Έκδοση: 2017
ISBN: 978-960-622-213-9
Σελίδες: 320
Συγγραφέας: Ε. Παυλίδου

Στο δίκαιο, η έννοια του «τρίτου» προσλαμβάνει πολλαπλές μορφές και ποικίλες λειτουργίες: στο ουσιαστικό δίκαιο, τρίτα πρόσωπα που δεν εμπίπτουν στο πραγματικό ενός κανόνα δικαίου μπορεί να επηρεάζονται από την εφαρμογή του ή να επιδρούν σε αυτή, στον βαθμό που αποτελούν υποκείμενα της ρυθμιστέας, ή άλλης έννομης σχέσης. Από την άλλη, η έννοια του τρίτου στο δικονομικό δίκαιο περιλαμβάνει πλείστα πρόσωπα που μετέχουν υπό ορισμένη ιδιότητα σε μία δίκη, από τον ίδιο τον δικαστή, ως αμερόληπτο τρίτο και αυστηρό τηρητή της ισότητας μεταξύ των μερών, μέχρι τους διαδίκους άλλων δικών, τους μάρτυρες, τους πραγματογνώμονες και όσους γενικότερα συνδράμουν στην αποδεικτική διαδικασία.

Σκοπός του έργου «Η συμμετοχή του τρίτου στη διοικητική δίκη» δεν είναι να ορίσει τον τρίτο, αλλά να αξιοποιήσει τη λειτουργική αυτή έννοια ως ένα μεθοδολογικό εργαλείο για τη δογματική προσέγγιση των κεντρικών ενδίκων βοηθημάτων και μέσων που είναι αφιερωμένα στα τρίτα πρόσωπα της δίκης και αυτά δεν είναι άλλα από την παρέμβαση και την τριτανακοπή. Απώτερος στόχος δε, είναι να ερευνήσει εάν και σε ποιο βαθμό η έννοια του τρίτου μεταβάλλεται, αφομοιώνοντας σημαντικές αλλαγές που γνωρίζει το διοικητικό δίκαιο τις τελευταίες δεκαετίες.

Ειδικότερα, στο Εισαγωγικό Μέρος του έργου εξετάζεται αρχικά η έννοια του τρίτου στο αστικό, ποινικό και διοικητικό δίκαιο, από ουσιαστική αλλά και δικονομική σκοπιά. Στη συνέχεια αναλύεται η θέση του τρίτου στη δίκη υπό το πρίσμα των γενικών αρχών και αναλόγως της φύσης του κρινόμενου ενδίκου βοηθήματος και παρουσιάζονται οι επιμέρους κατηγορίες τρίτων. Τα επόμενα κεφάλαια αποτελούν μία εισαγωγική παρουσίαση της παρέμβασης και της τριτανακοπής, όπου μεταξύ άλλων αναλύεται η έννοια, η φύση, ο σκοπός και οι ειδικότερες διακρίσεις των ενδίκων αυτών βοηθημάτων και μέσων.

Το Πρώτο Μέρος αφορά την παρέμβαση και διακρίνεται σε τρία υποκεφάλαια. Ειδικότερα το παραπάνω ένδικο βοήθημα εξετάζεται στις διαφορές που διέπονται από το ΠΔ 18/1989, σε αυτές που διέπονται από τον ΚΔΔ ενώ αναλύονται και οι ειδικές μορφές του. Ιδιαίτερη σημασία δίδεται στο κεφάλαιο που αναλύονται οι προϋποθέσεις του παραδεκτού της παρέμβασης και συγκεκριμένα σε αυτή του εννόμου συμφέροντος προς άσκησή της. Αν και αυτονόητα εντάσσεται στις επί μέρους προϋποθέσεις του παραδεκτού, το έννομο συμφέρον προς άσκηση παρέμβασης αναπτύσσεται σε αυτοτελή ενότητα, λόγω της κεντρικής σημασίας του και της πλειάδας των θεμάτων που θέτει.

Στο Δεύτερο μέρος αναλύεται το ένδικο μέσο της τριτανακοπής. Ακολουθείται και εδώ η ίδια διάκριση, δηλ. εξέταση της τριτανακοπής σε διαφορές διεπόμενες από το ΠΔ 18/1989 και σε διαφορές διεπόμενες από τον ΚΔΔ. Στα επιμέρους κεφάλαια αναλύονται οι προϋποθέσεις του παραδεκτού της τριτανακοπής και η τηρητέα διαδικασία. Το έργο συνοδεύεται από πλούσια βιβλιογραφία και περιεκτικό αλφαβητικό ευρετήριο των κυριότερων όρων.

  • -2
  • ΑΝΤΙ ΠΡΟΛΟΓΟΥ7
  • ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΩΝ21
  • ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΜΕΡΟΣ27
  • Α. Η έννοια του τρίτου στο δίκαιο29
  • 1. Αστικό δίκαιο31
  • α) Ουσιαστικό δίκαιο31
  • β) Η συμμετοχή του τρίτου στην πολιτική δίκη32
  • 2. Ποινικό δίκαιο32
  • α) Ουσιαστικό δίκαιο32
  • β) Η συμμετοχή του τρίτου στην ποινική δίκη33
  • 3. Διοικητικό δίκαιο34
  • α) Ουσιαστικό δίκαιο34
  • i. Δημόσιο συμφέρον34
  • ii. Μορφές διοικητικής δράσης36
  • a. Κυριαρχική Διοίκηση36
  • b. Παροχική Διοίκηση37
  • c. Ρυθμιστική Διοίκηση37
  • d. Μεταβολές στην οργάνωση της δημόσιας Διοίκησης39
  • iii. Η συμμετοχή του τρίτου στη διοικητική διαδικασία40
  • β) Η συμμετοχή του τρίτου στη διοικητική δίκη41
  • i. Τρίτα πρόσωπα μετέχοντα στην αποδεικτική διαδικασία41
  • ii. Υποκατάσταση διαδίκου από τρίτο42
  • iii. Ένδικα βοηθήματα και μέσα συμμετοχής τρίτων στη διοικητική δίκη43
  • 4. Σύνοψη43
  • Β. Η θέση του τρίτου στη δίκη44
  • 1. Υπό το πρίσμα γενικών αρχών44
  • α) Αρχή ανακρίσεως και αρχή συζητήσεως44
  • β) Αρχή των δύο διαδίκων46
  • γ) Αρχή της ακροάσεως47
  • 2. Αναλόγως της φύσης του κρινόμενου ενδίκου βοηθήματος48
  • α) Αναγνωριστικές και καταψηφιστικές αποφάσεις48
  • β) Διαπλαστικές αποφάσεις48
  • 3. Επί μέρους κατηγορίες τρίτων50
  • α) Ο ενδιαφερόμενος51
  • β) Ο τρίτος έναντι των διαδίκων51
  • γ) Ο τρίτος ως διάδικος52
  • δ) Ο θιγόμενος52
  • ε) Η Διοίκηση ως τρίτη53
  • Γ. Η παρέμβαση54
  • 1. Έννοια και φύση της παρέμβασης54
  • α) Έννοια και φύση της παρέμβασης54
  • β) Διάκριση από συγγενείς έννοιες57
  • i. Ομοδικία57
  • ii. Ανακοίνωση και προσεπίκληση58
  • 2. Διακρίσεις της παρέμβασης59
  • α) Με κριτήριο την πρωτοβουλία άσκησής της59
  • β) Mε κριτήριο το αίτημά της60
  • γ) Mε κριτήριο τις συνέπειές της61
  • 3. Σκοπός της παρέμβασης63
  • α) Αρχή της οικονομίας της δίκης63
  • β) Παροχή έννομης προστασίας64
  • γ) Αρχή της ασφάλειας του δικαίου και αρχή της διαφάνειας64
  • δ) Αρχή της νομιμότητας65
  • ε) Δημοκρατική αρχή66
  • 4. Η θέση του παρεμβαίνοντος στη διοικητική δίκη66
  • α) Θεωρίες κατά της θέσης του παρεμβαίνοντος ως διαδίκου67
  • β) Θεωρίες υπέρ της θέσης του παρεμβαίνοντος ως διαδίκου69
  • γ) Η θέση μας: ο παρεμβαίνων ως διάδικος στη διοικητική δίκη71
  • 5. Λειτουργίες της παρέμβασης στη διοικητική δίκη73
  • α) Επίδραση κατά τη διάρκεια της δίκης73
  • i. Σπουδαιότητα της διαφοράς73
  • ii. Αρχή της αντιδικίας74
  • β) Επίδραση στην έκβαση της δίκης75
  • i. Δομή και αιτιολογία της απόφασης75
  • ii. Σχηματισμός μειοψηφιών76
  • γ) Η παρέμβαση ως «αποτελεσματικό» ένδικο βοήθημα76
  • Δ. Η τριτανακοπή78
  • 1. Έννοια, φύση και σκοπός της τριτανακοπής78
  • 2. Σχέση της τριτανακοπής με την παρέμβαση79
  • 3. Σχέση της τριτανακοπής με την αίτηση ακυρώσεως80
  • Ε. Συμπέρασμα εισαγωγικού μέρους80
  • ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ83
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄ - Παρέμβαση σε διαφορές διεπόμενες από το π.δ. 18/198985
  • Α. Γενικά85
  • 1. Νομοθετικό καθεστώς85
  • α) Ιστορική αναδρομή85
  • β) Ισχύον νομοθετικό καθεστώς89
  • 2. Τα είδη της παρέμβασης στις διεπόμενες από το π.δ. 18/1989 διαφορές90
  • α) Επί αιτήσεως ακυρώσεως90
  • β) Επί αιτήσεως αναστολής90
  • γ) Επί υπαλληλικής προσφυγής94
  • δ) Επί εφέσεως του ν. 702/197796
  • 3. Η φύση της παρέμβασης στην ακυρωτική δίκη97
  • α) Αποκλεισμός της κύριας παρέμβασης97
  • β) Ο μονόπλευρος χαρακτήρας της πρόσθετης παρέμβασης στη σύγχρονη ελληνική ακυρωτική δίκη98
  • i. Κανόνας και εξαιρέσεις98
  • γ) Λόγοι περιορισμού του αιτήματος της πρόσθετης παρέμβασης στην ακυρωτική δίκη99
  • i. Προδικασία της αιτήσεως ακυρώσεως και προθεσμία για την άσκησή της100
  • ii. Το τεκμήριο νομιμότητας των (ατομικών) διοικητικών πράξεων102
  • iii. Αρχή της ισότητας των διαδίκων102
  • iv. Λόγοι συνδεόμενοι με την άσκηση τριτανακοπής103
  • v. Λόγοι συνδεόμενοι με τις συνέπειες της απόφασης105
  • Β. Διαδικαστικές προϋποθέσεις - προϋποθέσεις παραδεκτού της παρέμβασης107
  • 1. Σειρά εξέτασης του παραδεκτού της παρέμβασης107
  • α) Έναντι του παραδεκτού της αιτήσεως ακυρώσεως107
  • β) Το έννομο συμφέρον του παρεμβαίνοντος σε σχέση με την κρίση επί της αιτήσεως ακυρώσεως108
  • i. Φύση της προσβαλλόμενης πράξης108
  • ii. Έννομο συμφέρον του αιτούντος110
  • γ) Έναντι των λόγων ακυρώσεως111
  • i. Παρέμβαση και παραδεκτή προβολή λόγου ακυρώσεως111
  • ii. Η ειδική περίπτωση των ανυπόστατων διοικητικών πράξεων111
  • δ) Σύνοψη112
  • 2. Οι επί μέρους προϋποθέσεις για το παραδεκτό της παρέμβασης112
  • α) Δικαστικά δαπανήματα112
  • β) Εκκρεμοδικία αιτήσεως ακυρώσεως113
  • γ) Αίτημα της παρέμβασης: φύση της ως πρόσθετης υπέρ της καθ’ ης Διοίκησης117
  • δ) Ενεργητική νομιμοποίηση: ιδιότητα του παρεμβαίνοντος ως τρίτου118
  • ε) Ικανότητα διαδίκου121
  • 3. Το έννομο συμφέρον προς άσκηση παρέμβασης122
  • α) Το ζήτημα της αυτοτέλειας του εννόμου συμφέροντος του παρεμβαίνοντος122
  • i. Σχέση με το έννομο συμφέρον προς άσκηση τριτανακοπής122
  • ii. Σχέση με το έννομο συμφέρον προς άσκηση αιτήσεως ακυρώσεως124
  • iii. Αυτοτέλεια του εννόμου συμφέροντος για την άσκηση παρέμβασης128
  • β) Οι ειδικότερες προϋποθέσεις του εννόμου συμφέροντος129
  • i. Προσωπικό 129
  • ii. Άμεσο130
  • iii. Ενεστώς132
  • iv. Επαρκές137
  • v. Aντιτιθέμενο139
  • vi. Επί μέρους κατηγορίες εννόμου συμφέροντος140
  • a. Ηθικό140
  • b. Οικονομικό141
  • c. Ειδικότερο141
  • d. Προφανές- πρόδηλο142
  • γ) Ο παραδοσιακός προσδιορισμός του εννόμου συμφέροντος για παρέμβαση142
  • i. Ύπαρξη αξίωσης143
  • ii. Συμφέρον από την έκβαση της δίκης143
  • iii. Βλάβη από την απόφαση146
  • a. Βλάβη από το σκεπτικό της απόφασης146
  • b. Βλάβη από το διατακτικό της απόφασης149
  • ba. Βλάβη από τις συνέπειες της απόφασης και η έννοια του παρεμπίπτοντος ζητήματος149
  • bb. Βλάβη από την ακύρωση της προσβαλλόμενης153
  • bc. Σχετική ακύρωση154
  • iv. Σχέση του εννόμου συμφέροντος του τρίτου με τους λόγους ακυρώσεως και τους ισχυρισμούς της παρέμβασης155
  • v. Σύνοψη156
  • δ) Προς ένα νέο τρόπο προσδιορισμού του εννόμου συμφέροντος για παρέμβαση157
  • i. Ο αντικειμενικός τρόπος προσδιορισμού του εννόμου συμφέροντος με κριτήριο το είδος της προσβαλλόμενης πράξης158
  • a. Το καθ’ ύλην και κατά τόπον πεδίο εφαρμογής της προσβαλλόμενης158
  • b. Πράξεις κανονιστικές159
  • ba. Ο γενικός και αφηρημένος χαρακτήρας της κανονιστικής ρύθμισης159
  • bb. Πράξεις επιβολής τελών160
  • bc. Πράξεις οργάνωσης και λειτουργίας δημοσίων υπηρεσιών160
  • bd. Πράξεις σχετικά με την άσκηση επαγγέλματος ή τη λειτουργία της αγοράς160
  • be. Πολεοδομικές ρυθμίσεις 161
  • c. Ατομικές διοικητικές πράξεις, πράξεις σωρευτικές και πράξεις με πλείονα κεφάλαια162
  • d. Πράξεις υποχρεωτικές και πράξεις διακριτικής ευχέρειας163
  • e. Πράξεις ιδρυτικές ευχερειών ή δικαίων163
  • ea. Πράξεις χορήγησης άδειας164
  • eb. Πράξεις διορισμού και εκλογής166
  • ec. Πράξεις κατακύρωσης δημόσιου διαγωνισμού167
  • f. Πράξεις ιδρυτικές υποχρεώσεων, διαταγές και ποινές167
  • g. Πράξεις αρνητικές, αλλοιωτικές και καταργητικές170
  • h. Παράλειψη οφειλόμενης νόμιμης ενέργειας170
  • i. Διοικητική σύμβαση171
  • ii. Ο υποκειμενικός προσδιορισμός του εννόμου συμφέροντος με κριτήριο την ιδιότητα του τρίτου172
  • a. Ο συμμετέχων ή ο κινήσας τη διοικητική διαδικασία172
  • b. Ιδιότητα που απορρέει από διοικητική πράξη, δικαιοπραξία ή εκ του νόμου178
  • c. Νομικά πρόσωπα181
  • d. Φορείς του Δημοσίου184
  • e. Περίοικοι188
  • f. Ανταγωνιστές190
  • ε) Απόδειξη του εννόμου συμφέροντος192
  • 4. Λυσιτέλεια της παρέμβασης193
  • 5. Ομοδικία195
  • Γ. Οι προβαλλόμενοι με την παρέμβαση ισχυρισμοί196
  • 1. Αίτημα, λόγοι και ισχυρισμοί στην πρόσθετη παρέμβαση196
  • 2. Περιεχόμενο του δικογράφου197
  • 3. Παραδεκτό προβολής ισχυρισμών 198
  • α) Έννομο συμφέρον198
  • β) Ισχυρισμοί εντός των ορίων του αντικειμένου της ακυρωτικής δίκης199
  • 4. Σχέση της παρέμβασης με τον αυτεπάγγελτο δικαστικό έλεγχο202
  • 5. Επίδραση του παρεμβαίνοντος στην ακυρωτική δίκη204
  • Δ. Τηρητέα διαδικασία205
  • 1. Τρόπος άσκησης της παρέμβασης (προδικασία)205
  • α) Κατάθεση αυτοτελούς δικογράφου παρέμβασης205
  • i. Περιεχόμενο και γλώσσα του δικογράφου205
  • ii. Διαδικασία κατάθεσης205
  • iii. Παρέμβαση με προφορική δήλωση στο ακροατήριο207
  • iv. Ανεπίτρεπτο σώρευσης πλειόνων παρεμβάσεων στο αυτό δικόγραφο209
  • β) Προθεσμία άσκησης παρέμβασης209
  • γ) Κοινοποίηση211
  • δ) Άπαξ άσκηση παρέμβασης213
  • 2. Συνέπειες από την άσκηση παρέμβασης214
  • 3. Αναβολή της δίκης λόγω παρέμβασης215
  • 4. Λόγοι εξαίρεσης218
  • 5. Νομιμοποίηση του πληρεξούσιου δικηγόρου επί παρέμβασης 218
  • 6. Απόδειξη219
  • 7. Δικαστική δαπάνη220
  • Ε. Τύχη της παρέμβασης221
  • 1. Επί κατάργησης της δίκης221
  • 2. Επί απόρριψης της αιτήσεως ακυρώσεως223
  • α) Ως απαράδεκτης223
  • β) Ως αβάσιμης225
  • 3. Επί αποδοχής της αιτήσεως ακυρώσεως225
  • α) Εν όλω225
  • β) Εν μέρει225
  • Στ. Συνέπειες της απόφασης226
  • Ζ. Ένδικα μέσα228
  • Η. Συμμόρφωση προς την απόφαση230
  • Θ. Συμπέρασμα230
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄ - Παρέμβαση σε διαφορές διεπόμενες από τον ΚΔΔ232
  • Α. Γενικά232
  • 1. Νομοθετικό καθεστώς232
  • α) Ιστορική αναδρομή232
  • β) Ισχύον νομοθετικό καθεστώς (ν. 2717/1999)235
  • 2. Η φύση και τα είδη της παρέμβασης κατά τον ΚΔΔ237
  • α) Αναλόγως του αιτήματός της237
  • i. Κύρια παρέμβαση237
  • ii. Πρόσθετη παρέμβαση238
  • β) Αναλόγως της διαφοράς238
  • i. Φορολογικές και τελωνειακές διαφορές 238
  • ii. Διαφορές κοινωνικής ασφάλισης244
  • iii. Διαφορές για την άρση ρυμοτομικής απαλλοτρίωσης ή βάρους248
  • iv. Σήματα250
  • v. Αστική ευθύνη251
  • vi. Διαφορές περί την εκτέλεση252
  • vii. Εκλογικές διαφορές253
  • viii. Ένδικα μέσα254
  • a. Έφεση254
  • b. Αίτηση αναιρέσεως254
  • Β. Πρόσθετη παρέμβαση255
  • 1. Διαδικαστικές προϋποθέσεις- προϋποθέσεις παραδεκτού της παρέμβασης255
  • α) Έννομο συμφέρον255
  • i. Αυτοτέλεια του εννόμου συμφέροντος για την άσκηση παρέμβασης256
  • β) Οι ειδικότερες προϋποθέσεις του εννόμου συμφέροντος256
  • 2. Τηρητέα διαδικασία258
  • α) Κατάθεση αυτοτελούς δικογράφου258
  • β) Περιεχόμενο του δικογράφου259
  • γ) Προθεσμία άσκησης της παρέμβασης και κοινοποιήσεις259
  • 3. Ένδικα μέσα260
  • Γ. Κύρια παρέμβαση261
  • 1. Φύση και λειτουργία της κύριας παρέμβασης261
  • 2. Διαδικαστικές προϋποθέσεις- προϋποθέσεις παραδεκτού της κύριας παρέμβασης262
  • α) Ύπαρξη εκκρεμούς αγωγής- ζητήματα δικαιοδοσίας262
  • β) Έννομο συμφέρον263
  • γ) Τύχη της κύριας παρέμβασης και συνέπειες της απόφασης264
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ΄ - Ειδικές μορφές παρέμβασης265
  • Α. Παρέμβαση ενώπιον του ΣτΕ265
  • 1. Παρέμβαση κατ’ άρθρο 1 του ν. 2479/1997265
  • α) Φύση και λειτουργία της παρέμβασης του ν. 2479/1997266
  • β) Διαδικαστικές προϋποθέσεις - προϋποθέσεις παραδεκτού της παρέμβασης του ν. 2479/1997267
  • i. Αντικείμενο της δίκης267
  • ii. Ενεργητική νομιμοποίηση267
  • a. Διάδικοι σε εκκρεμή δίκη267
  • b. Έννομο συμφέρον269
  • iii. Παραδεκτό προβολής λόγων269
  • γ) Τηρητέα διαδικασία269
  • 2. Παρέμβαση σε πρότυπη/ πιλοτική δίκη του άρθρου 1 του ν. 3900/2010270
  • Β. Παρέμβαση ενώπιον των Δ.Δ.272
  • Γ. Παρέμβαση ενώπιον άλλων Δικαστηρίων273
  • 1. ΔΕΕ273
  • 2. ΕΔΔΑ275
  • 3. ΑΕΔ277
  • 4. Δικαστήριο του άρθρου 88 Συντ.278
  • 5. Διαιτησία279
  • ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ - ΤΡΙΤΑΝΑΚΟΠΗ281
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄ - Τριτανακοπή σε διαφορές διεπόμενες από το ΠΔ 18/1989283
  • Α. Διαδικαστικές προϋποθέσεις - Προϋποθέσεις παραδεκτού της τριτανακοπής283
  • 1. Ύπαρξη ακυρωτικής απόφασης283
  • 2. Ενεργητική νομιμοποίηση (ιδιότητα ως τρίτου)287
  • 3. Έννομο συμφέρον289
  • Β. Τηρητέα διαδικασία291
  • 1. Τρόπος άσκησης της τριτανακοπής (κατάθεση αυτοτελούς δικογράφου - άπαξ άσκηση - παραδεκτό προβολής λόγων και απόδειξη)291
  • 2. Παρέμβαση στη δίκη της τριτανακοπής292
  • ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β΄ - Τριτανακοπή σε διαφορές διεπόμενες από τον ΚΔΔ295
  • Α. Διαδικαστικές προϋποθέσεις - Προϋποθέσεις παραδεκτού της τριτανακοπής295
  • 1. Αποφάσεις δεκτικές τριτανακοπής295
  • 2. Ενεργητική νομιμοποίηση (ιδιότητα τρίτου)296
  • 3. Έννομο συμφέρον297
  • Β. Τηρητέα διαδικασία: Διάδικοι και παρέμβαση στη δίκη της τριτανακοπής297
  • Συμπέρασμα299
  • ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ303
  • ΑΛΦΑΒΗΤΙΚΟ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟ315
  • 0
  • 0