλλά και του ΕΔΔΑ και εθνικών δικαστηρίων, καθώς και ελληνόφωνη, αγγλόφωνη, γερμανόφωνη, γαλλόφωνη βιβλιογραφία.

Όπως επισημαίνει ο επιμελητής στον πρόλογο, η δημοκρατία είναι η καρδιά του (ευρωπαϊκού, διεθνούς, εθνικού) Συνταγματικού Δικαίου και τα θεμελιώδη δικαιώματα η ψυχή του. Συνταγματικό Δίκαιο χωρίς δεσμευτικό κατάλογο θεμελιωδών δικαιωμάτων είναι καλοκαίρι χωρίς ήλιο. Με τη νομικοποίηση του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ, από 1.12.2009, το πρωτογενές ευρωπαϊκό δίκαιο εξελίχθηκε σε γνήσιο Συνταγματικό Δίκαιο. Ο Χάρτης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ είναι, σε ομολογουμένως δύσκολους για την Ευρώπη καιρούς, θετικό σημείο τομής και προοπτικής για την Ευρωπαϊκή Ολοκλήρωση.

  • Γενική Θεωρία, Προοίμιο του Χάρτη και άρθρο 6 της ΣυνΘΕΕ1
  • Άρθρο 1 – Ανθρώπινη αξιοπρέπεια15
  • Άρθρο 2 – Δικαίωμα στη ζωή29
  • Άρθρο 3 – Δικαίωμα στην ακεραιότητα του προσώπου40
  • Άρθρο 4 – Απαγόρευση των βασανιστηρίων και των απάνθρωπων ή εξευτελιστικών ποινών ή μεταχείρισης50
  • Άρθρο 5 – Απαγόρευση της δουλείας και της αναγκαστικής εργασίας61
  • Άρθρο 6 – Δικαίωμα στην ελευθερία και την ασφάλεια73
  • Άρθρο 7 – Σεβασμός της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής84
  • Άρθρο 8 – Προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα97
  • Άρθρο 9 – Δικαίωμα γάμου και δικαίωμα ίδρυσης οικογένειας110
  • Άρθρο 10 – Ελευθερία σκέψης, συνείδησης και θρησκείας118
  • Άρθρο 11 – Ελευθερία έκφρασης και πληροφόρησης129
  • Άρθρο 12 – Ελευθερία του συνέρχεσθαι και του συνεταιρίζεσθαι152
  • Άρθρο 13 – Ελευθερία της τέχνης και της επιστήμης165
  • Άρθρο 14 – Δικαίωμα εκπαίδευσης168
  • Άρθρο 15 – Ελευθερία του επαγγέλματος και δικαίωμα προς εργασία185
  • Άρθρο 16 – Επιχειρηματική ελευθερία199
  • Άρθρο 17 – Δικαίωμα ιδιοκτησίας212
  • Άρθρο 18 – Δικαίωμα ασύλου229
  • Άρθρο 19 – Προστασία σε περίπτωση απομάκρυνσης, απέλασης και έκδοσης243
  • Άρθρο 20 – Ισότητα έναντι του νόμου256
  • Άρθρο 21 – Απαγόρευση διακρίσεων269
  • Άρθρο 22 – Πολιτιστική, θρησκευτική και γλωσσική πολυμορφία283
  • Άρθρο 23 – Ισότητα γυναικών και ανδρών293
  • Άρθρο 24 – Τα δικαιώματα του παιδιού304
  • Άρθρο 25 – Δικαίωμα των ηλικιωμένων316
  • Άρθρο 26 – Ένταξη των ατόμων με αναπηρίες322
  • Άρθρο 27 – Δικαίωμα των εργαζομένων στην ενημέρωση και τη διαβούλευση στο πλαίσιο της επιχείρησης331
  • Άρθρο 28 – Δικαίωμα διαπραγμάτευσης και συλλογικών δράσεων340
  • Άρθρο 29 – Δικαίωμα πρόσβασης στις υπηρεσίες ευρέσεως εργασίας351
  • Άρθρο 30 – Προστασία σε περίπτωση αδικαιολόγητης απόλυσης356
  • Άρθρο 31 – Δίκαιες και πρόσφορες συνθήκες εργασίας365
  • Άρθρο 32 – Απαγόρευση της Παιδικής Εργασίας και Προστασία των Νέων στη Δουλειά381
  • Άρθρο 33 – Οικογενειακή και Επαγγελματική Ζωή392
  • Άρθρο 34 – Κοινωνική ασφάλιση και κοινωνική αρωγή399
  • Άρθρο 35 – Προστασία της υγείας416
  • Άρθρο 36 – Πρόσβαση στις Υπηρεσίες Γενικού Οικονομικού Συμφέροντος426
  • Άρθρο 37 – Προστασία του περιβάλλοντος436
  • Άρθρο 38 – Προστασία του καταναλωτή440
  • Άρθρο 39 – Δικαίωμα του εκλέγειν και του εκλέγεσθαι στις εκλογές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου444
  • Άρθρο 40 – Δικαίωμα του εκλέγειν και του εκλέγεσθαι στις δημοτικές και κοινοτικές εκλογές454
  • Άρθρο 41 – Δικαίωμα χρηστής διοίκησης463
  • Άρθρο 42 – Δικαίωμα πρόσβασης στα έγγραφα474
  • Άρθρο 43 – Ευρωπαίος Διαμεσολαβητής482
  • Άρθρο 44 – Δικαίωμα αναφοράς491
  • Άρθρο 45 – Ελευθερία κυκλοφορίας και διαμονής499
  • Άρθρο 46 – Διπλωματική και προξενική προστασία514
  • Άρθρο 47 – Δικαίωμα πραγματικής προσφυγής και αμερόληπτου δικαστηρίου523
  • Άρθρο 48 – Τεκμήριο αθωότητας και δικαιώματα της υπεράσπισης535
  • Άρθρο 49 – Αρχές της νομιμότητας και της αναλογικότητας αξιοποίνων πράξεων και ποινών542
  • Άρθρο 50 – Δικαίωμα του προσώπου να μη δικάζεται ή να μην τιμωρείται ποινικάδύο φορές για την ίδια αξιόποινη πράξη549
  • ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΠΟΥ ΔΙΕΠΟΥΝ ΤΗΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΧΑΡΤΗ585
  • Άρθρο 51 – Πεδίο εφαρμογής585
  • Άρθρο 52 – Εμβέλεια και ερμηνεία των δικαιωμάτων και των αρχών610
  • Άρθρο 53 – Επίπεδο προστασίας632
  • Άρθρο 54 – Απαγόρευση της κατάχρησης δικαιώματος642
  • ΑΛΦΑΒΗΤΙΚΟ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ649