Έκδοση: 2017
ISBN: 978-960-622-131-6
Σελίδες: 280
Συγγραφέας: Μ. Μπάκαβου, Φ. Φωτόπουλος

Το παρόν σύγγραμμα με τίτλο «Περί Λιμένων» αποτελεί το τρίτο της σειράς αυτής και επικεντρώνεται στην ανάλυση των νομοτεχνικών ζητημάτων που αναδύονται από την εφαρμογή του δικαίου για τους λιμένες. Αποτελεί κοινή διαπίστωση όλων όσων εμπλέκονται στη δημόσια διοίκηση είτε από την πλευρά του διοικητικού οργάνου είτε από την πλευρά του διοικουμένου ότι υπάρχει μια πληθώρα θεμάτων, των οποίων η αποτελεσματική κι επωφελής για όλους αντιμετώπιση προϋποθέτει βαθιά γνώση πολλών διαφορετικών επιστημονικών πεδίων, όχι μόνο νομικών, αλλά και τεχνικών. Είναι επίσης γνωστό ότι ούτε στους νομικούς παρέχονται οι γνώσεις εκείνες που είναι απαραίτητες για την κατανόηση των τεχνικών ζητημάτων που ανακύπτουν κατά τη θέσπιση και εφαρμογή των κανόνων (δημοσίου) δικαίου ούτε οι τεχνικοί έχουν νομική εκπαίδευση τέτοια, ώστε να μπορούν να αντιμετωπίσουν χωρίς άλλη αρωγή τις νομικές πλευρές των υποθέσεων που καλούνται να επιλύσουν.

Το αποτέλεσμα είναι είτε να προτείνονται λύσεις ορθές νομικά, αλλά ανεφάρμοστες τεχνικά είτε να προτείνονται τεχνικές λύσεις που προσκρούουν σε δικαιικούς κανόνες. Το φαινόμενο αυτό είναι ακόμη πιο έντονο κατά την άσκηση των καθηκόντων των διοικητικών υπαλλήλων, οι οποίοι καλούνται πολλές φορές να αντιμετωπίσουν νομικά και τεχνικά περίπλοκες υποθέσεις, χωρίς να τους έχει παρασχεθεί η αντίστοιχη εκπαίδευση και υποστήριξη, με αποτέλεσμα καθυστερήσεις στην εκτέλεση του διοικητικού έργου. Η πλέον αποτελεσματική λύση σε αυτό το χρονίζον πρόβλημα είναι η δημιουργία μιας κοινής συναντίληψης μεταξύ του νομικού και του τεχνικού κόσμου, η δημιουργία με άλλα λόγια μιας κοινής κιβωτού νομικών και τεχνικών γνώσεων, ώστε η κάθε πλευρά να μπορεί να συλλαμβάνει όλες τις εκφάνσεις μιας διοικητικής υπόθεσης και να την επιλύει άμεσα και αποτελεσματικά. Η σειρά αυτή δημιουργήθηκε ακριβώς με αυτό τον σκοπό: Προσεγγίζει μία σειρά θεμάτων με μεγάλο ενδιαφέρον, τόσο από την πλευρά του νομικού όσο και από την πλευρά του τεχνικού - μηχανικού.

Με τη μέθοδο αυτή αφενός εκτίθενται και αναλύονται οι νομικές έννοιες και οι δικαιικοί κανόνες που εφαρμόζονται στη συγκεκριμένη περίπτωση, ώστε να προλαμβάνεται κατά το δυνατόν άγνοιά τους ή εσφαλμένη ερμηνεία - εφαρμογή τους, αφ΄ ετέρου παρατίθεται η εφαρμογή των κανόνων αυτών στην πράξη πλέον και η προσέγγισή τους από τεχνικής - μηχανικής σκοπιάς, ώστε να καθίσταται σαφές ποιες είναι οι συνέπειες της μίας ή της άλλης νομικής λύσης που επιλέγονται και κατά πόσον είναι εφαρμόσιμες στην πράξη.

Στο παρόν έργο επιχειρείται η κωδικοποίηση και παρουσίαση με ενιαία, εύληπτη μορφή του μεγάλου πλήθους των διατάξεων και των νομοθετημάτων που αφορούν τους λιμένες στην Ελλάδα καθώς και τις κατασκευές και τα έργα σε αυτούς. Η ταυτόχρονη κάλυψη του θέματος τόσο από τεχνικής και διοικητικής όσο και από νομικής σκοπιάς αποτελεί τον πρωταρχικό στόχο του συγγράμματος, καθώς -όπως συμβαίνει άλλωστε σε πληθώρα θεμάτων- θεωρούμε ότι είναι αδύνατος ο διαχωρισμός των τριών αυτών προσεγγίσεων.

Η μεγαλύτερη πρόκληση κατά τη συγγραφή ήταν η σε βάθος παρουσίαση των ορισμών, των διοικητικών διαδικασιών, των επιτρεπόμενων χρήσεων, έργων και κατασκευών με σαφή τρόπο, ώστε τόσο οι Μηχανικοί, οι Δικηγόροι, η Διοίκηση όσο και οι πολίτες να μπορούν εξ ίσου να επωφεληθούν. Για τον λόγο αυτό, απορρίφθηκε η ιδέα της κατ΄ άρθρο ερμηνείας των σχετικών νόμων, αλλ΄ αντίθετα, προκειμένου να υπηρετηθεί ευχερέστερα ο παραπάνω σκοπός, προτιμήθηκε η μέθοδος της ερμηνείας όλων των κρίσιμων εννοιών που αφορούν τους λιμένες, ιδίως υπό το φως της πλούσιας νομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας, και στη συνέχεια ακολουθεί η αναλυτική παρουσίαση κάθε έργου, κατασκευής ή διαδικασίας σε αυτούς, ώστε να μπορεί τόσο ο εξειδικευμένος στο αντικείμενο, όσο και ο για πρώτη φορά αντιμέτωπος με αυτό, να πλοηγηθεί με άνεση στο βιβλίο αυτό και να αναζητήσει με ευχέρεια τις απαντήσεις στα ζητήματα που τον απασχολούν. Ελπίζουμε ότι η προσπάθεια αυτή θα φανεί χρήσιμη και θ΄ αποτελέσει εφαλτήριο στην ευρύτερη κατανόηση των ζητημάτων αυτών από τον τεχνικό και το νομικό κόσμο.

  • -2
  • Πρόλογος7
  • Σχετικά με τους συγγραφείς9
  • Ευχαριστίες10
  • 1. Εισαγωγή19
  • 2. Βασικές έννοιες23
  • 2.1. Αιγιαλός23
  • 2.2. Παραλία24
  • 2.3. Παλαιός αιγιαλός25
  • 2.4. Λιμένες26
  • 2.5. Τουριστικοί λιμένες26
  • 2.6. Λιμενικά έργα27
  • 2.7. Ζώνη λιμένα28
  • 2.8. Φορέας διοίκησης και εκμετάλλευσης λιμένα28
  • 3. Κατηγορίες λιμένων29
  • 3.1. Κατάταξη ανάλογα με τη σημασία τους29
  • 3.2. Κατηγοριοποίηση ανάλογα με τη χρήση31
  • 3.2.1. Εμπορικοί και επιβατικοί λιμένες32
  • 3.2.2. Τουριστικοί λιμένες33
  • 3.2.3. Ιχθυόσκαλες35
  • 3.2.4. Λιμένες βιομηχανικού χαρακτήρα37
  • 3.2.5. Λιμένες εξυπηρέτησης ναυταθλητικών δραστηριοτήτων38
  • 4. Διοικητικά όργανα εποπτείας και ελέγχου39
  • 4.1. Ρυθμιστική Αρχή Λιμένων (ΡΑΛ)39
  • 4.1.1. Σύσταση - στόχοι39
  • 4.1.2. Σύνθεση40
  • 4.1.3. Συνεδρίαση – Απαρτία – Λήψη αποφάσεων43
  • 4.1.4. Προϋπολογισμός - Πόροι45
  • 4.1.5. Αρμοδιότητες47
  • 4.1.5.1. Κανονιστικές αρμοδιότητες47
  • 4.1.5.2. Ρυθμιστικές αρμοδιότητες48
  • 4.1.5.3. Συμβουλευτικές αρμοδιότητες48
  • 4.1.5.4. Προσωρινά μέτρα50
  • 4.1.6. Προσφυγές εναντίον πράξεων της ΡΑΛ50
  • 4.2. Γενική Γραμματεία Λιμένων, Λιμενικής Πολιτικής και Ναυτιλιακών Επενδύσεων (ΓΓΛΛΠΝΕ)51
  • 4.2.1. Διάρθρωση52
  • 4.2.2. Αρμοδιότητες53
  • 4.2.2.1. Πλοηγική Υπηρεσία53
  • 4.2.2.2. Διεύθυνση Λιμενικής Πολιτικής54
  • 4.2.2.3. Διεύθυνση Λιμενικών Υποδομών55
  • 4.2.2.4. Διεύθυνση Οργάνωσης - Λειτουργίας και Εκμετάλλευσης Λιμένων57
  • 4.3. Δημόσια Αρχή Λιμένων (ΔΑΛ)58
  • 4.3.1. Σύσταση58
  • 4.3.1.1. Συμβούλιο Διοίκησης59
  • 4.3.1.2. Διοικητής61
  • 4.3.2. Αρμοδιότητες61
  • 4.3.3. Περιφερειακά γραφεία ΔΑΛ – ΔΑΛ Πειραιά63
  • 4.3.4. Προσφυγές εναντίον πράξεων της ΔΑΛ64
  • 4.4. Επιτροπή Σχεδιασμού και Ανάπτυξης Λιμένων (ΕΣΑΛ)65
  • 4.4.1. Σύσταση65
  • 4.4.2. Αρμοδιότητες68
  • 4.4.3. Λειτουργία70
  • 4.4.3.1. Συνεδρίαση της Επιτροπής71
  • 4.4.3.2. Σύγκληση της Επιτροπής71
  • 4.4.3.3. Εκπροσώπηση της Επιτροπής71
  • 4.4.3.4. Διαβίβαση προτάσεων και δικαιολογητικών στην Επιτροπή72
  • 4.4.3.5. Εισαγωγή θεμάτων στην Επιτροπή72
  • 4.4.3.6. Γνωμοδότηση της Επιτροπής73
  • 4.5. Επιτροπή Τουριστικών Λιμένων (ΕΤΛ)75
  • 4.5.1. Σύσταση75
  • 4.5.2. Αποφάσεις79
  • 4.5.3. Αρμοδιότητες79
  • 5. Φορείς διοίκησης και εκμετάλλευσης83
  • 5.1. Γενικά83
  • 5.2. Οργανισμοί Λιμένα Α.Ε.83
  • 5.3. Λιμενικά Ταμεία93
  • 5.3.1. Λιμενική Επιτροπή93
  • 5.3.2. Εποπτεία96
  • 5.4. Δημοτικά ή Περιφερειακά Λιμενικά Ταμεία96
  • 5.4.1. Σύσταση96
  • 5.4.2. Διοικητικά Συμβούλια100
  • 5.4.3. Στελέχωση - προσωπικό103
  • 5.5. Φορέας διαχείρισης τουριστικού λιμένα104
  • 6. Χωροθέτηση λιμένων (πλην τουριστικών)105
  • 6.1. Ζώνη λιμένα106
  • 6.1.1. Περιορισμοί οριοθέτησης ζώνη λιμένα106
  • 6.1.2. Χερσαία ζώνη107
  • 6.1.3. Θαλάσσια ζώνη λιμένα109
  • 6.1.4. Καθορισμός113
  • 6.1.4.1. Απόφαση Λιμενικού Ταμείου ή Λιμενικής Επιτροπής115
  • 6.1.4.2. Προδιαγραφές τοπογραφικού διαγράμματος116
  • 6.1.5. Συνέπειες καθορισμού ζώνης – ιδιοκτησιακό καθεστώς118
  • 6.1.6. Τροποποίηση ζώνης λιμένα119
  • 6.2. Εξομοίωση120
  • 6.2.1. Έννοια120
  • 6.2.2. Εξομοιούμενοι χώροι121
  • 6.2.3. Διαδικασία καθορισμού122
  • 6.2.3.1. Απόφαση Λιμενικού Ταμείου ή Λιμενικής Επιτροπής123
  • 6.2.3.2. Προδιαγραφές τοπογραφικού εξομοίωσης124
  • 6.3. Προσχώσεις στη ζώνη λιμένα126
  • 7. Έργα και κατασκευές στη ζώνη λιμένα127
  • 7.1. Γενικές αρχές εκτέλεσης έργων127
  • 7.1.1. Βασικές προϋποθέσεις127
  • 7.1.2. Περιβαλλοντική αδειοδότηση130
  • 7.1.2.1. Γενική διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης130
  • 7.1.2.2. Πρότυπες περιβαλλοντικές δεσμεύσεις130
  • 7.1.3. Άδεια εκτέλεσης έργων139
  • 7.1.3.1. Γενικές διατάξεις αδειοδότησης εκτέλεσης έργων139
  • 7.1.3.2. Επισκευές, συντήρηση, επεμβάσεις τοπικού χαρακτήρα140
  • 7.2. Χρήση από το Δημόσιο142
  • 7.3. Προγραμματικές συμβάσεις142
  • 7.4. Παραχώρηση χώρων ζώνης λιμένα144
  • 7.4.1. Χώροι προς παραχώρηση147
  • 7.4.2. Φορείς παραχώρησης148
  • 7.4.3. Παραχώρηση απλής χρήσης μέχρι 3 έτη151
  • 7.4.4. Παραχώρηση απλής χρήσης άνω των 3 ετών157
  • 7.4.5. Παραχώρηση χρήσης με κατασκευή έργων158
  • 7.5. Γενικό προγραμματικό σχέδιο (Master plan)160
  • 7.5.1. Περιεχόμενα Α’ Σταδίου160
  • 7.5.2. Περιεχόμενα Β’ Σταδίου166
  • 7.5.3. Έγκριση master plan172
  • 7.6. Πλαίσιο Έργων Ανάπτυξης Λιμένα (ΠΕΑΛ))172
  • 7.6.1. Περιεχόμενα Α’ Σταδίου172
  • 7.6.2. Περιεχόμενα Β’ Σταδίου175
  • 7.6.3. Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων ΠΕΑΛ178
  • 7.7. Περίφραξη179
  • 8. Τουριστικοί λιμένες181
  • 8.1. Ζώνη τουριστικού λιμένα182
  • 8.1.1. Χερσαία τουριστική ζώνη182
  • 8.1.2. Θαλάσσια ζώνη τουριστικού λιμένα183
  • 8.2. Χωροθέτηση μαρίνας184
  • 8.2.1. Απαιτήσεις185
  • 8.2.2. Διαδικασία185
  • 8.2.3. Δικαιολογητικά για γνωμοδότηση ΕΤΛ186
  • 8.2.4. Έγκριση περιβαλλοντικών όρων188
  • 8.2.4.1. Γνωμοδοτήσεις φορέων - διαβούλευση188
  • 8.2.4.2. Φορείς που γνωμοδοτούν σε έργα κατηγορίας Α1189
  • 8.2.4.3. Φορείς που γνωμοδοτούν σε έργα κατηγορίας Α2192
  • 8.2.4.4. Αξιολόγηση γνωμοδοτήσεων και διαβούλευσης194
  • 8.2.5. Απόφαση χωροθέτησης194
  • 8.2.6. Απόφαση χωροθέτησης με προεδρικό διάταγμα196
  • 8.2.6.1. Απαιτούμενα δικαιολογητικά196
  • 8.2.6.2. Έγκριση περιβαλλοντικών όρων200
  • 8.2.6.3. Προεδρικό διάταγμα γενικού σχεδιασμού202
  • 8.2.6.4. Τροποποίηση γενικού σχεδιασμού μαρίνας203
  • 8.2.6.5. Δεύτερο στάδιο χωροθέτησης203
  • 8.2.7. Εκμετάλλευση μαρίνας204
  • 8.2.7.1. Διαγωνισμός παραχώρησης204
  • 8.2.7.2. Σύμβαση παραχώρησης205
  • 8.2.7.3. Κατασκευή έργων μαρίνας206
  • 8.2.7.4. Άδεια λειτουργίας μαρίνας207
  • 8.2.7.5. Συντήρηση έργων209
  • 8.3. Χωροθέτηση καταφυγίου210
  • 8.3.1. Απαιτήσεις210
  • 8.3.2. Διαδικασία211
  • 8.3.3. Δικαιολογητικά για γνωμοδότηση ΕΤΛ211
  • 8.3.4. Έγκριση περιβαλλοντικών όρων212
  • 8.3.5. Απόφαση χωροθέτησης212
  • 8.3.6. Εκμετάλλευση καταφυγίου213
  • 8.3.6.1. Χωροθέτηση με πρωτοβουλία της ΓΓΤ213
  • 8.3.6.2. Χωροθέτηση με πρωτοβουλία οποιουδήποτε τρίτου214
  • 8.3.6.3. Σύμβαση παραχώρησης214
  • 8.3.6.4. Κατασκευή έργων καταφυγίου215
  • 8.3.6.5. Άδεια λειτουργίας καταφυγίου216
  • 8.3.6.6. Συντήρηση έργων216
  • 8.4. Χωροθέτηση αγκυροβολίου217
  • 8.4.1. Απαιτήσεις217
  • 8.4.2. Διαδικασία218
  • 8.4.3. Δικαιολογητικά για γνωμοδότηση ΕΤΛ218
  • 8.4.4. Έγκριση περιβαλλοντικών όρων219
  • 8.4.5. Απόφαση χωροθέτησης219
  • 8.4.6. Εκμετάλλευση αγκυροβολίου220
  • 8.5. Απαλλοτριώσεις220
  • 8.6. Κανονισμός λειτουργίας222
  • 8.6.1. Γενικές διατάξεις222
  • 8.6.2. Γενικός κανονισμός λειτουργίας223
  • 8.6.3. Ειδικός κανονισμός λειτουργίας224
  • 8.6.4. Τιμολόγια ελλιμενισμού225
  • 8.7. Δικαιώματα και υποχρεώσεις φορέα διαχείρισης227
  • 8.7.1. Παραχώρηση σε τρίτους227
  • 8.7.2. Υποκατάσταση237
  • 8.7.3. Εθνική ανάγκη238
  • 9. Προστασία περιβάλλοντος - Κυρώσεις239
  • 9.1. Προστασία περιβάλλοντος239
  • 9.2. Ταξινόμηση παραβάσεων239
  • 9.2.1. Κατηγορία 1: Μικρές επιπτώσεις στο περιβάλλον240
  • 9.2.2. Κατηγορία 2: Επεμβάσεις εύκολα αναστρέψιμες240
  • 9.2.3. Κατηγορία 3: Επεμβάσεις δύσκολα αναστρέψιμες241
  • 9.2.4. Κατηγορία 4: Επεμβάσεις μη αναστρέψιμες242
  • 9.3. Αρμοδιότητα καταγραφής παραβάσεων242
  • 9.4. Παραβάτες243
  • 9.5. Βεβαίωση παραβάσεων244
  • 9.6. Ύψος χρηματικού προστίμου247
  • 9.6.1. Πρόστιμο ανέγερσης247
  • 9.6.2. Πρόστιμο χρήσης250
  • 9.7. Προσφυγή κατά απόφασης προστίμου ανέγερσης254
  • 9.7.1. Αίτηση θεραπείας – Ιεραρχική προσφυγή254
  • 9.7.2. Δικαστική προσφυγή255
  • 9.8. Προσφυγή κατά απόφασης προστίμου χρήσης256
  • 9.9. Ποινική δίωξη257
  • 9.10. Άρση, απομάκρυνση και κατεδάφιση αυθαιρέτων258
  • 9.11. Κατεδάφιση θαλάσσιων αυθαιρέτων κτισμάτων ή έργων264
  • 9.12. Νομιμοποίηση αυθαιρέτων κτισμάτων ή έργων267
  • 10. Ασφάλεια λιμένων269
  • 10.1. Νομικό πλαίσιο - ιστορικό269
  • 10.2. Διεύθυνση Ελέγχου Διαχείρισης της Ασφάλειας Πλοίων και Λιμενικών Εγκαταστάσεων271
  • 10.2.1. Τμήμα Ασφαλούς Διαχείρισης Εταιρειών και Πλοίων271
  • 10.2.2. Τμήμα Ελέγχου Διαχείρισης της Ασφάλειας στα Πλοία272
  • 10.2.3. Τμήμα Ελέγχου Διαχείρισης της Ασφάλειας στις Λιμενικές Εγκαταστάσεις και τους Λιμένες273
  • 10.2.4. Τμήμα Επιθεώρησης και Πιστοποίησης Πλοίων σύμφωνα με τη Σύμβαση Ναυτικής Εργασίας, 2006274
  • 0
  • 0