Έκδοση: 2016
ISBN: 978-960-622-016-6
Σελίδες: 302
Συγγραφέας: Ε. Γεώργαρου

Η συγγραφή του έργου «Η αναδοχή ως θεσμός κοινωνικής προστασίας των ανηλίκων» έγινε με σκοπό να συγκεντρωθούν και να παρασχεθούν σε κάθε ενδιαφερόμενο φορέα ή ιδιώτη, στοιχεία και πληροφορίες που αναφέρονται στο νομοθετικό πλαίσιο της αναδοχής ανηλίκων, τόσο σε επίπεδο γενικής νομοθεσίας, στο πλαίσιο των διατάξεων του Αστικού Κώδικα και της Πολιτικής Δικονομίας,  όσο και σε επίπεδο εφαρμοστικών διατάξεων, με βάση το ισχύον από το 2009 ΠΔ 86/2009 «Οργάνωση και λειτουργία του θεσμού της αναδοχής ανηλίκων».

Το βιβλίο φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα χρήσιμο θεωρητικό και πρακτικό εργαλείο, έναν οδηγό εφαρμογής αξιοποιήσιμο από τις αρμόδιες κρατικές κοινωνικές υπηρεσίες και τα ιδρύματα, που είτε υποχρεούνται από τον νόμο, είτε επιθυμούν και επιδιώκουν να εφαρμόσουν το κοινωνικό μέτρο της αναδοχής για τους ανηλίκους που ανέλαβαν να φροντίζουν κατʼ εντολή και εξουσιοδότηση της πολιτείας ή όσων έχουν τη νομική ευθύνη ανατροφής τους. Ο αναγνώστης ενημερώνεται για τις αξιοποιήσιμες κατευθύνσεις που του παρέχει το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο για την κοινωνική φροντίδα των υπό προστασία ανηλίκων από ανάδοχες οικογένειες αντί ιδρυμάτων, τη σύζευξη νομικής και κοινωνικής εργασίας από τους φορείς παιδικής προστασίας, τις βασικές έννοιες του οικογενειακού δικαίου που σχετίζονται με την προστασία των παιδιών, τις έννομες σχέσεις που διέπουν τους ανηλίκους σε αναδοχή με τη φυσική τους οικογένεια, την ανάδοχη οικογένεια και το ίδρυμα.

Το έργο «Η αναδοχή ως θεσμός κοινωνικής προστασίας των ανηλίκων» συμπληρώνεται με παράρτημα της νομοθεσίας και με αλφαβητικό ευρετήριο, το οποίο διευκολύνει σημαντικά τον αναγνώστη στην έρευνά του.

  • -18
  • ΕΙΣΑΓΩΓΗ2
  • Γιατί αναδοχή;2
  • ΕΝΟΤΗΤΑ Α΄6
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 16
  • Η έννοια της αναδοχής ανηλίκου στο Δίκαιο6
  • 1.1. Περιεχόμενο του θεσμού6
  • 1.2. Χαρακτηριστικά στοιχεία της αναδοχής ως προς τις έννομες σχέσεις των μερών και ως προνοιακό μέτρο προστασίας των ανηλίκων7
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 212
  • Νομικές έννοιες οικογενειακού δικαίου που διέπουντις σχέσεις γονέων – παιδιών12
  • 2.1. Γονική μέριμνα ανηλίκου12
  • 2.2. Επιμέλεια ανηλίκου13
  • 2.3. Πραγματική φροντίδα ανηλίκου14
  • 2.4. Επιτροπεία ανηλίκου14
  • 2.5. Εποπτικό συμβούλιο15
  • 2.6. Αφαίρεση της άσκησης της γονικής μέριμνας15
  • 2.7. Παύση της γονικής μέριμνας16
  • 2.8. Έκπτωση από τη γονική μέριμνα16
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 317
  • Η αναδοχή ανηλίκων στο πλαίσιο των κατευθυντήριων διατάξεωντης Διεθνούς Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού του Ο.Η.Ε.και του Ελληνικού Συντάγματος17
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 421
  • Η αναδοχή ανηλίκου στο πλαίσιο της κοινής ελληνικής νομοθεσίας21
  • 4.1. Η νομοθεσία για την αναδοχή από τη θέσπισή της μέχρι σήμερα21
  • 4.2. Τα πρόσωπα της αναδοχής24
  • 4.2.1. Ο ανήλικος25
  • 4.2.2. Η φυσική (βιολογική ή θετή) οικογένεια26
  • 4.2.3 Το ίδρυμα παιδικής προστασίας και φροντίδας27
  • 4.2.4. Η ανάδοχη οικογένεια31
  • 4.3. Κρατικές αρχές που συμπράττουν στην εφαρμογή της ανάδοχης φροντίδας35
  • 4.3.1. Ο Εισαγγελέας Ανηλίκων35
  • 4.3.2. Το Δικαστήριο 36
  • 4.3.3. Η κοινωνική υπηρεσία 39
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 542
  • Η σύσταση της αναδοχής ανηλίκων42
  • 5.1. Η συμβατική αναδοχή42
  • 5.1.1. Σύμβαση μεταξύ φυσικών και αναδόχων γονέων43
  • 5.1.2. Σύμβαση μεταξύ ιδρύματος ως επιτρόπου και αναδόχων γονέων44
  • 5.2. Σύσταση με δικαστική απόφαση44
  • 5.2.1. Αρμοδιότητες του δικαστηρίου μετά τη σύναψη της αναδοχής47
  • 5.3. Αναγγελία στην κοινωνική υπηρεσία47
  • 5.4. Οικονομική ενίσχυση ανάδοχης οικογένειας48
  • 5.5. Η έννοια του συμφέροντος του ανηλίκου50
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 656
  • Οι έννομες συνέπειες της αναδοχής ανηλίκων και οι σχέσεις που διαμορφώνονται μεταξύ των μερών56
  • 6.1. Ο ανήλικος σε αναδοχή και η φυσική του οικογένεια56
  • 6.2. Υποχρεώσεις της ανάδοχης οικογένειας56
  • 6.3. Αρμοδιότητες και δικαιώματα των αναδόχων γονέων57
  • 6.4. Διευκολύνσεις και παροχές προς τον ανήλικο σε αναδοχή58
  • 6.5. Διεύρυνση και μετεξέλιξη του θεσμού της αναδοχής58
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 760
  • Εποπτεία της αναδοχής60
  • 7.1. Έννοια της εποπτείας60
  • 7.2. Φορείς εποπτείας60
  • 7.3. Καθήκοντα εποπτικών οργάνων61
  • 7.4. Κυρώσεις61
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 863
  • Άρση της αναδοχής63
  • 8.1. Γενικά χαρακτηριστικά63
  • 8.2. Άρση συμβατικής αναδοχής63
  • 8.3. Άρση αναδοχής που έχει συναφθεί με δικαστική απόφαση64
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 965
  • Μητρώα Αναδόχων Ανηλίκων65
  • 9.1. Έννοια Μητρώου65
  • 9.2. Εθνικό Μητρώο Αναδόχων Ανηλίκων65
  • 9.3. Ειδικό Μητρώο Αναδόχων Ανηλίκων67
  • 9.4. Προστασία προσωπικών δεδομένων68
  • 9.5. Απαιτούμενα δικαιολογητικά69
  • ΕΝΟΤΗΤΑ Β΄72
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1072
  • Ιστορική διαδρομή του θεσμού της αναδοχής στην κοινωνική φροντίδα και τη νομοθεσία72
  • 10.1. Διαδρομή της αναδοχής στην κοινωνική φροντίδα72
  • 10.2. Νομοθετική διαδρομή του θεσμού της αναδοχής74
  • 10.3. Φορείς αρμόδιοι για την υλοποίηση του προγράμματος αναδοχής ανηλίκων78
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1182
  • Συγκριτική θεώρηση του θεσμού της αναδοχής ανηλίκωνσε σχέση με άλλους θεσμούς παιδικής προστασίας ως προς τα έννομα αποτελέσματα και το χαρακτήρα τους82
  • 11.1. Άλλα είδη παιδικής προστασίας82
  • 11.2. Η υιοθεσία σε σχέση με την αναδοχή και τα ειδικά χαρακτηριστικά τους82
  • 11.3. Η ιδρυματική φροντίδα και τα χαρακτηριστικά της86
  • 11.4. Το ίδρυμα ως επίτροπος του ανηλίκου 92
  • 11.4.1. Διαδικασία ορισμού του ιδρύματος ως επιτρόπου και περιεχόμενο του θεσμού της επιτροπείας για το ίδρυμα93
  • 11.4.2. Δικαίωμα αποποίησης ή παραίτησης του ιδρύματος από την επιτροπεία του ανηλίκου97
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12100
  • Είδη Ανάδοχης Φροντίδας100
  • 12.1. Κριτήρια χαρακτηρισμού αναδοχής100
  • 12.2. Ανάλογα με την ιδιότητα του αναδόχου γονέα100
  • 12.2.1. Συγγενική αναδοχή100
  • 12.2.2. Εξειδικευμένη ή επαγγελματική αναδοχή101
  • 12.3. Με βάση τη χρονική διάρκεια της αναδοχής101
  • 12.3.1. Μακροχρόνια ή μακροπρόθεσμη αναδοχή101
  • 12.3.2. Μεσοπρόθεσμη αναδοχή102
  • 12.3.3. Βραχυχρόνια ή βραχυπρόθεσμη αναδοχή102
  • 12.4. Με βάση το είδος της ανάγκης του ανηλίκου103
  • 12.4.1. Γενικά103
  • 12.4.2. Επείγουσα ή έκτακτη αναδοχή103
  • 12.4.3. Ημερήσια αναδοχή ή αναδοχή ημέρας103
  • 12.4.4. Αναδοχή φιλοξενίας103
  • 12.4.5. Αναδοχή «ανακούφισης»104
  • 12.5. Η αναδοχή στο πλαίσιο του ποινικού δικαίου ανηλίκων105
  • 12.5.1. Ως αναμορφωτικό μέτρο105
  • 12.5.2. Ως θεραπευτικό μέτρο105
  • 12.5.3. Ως αποχή από την ποινική δίωξη ανηλίκου105
  • 12.5.4. Ως πρόταση του Επιμελητή Ανηλίκων105
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13106
  • Η μη εφαρμογή προγραμμάτων αποϊδρυματοποίησης και οι εγγενείς αδυναμίες του συστήματος κοινωνικής προστασίας των ανηλίκων106
  • ΕΝΟΤΗΤΑ Γ΄116
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 14116
  • Διαδικασία εισαγωγής του ανηλίκου σε ίδρυμα και ρύθμιση των θεμάτων γονικής του μέριμνας116
  • 14.1. Η ρύθμιση της γονικής μέριμνας και η σημασία της116
  • 14.2. Με αίτηση του γονέα ή του επιτρόπου117
  • 14.3. Με διάταξη του Εισαγγελέα Ανηλίκων117
  • 14.4. Με δικαστική απόφαση118
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 15120
  • Ο προγραμματισμός και η οργάνωση του πλάνου ζωήςτου ανηλίκου στο ίδρυμα120
  • 15.1. Νομοθετικές διατάξεις120
  • 15.2. Στόχευση κοινωνικής εργασίας για τον ανήλικο122
  • 15.3. Διαδικασία λήψης αποφάσεων για το μέλλον του ανηλίκου - Διεπιστημονική ομάδα εργασίας125
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 16129
  • Επανένταξη ή αρχική ένταξη του ανήλικου σε οικογενειακό περιβάλλον129
  • 16.1. Είδος οικογενειακού περιβάλλοντος129
  • 16.2. Επανένταξη του ανηλίκου στη φυσική του οικογένεια129
  • 16.3. Ένταξη του ανηλίκου σε ανάδοχη οικογένεια133
  • 16.4. Υιοθεσία134
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 17135
  • Προετοιμασία του ιδρύματος παιδικής προστασίας για την οργάνωση προγράμματος αναδοχής – Δημιουργία «Δικτύου Αναδόχων Οικογενειών»135
  • 17.1. Συγκρότηση διεπιστημονικής ομάδας εργασίας για την αναδοχή135
  • 17.2. Επιμόρφωση επιστημονικού προσωπικού137
  • 17.3. Πρόσκληση για εξεύρεση αναδόχων γονέων138
  • 17.4. Ενέργειες ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης της κοινότητας141
  • 17.5. Το παράδειγμα, ως μέσο προσέλκυσης νέων αναδόχων οικογενειών142
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 18143
  • Στάδια κοινωνικής εργασίας για την αναδοχή143
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 19145
  • ΣΤΑΔΙΟ 1ο: Ενημέρωση υποψηφίων αναδόχων γονέων145
  • 19.1. Τακτικές ομαδικές ενημερωτικές συναντήσεις145
  • 19.2. Συμπλήρωση εντύπων αιτήσεων146
  • 19.3. Έλεγχος τυπικών προϋποθέσεων147
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 20150
  • ΣΤΑΔΙΟ 2ο: Διεξαγωγή κοινωνικής έρευνας150
  • 20.1. Η κοινωνική έρευνα και τα αποτελέσματά της150
  • 20.2. Ουσιαστικές προϋποθέσεις καταλληλότητας αναδόχων γονέων150
  • 20.2.1. Γενικά χαρακτηριστικά οικογένειας150
  • 20.2.2. Ειδικά χαρακτηριστικά αναδόχων γονέων151
  • 20.2.3. Η αναζήτηση των «τέλειων» αναδόχων γονέων155
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21158
  • ΣΤΑΔΙΟ 3ο: Δράσεις επιμόρφωσης αναδόχων οικογενειών158
  • 21.1. Επιμόρφωση στο πλαίσιο της προετοιμασίας αναδόχων οικογενειών158
  • 21.2. Επιμόρφωση κατά τη διάρκεια της αναδοχής159
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 22161
  • ΣΤΑΔΙΟ 4ο: Δημιουργία «Μητρώου Υποψηφίων ΑναδόχωνΟικογενειών»161
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23163
  • ΣΤΑΔΙΟ 5ο: Προετοιμασία του ανηλίκου για την τοποθέτηση σεανάδοχη οικογένεια – Ρύθμιση θεμάτων γονικής του μέριμνας163
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 24169
  • ΣΤΑΔΙΟ 6ο: Iδιωτικό συμφωνητικό σύναψης της αναδοχής169
  • 24.1. Προϋποθέσεις έγκυρης κατάρτισης169
  • 24.2. Υπόδειγμα ιδιωτικού συμφωνητικού αναδοχής ανηλίκου175
  • 24.3. Τα συμβαλλόμενα μέρη στο ιδιωτικό συμφωνητικό σύναψης της αναδοχής183
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 25188
  • ΣΤΑΔΙΟ 7ο: Εποπτεία της αναδοχής188
  • 25.1. Σκοπός και περιεχόμενο της εποπτείας188
  • 25.2. Διάρκεια της εποπτείας191
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 26193
  • ΣΤΑΔΙΟ 8ο: Μετεξέλιξη της σχέσης αναδοχής και διεύρυνση των αρμοδιοτήτων των αναδόχων γονέων193
  • 26.1. Γενικά193
  • 26.2. Αφαίρεση της επιμέλειας από το ίδρυμα και ανάληψή της από τους αναδόχους γονείς194
  • 26.3. Ορισμός των αναδόχων γονέων ως επιτρόπων ή συνεπιτρόπων με το ίδρυμα195
  • 26.4. Υιοθεσία του αναδεχόμενου ανηλίκου196
  • 26.5. Διακοπή της αναδοχής197
  • 26.6. Σχηματική παρουσίαση της κοινωνικής εργασίας για την αναδοχή201
  • 26.6.1. Χαρακτηριστικά της κοινωνικής εργασίας201
  • 26.6.2. Πίνακας202
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 27206
  • Το Δίκτυο Αναδόχων Οικογενειών και η λειτουργία του206
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 28208
  • Αναδοχή ή υιοθεσία; Προβληματισμοί για την καλύτερηεξυπηρέτηση του συμφέροντος του ανηλίκου208
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ 29213
  • Παραδείγματα κοινωνικής εργασίας για την αναδοχή213
  • Παράδειγμα πρώτο213
  • Παράδειγμα δεύτερο 215
  • Παράδειγμα τρίτο217
  • Παράδειγμα τέταρτο219
  • ΕΠΙΛΟΓΟΣ222
  • ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I228
  • ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΟΥ ΔΙΕΠΕΙ ΤΟ ΘΕΣΜΟΤΗΣ ΑΝΑΔΟΧΗΣ ΑΝΗΛΙΚΩΝ228
  • 1. ΠΔ 86/2009 «Οργάνωση και λειτουργία της αναδοχής ανηλίκων» (ΦΕΚ Α΄ 114/16.7.2009)228
  • 2. ΠΔ 337/1993 «Καθορισμός των όρων και προϋποθέσεων για την τοποθέτηση των ανηλίκων σε ανάδοχες οικογένειες» (ΦΕΚ Α΄ 144/2.9.1993)233
  • 3. Ν 2082/1992 «Αναδιοργάνωση της Κοινωνικής Πρόνοιας και καθιέρωση νέων θεσμών Κοινωνικής Προστασίας» (ΦΕΚ Α΄ 158/21.9.1999) [Άρθρο 9]240
  • 4. Η ΔΙΕΘΝΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΤΟΥ Ο.Η.Ε. (Ν 2102/1992, ΦΕΚ Α΄ 192/2.12.1992) [Άρθρα 1-3, 9, 12, 20]241
  • 5. ΣΥΝΤΑΓΜΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ [Άρθρα 9 παρ. 1, 21 παρ. 1, 3]243
  • 6. ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ (Ν 2502/1997, ΦΕΚ Α΄ 103/28.5.1997) [Άρθρα 3, 6]243
  • 7. ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ Για τις κοινωνικές και νομικές αρχές που διέπουν την προστασία και την ευημερία των παιδιών, με ειδική αναφορά στο θεσμό της αναδοχής και της υιοθεσίας σε εθνικό και διεθνές επίπεδο244
  • 8. Ν 2447/1996 «Κύρωση ως Κώδικα του σχεδίου νόμου “Υιοθεσία, επιτροπεία και αναδοχή ανηλίκου, δικαστική συμπαράσταση, δικαστική επιμέλεια ξένων υποθέσεων και συναφείς ουσιαστικές, δικονομικές και μεταβατικές διατάξεις”» (ΦΕΚ Α΄ 158/30.12.1996) [Άρθρα 12, 48, 49, 64, 65]247
  • 9. ΑΣΤΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΑΣ (ΑΝ 2250/1940. Κείμενο στη δημοτική ΠΔ 456/1984) [Άρθρα 1510, 1515, 1532, 1533, 1536, 1537, 1538, 1543-1545, 1589-1654, 1655-1665]249
  • 10. Ν 4356/2015 «Σύμφωνο συμβίωσης, άσκηση δικαιωμάτων, ποινικές και άλλες διατάξεις» (ΦΕΚ Α΄ 181/24.12.2015) [Άρθρο 11]260
  • 11. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟΣ ΝΟΜΟΣ ΑΣΤΙΚΟΥ ΚΩΔΙΚΑ ΑΝ 2783/1941 [Άρθρο 121]260
  • 12. ΚΩΔΙΚΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ [Άρθρα 735, 739, 740, 742, 744, 752, 758, 776, 796, 797]261
  • 13. ΠΟΙΝΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΑΣ [Άρθρα 122, 123]264
  • 14. ΚΩΔΙΚΑΣ ΠΟΙΝΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ [Άρθρο 45Α]265
  • 15. Ν 3500/2006 «Για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας και άλλες διατάξεις» (ΦΕΚ Α΄ 232/24.10.2006) [Άρθρα 1, 6, 7, 9, 11]266
  • 16. ΥΠΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ268
  • I. ΥΠΟΥΡΓΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Π1α/Γ.Π.οικ.74349/2004 «Καθορισμός του ύψους της παρεχόμενης οικονομικής ενίσχυσης σε ανάδοχες οικογένειες και τρόπος καταβολής της από τις μονάδες Κοινωνικής Φροντίδας, Αναρρωτήριο Πεντέλης, Παιδόπολη “Άγιος Ανδρέας” Καλαμακίου, Κέντρο Βρεφών “Η Μητέρα”» (ΦΕΚ Β΄ 1191/3.8.2004)268
  • ΙΙ. ΥΠΟΥΡΓΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Π1α/Γ.Π.οικ.92798/2006 «Αναπροσαρμογή του ύψους της παρεχόμενης οικονομικής ενίσχυσης σε ανάδοχες οικογένειες από τις μονάδες Κοινωνικής Φροντίδας: Αναρρωτήριο Πεντέλης, Παιδόπολη “Άγιος Ανδρέας” Καλαμακίου, Κέντρο Βρεφών “Η Μητέρα”» (ΦΕΚ Β΄ 1163/28.8.2006)268
  • IIΙ. ΥΠΟΥΡΓΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ Δ27/ΓΠ.οικ.22560/891/2014 «Τήρηση Εθνικού Μητρώου Αναδόχων Ανηλίκων» (ΦΕΚ Β΄ 3692/31.12.2014)269
  • ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II274
  • ΚΟΙΝΕΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΒΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΡΥΜΑΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΣΤΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΟ ΤΟΠΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ(ΑΠΟΣΠΑΣΜΑΤΑ ΜΕΛΕΤΗΣ)274
  • ΑΛΦΑΒΗΤΙΚΟ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ280
  • 0
  • 0