Έκδοση: 2016
ISBN: 978-960-622-072-2
Σελίδες: 506
Συγγραφέας: Ε. Γαληνού, Χ. Πόνη
Επιμέλεια: Σ. Γιακουμής

Το παρόν έργο αποτελεί συνοπτική θεώρηση του Δικαίου Κοινωνικής Ασφάλισης υπό τη μορφή διαγραμμάτων μαζί με τη σχετική ερμηνεία. Είναι δομημένο θεματικά σε εννέα Κεφάλαια, το αντικείμενο των οποίων καλύπτει το σύνολο σχεδόν της δαιδαλώδους ύλης του κοινωνικοασφαλιστικού δικαίου, όπως έχει διαμορφωθεί μέχρι σήμερα μετά τις πολύ σημαντικές πρόσφατες νομοθετικές μεταρρυθμίσεις και την ως τώρα νομολογιακή τους αντιμετώπιση. Η νομοθεσία που παρουσιάζεται σε διαγραμματική μορφή είναι ενημερωμένη έως και το Ν 4387/2016 (ΦΕΚ Α΄ 85).

Ειδικότερα, το έργο περιλαμβάνει σύντομη παρουσίαση των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης και παράθεση της νομολογίας ως προς τη συνταγματική κατοχύρωση του ελληνικού ασφαλιστικού συστήματος (Κεφάλαιο Ι). Ακολούθως, παρουσιάζονται οι βασικοί ασφαλιστικοί κίνδυνοι (ασθένεια, μητρότητα, αναπηρία, εργατικό ατύχημα, γήρας, θάνατος και ανεργία), οι παροχές και οι προϋποθέσεις χορήγησής τους, όπως προβλέπονται από τη νομοθεσία έκαστου ασφαλιστικού ταμείου και του Δημοσίου (Κεφάλαιο ΙΙ). Σε ξεχωριστό κεφάλαιο γίνεται αναφορά στις γενικές αρχές που εφαρμόζονται στο δίκαιο κοινωνικής ασφάλισης και παρατίθεται η νομολογία σχετικά ειδικά με κάθε μία από αυτές (Κεφάλαιο ΙΙΙ).

Το Κεφάλαιο ΙV αφορά τους φορείς της κύριας ασφάλισης και τους όρους υπαγωγής των ασφαλισμένων σε αυτούς. Παρουσιάζεται το σύνολο της ασφαλιστικής νομοθεσίας ανά ασφαλιστικό οργανισμό με παραπομπή στις σχετικές διατάξεις και εγκυκλίους. Στη συνέχεια αναλύονται οι θεσμοί που αφορούν την υπαγωγή σε περισσότερους του ενός φορείς ασφάλισης, δηλαδή η διαδοχική και η παράλληλη ασφάλιση (Κεφάλαιο V) και παρατίθενται οι υποχρεώσεις των εργοδοτών ή αυτοαπασχολούμενων έναντι των φορέων κοινωνικής ασφάλισης, οι κυρώσεις σε περίπτωση παράβασης και ο τρόπος επιβολής τους (Κεφάλαιο VI). Τέλος, παρουσιάζονται οι ισχύουσες νομοθετικές διατάξεις που διέπουν την απασχόληση των συνταξιούχων (Κεφάλαιο VII) και η διαδικασία υποβολής ένστασης ενώπιον της Τοπικής Διοικητικής Επιτροπής για την επίλυση των διαφορών που γεννώνται από τις πράξεις έκαστου φορέα κοινωνικής ασφάλισης (Κεφάλαιο VIII). Στο τελευταίο κεφάλαιο (ΙΧ) γίνεται συνοπτική αναφορά στο σύστημα επικουρικής ασφάλισης.

Μετά από κάθε διάγραμμα παρατίθεται αναλυτική νομολογία κυρίως του Συμβουλίου της Επικρατείας  και των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων καθώς και ερμηνευτικά σχόλια, στα οποία αποσαφηνίζονται σχετικοί όροι του δικαίου κοινωνικής ασφάλισης, γίνεται μνεία των πλέον πρόσφατων νομοθετικών μεταβολών με παραπομπή σε συναφείς μελέτες και άρθρα δημοσιευμένα στο νομικό τύπο και, όπου απαιτείται, παρουσιάζεται με συντομία το προϊσχύσαν νομοθετικό καθεστώς.

Το έργο συμπληρώνεται με αντιπροσωπευτικά υποδείγματα εγγράφων και ενδίκων βοηθημάτων σχετικών με το Δίκαιο Κοινωνικής Ασφάλισης τα οποία συνοδεύονται από συνοπτικές παρατηρήσεις που καθοδηγούν περαιτέρω το χρήστη στη σύνταξη του εκάστοτε δικογράφου.

Η Έκδοση αυτή σκοπό έχει να αποτελέσει μία εύχρηστη απολύτως ενημερωμένη και αξιόπιστη μέθοδο ερμηνευτικής και πρακτικής προσέγγισης του δικαίου της κοινωνικής ασφάλισης, το οποίο καταλαμβάνει ήδη μεγάλο μέρος της καθημερινής δράσης δικηγόρων και πολλών άλλων επαγγελματιών που καλούνται να το ερμηνεύσουν και να το εφαρμόσουν στις εκάστοτε υποθέσεις τους.

  • -26
  • Ι. Συστήματα κοινωνικής ασφάλισης-4
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία-3
  • Πρώτος Πυλώνας-3
  • Δεύτερος Πυλώνας6
  • Τρίτος Πυλώνας11
  • Διάγραμμα-4
  • ΙΙ. Κύριοι ασφαλιστικοί κίνδυνοι12
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία12
  • Δικαιοδοσία12
  • Κρίσιμος χρόνος13
  • Θεμελίωση και κατοχύρωση του συνταξιοδοτικού δικαιώματος14
  • Προηγούμενη εξόφληση εισφορών15
  • Περιεχόμενο της αίτησης16
  • Παροχές κοινωνικής ασφάλισης κατά το άρθρο 1 του Π.Π.Π. της ΕΣΔΑ16
  • Ενεργός ασφαλιστικός δεσμός19
  • [1] Ασθένεια23
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία23
  • Υπαγωγή στον ΕΟΠΥΥ23
  • Απόδοση δαπανών νοσηλείας σε ιδιωτικό θεραπευτήριο24
  • Απόδοση δαπανών νοσηλείας στο εξωτερικό25
  • Συμφωνία προηγούμενης έγκρισης νοσηλείας στο εξωτερικό με άρθρα 49 και 50 ΣΥΝΘ.ΕΟΚ25
  • Κανονισμός 1408/1971 και διαφοροποίηση ρυθμίσεων για μισθωτούς και συνταξιούχους28
  • Διάγραμμα20
  • [2] Μητρότητα31
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία31
  • Επίδομα μητρότητας - Φορολογική αντιμετώπιση31
  • Κοινοτικό Δίκαιο31
  • Διάγραμμα30
  • [3] Αναπηρία37
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία37
  • Κρίσιμος χρόνος37
  • Υγειονομική (ιατρική) και ασφαλιστική αναπηρία38
  • Πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια Υγειονομική Επιτροπή ΙΚΑ40
  • Προσκόμιση στοιχείων από τον ασφαλισμένο ενώπιον των Επιτροπών40
  • Προϋπάρχουσα αναπηρία (προϊσχύον νομοθετικό καθεστώς)41
  • Εξωιδρυματικό επίδομα τετραπληγίας - παραπληγίας42
  • Χορήγηση σύνταξης αναπηρίας σε συνταξιούχους λόγω γήρατος42
  • Απόλυτη αναπηρία43
  • Σύνταξη συγγενών43
  • Διάγραμμα32
  • [4] Εργατικό ατύχημα - Επαγγελματική ασθένεια47
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία47
  • Έννοια - Προϋποθέσεις47
  • Παροχές48
  • Συρροή ατυχήματος και ασθένειας48
  • Προϋποθέσεις49
  • Κρίσιμος χρόνος49
  • Φορολογική αντιμετώπιση αποζημίωσης49
  • Διάγραμμα44
  • [5] Γήρας130
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία130
  • Ορισμός - Πολυπλοκότητα ασφαλιστικού συστήματος130
  • Βασικές έννοιες142
  • Πραγματικός και πλασματικός χρόνος142
  • Κρίσιμος χρόνος143
  • Θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος στο Δημόσιο με 15ετή υπηρεσία143
  • Αναπροσαρμογή σύνταξης144
  • Χρόνος ασφάλισης για θεμελίωση δικαιώματος ή για προσαύξηση σύνταξης στο Δημόσιο144
  • Υπολογισμός και για σύνταξη αναπηρίας εκτός από γήρατος145
  • Στρατιωτική υπηρεσία146
  • Κρίσιμος χρόνος υποβολής του αιτήματος146
  • Εφαρμογή και σε φορείς επικουρικής ασφάλισης146
  • Δεύτερη σύνταξη γήρατος147
  • Σύνταξη γήρατος στους τυφλούς ασφαλισμένους147
  • Διάγραμμα50
  • [6] Θάνατος προστάτη οικογένειας153
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία153
  • Χήρος - χήρα153
  • Γάμος επί ανασύστασης154
  • Αφάνεια154
  • Αλλοδαποί σύζυγοι154
  • Οι γονείς ως δικαιούχοι σύνταξης λόγω θανάτου155
  • Τα τέκνα ως δικαιούχοι σύνταξης λόγω θανάτου156
  • Διαζευγμένη θυγατέρα θανόντος156
  • Διάγραμμα148
  • [7] Απώλεια θέσης εργασίας/Ανεργία159
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία159
  • Επίδομα ανεργίας159
  • Διάγραμμα158
  • ΙΙΙ. Γενικές αρχές δικαίου που εφαρμόζονται στην κοινωνική ασφάλιση160
  • Αρχή της εύνοιας των ασφαλισμένων160
  • Διάγραμμα160
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία160
  • Αρχή της χρηστής διοίκησης163
  • Διάγραμμα163
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία163
  • Προθεσμία αναγγελίας εργατικού ατυχήματος163
  • Υποχρέωση ενημέρωσης για ενδικοφανή προσφυγή163
  • Παράλειψη ενημέρωσης των ασφαλισμένων163
  • Αναδρομική αναζήτηση εισφορών164
  • Αναδρομική αναζήτηση περιοδικών παροχών164
  • Αρχή της τυπικής ασφάλισης167
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία167
  • Αρχή της τυπικής ασφάλισης167
  • Αρχή της τυπικής ασφάλισης ανασφάλισης168
  • Διάγραμμα167
  • Αρχή της ισότητας170
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία170
  • Έκταση εφαρμογής170
  • Διαφοροποιήσεις με βάση το φύλο στο εθνικό και υπερεθνικό δίκαιο172
  • Ύψος επιτοκίου175
  • Χρόνος επέλευσης του ασφαλιστικού κινδύνου ως αντικειμενικό-26
  • κριτήριο διαφορετικής μεταχείρισης176
  • Ανώτατο όριο στον προσδιορισμό του εφάπαξ βοηθήματος176
  • Διάγραμμα170
  • Αρχή της αναλογικότητας178
  • Διάγραμμα178
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία178
  • Αρχή της ανταποδοτικοτητας181
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία181
  • Έλλειψη συνταγματικής κατοχύρωσης181
  • Διάγραμμα181
  • Αρχή της αλληλεγγύης των γενεών183
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία183
  • Διάγραμμα183
  • Αρχή της ενότητας της ασφαλιστικής περίπτωσης185
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία185
  • Διάγραμμα185
  • ΙV. Υπαγωγή στην ασφάλιση/Φορείς κύριας ασφάλισης186
  • [1] ΕΦΚΑ186
  • Διάγραμμα186
  • [2] Δημόσιο (Γενικό Λογιστήριο του Κράτους)188
  • Διάγραμμα188
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία192
  • Υπαγωγή στην ασφάλιση192
  • Παραγραφή αξιώσεων από συντάξεις193
  • Κίνητρο απόδοσης194
  • Περικοπή συντάξεων194
  • [3] ΙΚΑ -ΕΤΑΜ195
  • Διάγραμμα195
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία228
  • Τεκμήριο παροχής εξαρτημένης εργασίας228
  • Τεκμήριο πλήρους απασχόλησης229
  • Μη δέσμευση από αποφάσεις πολιτικών δικαστηρίων229
  • Απασχολούμενοι στο Δημόσιο και ΝΠΔΔ ή ΝΠΙΔ229
  • Περιπτωσιολογία υπαγόμενων προσώπων230
  • Ιδιαίτερες περιπτώσεις231
  • Πρώην Ταμείο Ασφαλίσεων Τυπογράφων και Μισθωτών Γραφικών Τεχνών233
  • Μερική και πλήρης ασφαλιστική κάλυψη233
  • [4] ΟΑΕΕ234
  • Διάγραμμα234
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία241
  • Υπαγωγή στην ασφάλιση241
  • Διαδικασία αποδείξεως244
  • Σύνταξη λόγω ανικανότητας245
  • [5] ΕΤΑΑ246
  • Διάγραμμα246
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία248
  • Τομέας Υγειονομικών (πρώην ΤΣΑΥ)248
  • Τομέας Σύνταξης Μηχανικών και Εργοληπτών Δημοσίων Έργων (ΤΣΜΕΔΕ)249
  • Ταμείο Νομικών251
  • [6] ΕΤΑΠ - ΜΜΕ254
  • Διάγραμμα254
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία260
  • [7] ΟΓΑ262
  • Διάγραμμα262
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία264
  • Προϋποθέσεις συνταξιοδότησης264
  • Ανασφάλιστοι υπερήλικες265
  • [8] ΝΑΤ266
  • Διάγραμμα266
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία268
  • V. Ασφάλιση σε περισσότερους ασφαλιστικούς φορείς270
  • [1] Διαδοχική Ασφάλιση270
  • Διάγραμμα270
  • [2] Παράλληλη Ασφάλιση274
  • Διάγραμμα274
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία277
  • Διαδοχική ασφάλιση277
  • Ορισμός277
  • Αρμόδιος οργανισμός277
  • Διαδικασία και υπολογισμός ποσού σύνταξης278
  • Κρίσιμος χρόνος279
  • Προϋποθέσεις διαδοχικής ασφάλισης282
  • Κατάργηση κλάδου ασφάλισης και συνυπολογισμός του διανυθέντος χρόνου284
  • Συνυπολογισμός πλασματικού χρόνου ασφάλισης285
  • Παρεμπίπτων έλεγχος285
  • Αρχή της ισότητας286
  • Μη εφαρμογή ασυμβίβαστων με το θεσμό διατάξεων του απονέμοντος φορέα286
  • Ασφάλιση με διπλή ιδιότητα288
  • Δημόσιο288
  • Εφαρμογή διατάξεων σε συνταξιούχους289
  • Εφαρμογή διατάξεων επί σύνταξης αναπηρίας289
  • Παράλληλη ασφάλιση290
  • Προαιρετική παράλληλη ασφάλιση291
  • Υποχρεωτική παράλληλη ασφάλιση291
  • Αρχή της επιλογής ενός ασφαλιστικού φορέα292
  • Αρχή της επιλογής ενός φορέα ασφάλισης ασθένειας293
  • Αρχή της επιλογής ενός φορέα επικουρικής ασφάλισης293
  • Ταμείο Σύνταξης Αυτοκινητιστών294
  • Πολλαπλή απασχόληση στο ΙΚΑ και σε άλλο φορέα295
  • VI. Υποχρεώσεις εργοδοτών - αυτοαπασχολουμένων έναντι ασφαλιστικών φορέων296
  • [1] ΙΚΑ - ΕΤΑΜ296
  • Διάγραμμα296
  • [2] ΟΑΕΕ317
  • Διάγραμμα317
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία320
  • ΙΚΑ-ΕΤΑΜ - Υποχρεώσεις εργοδοτών320
  • Εργοδότης (έννοια)320
  • Εγγραφή σε μητρώο και ενημέρωση μεταβολών320
  • Αναγγελία οικειοθελούς αποχώρησης μισθωτού321
  • Υποβολή ΑΠΔ322
  • Εγγραφή στο ειδικό βιβλίο καταχωρίσεως νεοπροσλαμβανόμενου προσωπικού322
  • Κυρώσεις324
  • Ασφαλιστικές εισφορές326
  • Η φύση των ασφαλιστικών εισφορών326
  • Ιδιαίτερο σύστημα υπολογισμού εισφορών απασχολουμένων-26
  • σε οικοδομικές εργασίες327
  • Υπεύθυνος καταβολής εισφορών329
  • Ευθύνη των διοικούντων τα νομικά πρόσωπα330
  • Συμψηφισμός οφειλόμενων φόρων με οφειλές σε οργανισμούς-26
  • κοινωνικής ασφάλισης331
  • Βάση υπολογισμού των ασφαλιστικών εισφορών332
  • Αναγνώριση ημερών ασφάλισης και τρόπος απόδειξης (ένσημα)334
  • Επιστροφή ασφαλιστικών εισφορών337
  • Επιστροφή εισφορών λόγω μη καταβολής εφάπαξ338
  • Αίτηση επανεξέτασης339
  • Πράξεις επιβολής εισφορών342
  • Αρμοδιότητα342
  • Τυπικά στοιχεία342
  • Προηγούμενη ακρόαση343
  • Πρόσθετη επιβάρυνση εισφορών344
  • Πρόσθετο τέλος344
  • Κέντρο είσπραξης ασφαλιστικών εισφορών (ΚΕΑΟ)345
  • Συνέπειες μη ορθής τήρησης στοιχείων345
  • Χορήγηση αποδεικτικού ασφαλιστικής ενημερότητας346
  • ΟΑΕΕ (ΤΕΒΕ)347
  • VIΙ. Απασχόληση συνταξιούχων348
  • Διάγραμμα348
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία352
  • Γενικά352
  • ΙΚΑ - ΕΤΑΜ352
  • Καταστατικές διατάξεις λοιπών ασφαλιστικών φορέων354
  • VIΙΙ. Διαδικασία επίλυσης διαφορών ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, ΟΑΕΕ και ΓΛΚ356
  • [1] ΙΚΑ - ΕΤΑΜ356
  • Διάγραμμα356
  • [2] ΟΑΕΕ362
  • Διάγραμμα362
  • [3] Δημόσιο - ΓΛΚ363
  • Διάγραμμα363
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία364
  • ΙΚΑ - ΕΤΑΜ364
  • Απόφαση διευθυντή364
  • Τοπική Διοικητική Επιτροπή364
  • Ένσταση366
  • Προσφυγή ενώπιον των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων369
  • Ενδοστρεφής δίκη371
  • Αναστολή ταμειακής βεβαίωσης οφειλής έως την ολοκλήρωση-26
  • της διοικητικής διαδικασίας377
  • Αναπηρία379
  • ΟΓΑ380
  • TEBE380
  • ΔημΟσιο - ΓΛΚ380
  • Έφεση ενώπιον Ελεγκτικού Συνεδρίου382
  • Αναίρεση ενώπιον Ελεγκτικού Συνεδρίου383
  • Αναθεώρηση αποφάσεων με βάση τον Ν 861/1979383
  • IΧ. Επικουρική Ασφάλιση384
  • Διάγραμμα384
  • Ερμηνευτικά σχόλια - Νομολογία391
  • Δικονομία391
  • Επικουρική σύνταξη393
  • ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΑ 396
  • 1. Ένσταση κατά απορριπτικής απόφασης συνταξιοδότησης λόγω-26
  • διάταξης Καταστατικού εντασσομένου στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ Ταμείου-26
  • με την οποία η ποινική καταδίκη συνεπάγεται έκπτωση από-26
  • το συνταξιοδοτικό δικαίωμα398
  • 2α. Ένσταση προς την Δευτεροβάθμια Επιτροπή ΚΕΠΑ-26
  • (για αύξηση ποσοστού αναπηρίας)404
  • 2β. Ένσταση ενώπιον της Δευτεροβάθμιας Επιτροπής του ΚΕΠΑ411
  • 3. Ένσταση κατά αναδρομικής υπαγωγής στην ασφάλιση του ΟΑΕΕ417
  • 4. Αίτηση Αναστολής κατά Πράξης Επιβολής Προστίμου-26
  • (με αίτημα έκδοσης προσωρινής διαταγής)421
  • 5. Προσφυγή κατά Πράξης Επιβολής Προστίμου (ΠΕΠ)427
  • 6. Προσφυγή κατά απόφασης Διευθυντή για συνέχιση-26
  • χορήγησης σύνταξης αναπηρίας446
  • 7. Ανακοπή κατά ταμειακής βεβαίωσης452
  • 8. Έφεση κατά απορριπτικής απόφασης επαναχορήγησης σύνταξης-26
  • από μεταβίβαση σε χήρα συνταξιούχου που λαμβάνει και έτερη-26
  • σύνταξη από τον Δημόσιο Τομέα458
  • ΑΛΦΑΒΗΤΙΚΟ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ 466
  • 0
  • 0