ΕΥΡΕΤΗΡΙΑ

ΔΙΚΑΙΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ & ΕΤΑΙΡΙΩΝ

Τεύχος 5/2019, Μάϊος 2019

Νομοθεσία, Μελέτες και Νομολογία εμπορικού, οικονομικού, αστικού οικονομικού, εργατικού και φορολογικού δικαίου

Εκδίδεται από το 1995 - Μηνιαία έκδοση

Αγόρασέ το στο nb.org

ΦΠ €140.00
ΝΠ €200.00 *

* Οι τιμές περιλαμβάνουν ΦΠΑ.

Θεματολογία νέων άρθρων;

Αν έχετε κάποια ιδέα πατήστε εδώ

Αν έχετε κάποια ερώτηση ή ένα άρθρο για δημοσίευση

πατήστε εδώ

ΑΓΩΓΗ

Σε περίπτωση απαίτησης προερχόμενης από σύμβαση πίστωσης με ανοικτό αλληλόχρεο λογαριασμό, η αξίωση μπορεί να ασκηθεί και πριν το οριστικό κλείσιμο του λογαριασμού, αρκεί αυτό να έχει συντελεστεί μέχρι την πρώτη συζήτηση. Για το ορισμένο της αγωγής απαιτείται να παρατίθεται το σύνολο των χρεοπιστωτικών κονδυλίων του λογαριασμού από τα οποία προκύπτει το κατάλοιπο, εκτός εάν η αγωγή στηρίζεται στην αναγνώριση του κατάλοιπου από τον οφειλέτη ή αν υφίσταται δεδικασμένο το οποίο μπορεί να προέρχεται και από διαταγή πληρωμής. ΑΠ 1116/2018,

σελ. 752.

ΑΛΛΗΛΟΧΡΕΟΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΣ

Σε περίπτωση απαίτησης προερχόμενης από σύμβαση πίστωσης με ανοικτό αλληλόχρεο λογαριασμό, η αξίωση μπορεί να ασκηθεί και πριν το οριστικό κλείσιμο του λογαριασμού, αρκεί αυτό να έχει συντελεστεί μέχρι την πρώτη συζήτηση. Για το ορισμένο της αγωγής απαιτείται να παρατίθεται το σύνολο των χρεοπιστωτικών κονδυλίων του λογαριασμού από τα οποία προκύπτει το κατάλοιπο, εκτός εάν η αγωγή στηρίζεται στην αναγνώριση του κατάλοιπου από τον οφειλέτη ή αν υφίσταται δεδικασμένο το οποίο μπορεί να προέρχεται και από διαταγή πληρωμής. ΑΠ 1116/2018,

σελ. 752.

Υποχρέωση αποφυγής καταγγελίας σύμβασης πίστωσης και κλεισίματος του αλληλόχρεου λογαριασμού από την τράπεζα στην περίπτωση πρόσκαιρης οικονομικής αδυναμίας του πελάτη της, ιδίως όταν οι απαιτήσεις της είναι εξασφαλισμένες, ο δε πελάτης βρίσκεται σε άμεση οικονομική εξάρτηση από αυτήν και δεν οφείλει σε τρίτους. ΠΠρΑθ 2712/2018,

σελ. 756.

ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ

Οι πρακτικές μιας επιχείρησης με δεσπόζουσα θέση στην αγορά που αποσκοπούν στην αποτροπή όλων των παράλληλων εξαγωγών από ένα κράτος - μέλος προς άλλα κράτη - μέλη, αφού με την επερχόμενη κατ’ αυτό τον τρόπο απομόνωση των εθνικών αγορών εξουδετερώνονται τα οφέλη του πραγματικού ανταγωνισμού αναφορικά με τον εφοδιασμό και τις τιμές που οι εξαγωγές αυτές θα προσέφεραν στους τελικούς καταναλωτές και στα άλλα κράτη, καλύπτονται από την απαγόρευση του άρθρου 82 ΣυνθΕΚ. ΑΠ 1387/2018,

σελ. 712.

ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΙΔΙΩΤΙΚΗ

Καταγγελία ασφαλιστικής σύμβασης με μονομερή έγγραφη δήλωση του ασφαλιστή λόγω μη καταβολής ασφαλίστρου. Η έγγραφη δήλωση απαιτείται να αναφέρει ότι η περαιτέρω μη καταβολή των ασφαλίστρων θα επιφέρει τη λύση της σύμβασης μετά την πάροδο μηνός από την κοινοποίηση της. ΤρΕφΑθ 1172/2018,

σελ. 759.

Ομαδική ασφάλιση δανειοληπτών. Διάκριση μεταξύ λήπτη της ασφάλισης και δικαιούχου του ασφαλίσματος (γνήσια σύμβαση υπέρ τρίτου). Υποχρέωση ασφαλιστικής εταιρίας να καταβάλει στην τράπεζα το ανεξόφλητο υπόλοιπο δανείου σε περίπτωση θανάτου ή αναπηρίας του δανειολήπτη-πρωτοφειλέτη. ΜΕφΑθ 1316/2018,

σελ. 760.

ΔΑΝΕΙΟ ΟΜΟΛΟΓΙΑΚΟ

Αδικαιολογήτως πλουτίσας ο υποθηκοφύλακας που αχρεωστήτως εισέπραξε τέλη από εγγραφή προσημείωσης προς εξασφάλιση ομολογιακού δανείου. ΑΠ 286/2019,

σελ. 724.

ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ

Συλλογική διοικητική διαδικασία που αποσκοπεί στην ικανοποίηση, αποκλειστικώς διά της ρευστοποίησης της περιουσίας του πιστωτικού ιδρύματος, των πιστωτών, ανάλογα με το ύψος των υφισταμένων απαιτήσεών τους. Μόνο συμπληρωματική εφαρμογή διατάξεων Πτωχευτικού Κώδικα. ΜΕφΑθ 4254/2018,

σελ. 731.

ΕΚΟΥΣΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ

Παθητική νομιμοποίηση σε ανοιγείσα δίκη για τη συζήτηση έφεσης ή αναίρεσης κατά απόφασης που εκδόθηκε κατά τη διαδικασία της εκουσίας δικαιοδοσίας. Το ένδικο μέσο πρέπει να απευθύνεται καθ’ όλων που έλαβαν μέρος (υπό οποιαδήποτε ιδιότητα) στη δίκη κατά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση. ΑΠ 1477/2018,

σελ. 730.

ΕΠΙΣΧΕΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Όταν ο μισθωτός απέχει από την εργασία του ύστερα από δήλωση ότι ασκεί το δικαίωμα επίσχεσης, ο εργοδότης δεν έχει το δικαίωμα από μόνη τη δήλωση αυτή να θεωρήσει ότι η σύμβαση έχει λυθεί με οικειοθελή αποχώρηση του μισθωτού από την εργασία του. Μάλιστα, αν ο εργοδότης αποκρούσει την προσφορά των υπηρεσιών του εργαζομένου χωρίς να προβαίνει σε νόμιμη καταγγελία της σύμβασης, καθίσταται πλέον υπερήμερος, έστω και αν, λόγω της τυχόν προηγούμενης καταχρηστικής άσκησης του δικαιώματος της επίσχεσης εκ μέρους του μισθωτού, αυτός δεν είχε αρχικά περιέλθει σε υπερημερία. ΑΠ 653/2018,

σελ. 770.

ΕΠΙΤΑΓΗ

Επί γενικής διγράμμισης αν η επιταγή δεν πληρωθεί σε τραπεζίτη ή σε πελάτη του πληρωτή, δεν επέρχεται ακυρότητα της επιταγής, αλλά μόνον γεννάται υποχρέωση του πληρωτή ή του τραπεζίτη προς αποζημίωση, που δεν μπορεί να υπερβεί το ύψος της επιταγής, ενώ κατά τα λοιπά η δίγραμμη επιταγή κυκλοφορεί όπως η κοινή χωρίς ειδικές διατυπώσεις για τη μεταβίβασή της. ΜΕφΑθ 4707/2018,

σελ. 735.

Συρροή αξίωσης αποζημίωσης από αδικοπραξία με αξιώσεις από επιταγή. Η έκδοση διαταγής πληρωμής δεν κωλύει τον κομιστή να ασκήσει αγωγή λόγω αδικοπραξίας με την οποία να επιδιώκει επιπλέον χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Η ικανοποίηση της μιας αξίωσης αποσβένει την άλλη μόνο στο μέτρο που καλύπτεται από αυτή και όχι για το επιπλέον. ΜΕφΑθ 5972/2018,

σελ. 736.

Προβολή ισχυρισμού περί επιταγής ευκολίας. Το γεγονός ότι η υπογραφή στις επίδικες επιταγές δεν τέθηκε από τον νόμιμο εκπρόσωπο αστικού συνεταιρισμού δεν αρκεί άνευ ετέρου για να θεωρηθούν πλαστές οι επιταγές και να μη δεσμεύουν τον εκδότη τους. ΜΕφΛαρ 395/2018,

σελ. 740.

ΕΤΑΙΡΙΑ ΑΝΩΝΥΜΗ

Δάνειο ημεδαπής ανώνυμης θυγατρικής ΑΕ προς την αλλοδαπή μητρική και μοναδική μέτοχο της. Ακυρότητα σύμβασης. ΠΠρΑθ 4133/2017, (παρατ. Χ. Λιβαδά),

σελ. 729.

ΕΤΑΙΡΙΑ ΕΤΕΡΟΡΡΥΘΜΗ

Εκούσια έξοδος εταίρου από ΕΕ. Τεταμένες σχέσεις μεταξύ των εταίρων ως σπουδαίος λόγος που δικαιολογεί την καταβολή της αξίας της συμμετοχής του αποχωρούντος εταίρου. ΜΕφΑθ 3292/2018,

σελ. 720.

ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ

Η σκοπιμότητα και η ουσία των αλλαγών στο Ν 3190/1955 περί ΕΠΕ. Μελ. Κ. Καλαμπούκα,

σελ. 665.

ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ

Δικαστική λύση για σπουδαίο λόγο κατόπιν αίτησης εταίρου. Δυνατότητα αποκλεισμού συγκεκριμένου εταίρου αντί της λύσης επί συνδρομής σπουδαίου λόγου που θα δικαιολογούσε τη λύση. ΜΕφΑθ 4977/2018,

σελ. 722.

ΕΤΑΙΡΙΚΟΙ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ

Εισαγωγή στο δίκαιο των εταιρικών μετασχηματισμών. Μελ. Δ. Διακόπουλος,

σελ. 681.

Το φορολογικό πλαίσιο των εταιρικών μετασχηματισμών. Ανάλυση υπό το πρίσμα των νέων εταιρικών ρυθμίσεων (Ν 4601/2019). Μελ. Λ.-Ε. Σωφρονά,

σελ. 689.

ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ

Στοιχειοθέτηση της μεταβίβασης σε περίπτωση απόσχισης τμήματος επιχείρησης με σύσταση νέας εταιρίας υπό το πρίσμα της απόφασης του ΔΕΕ της 13ης.6.2019 στην υπόθεση C-664/2017 (Ελληνικά Ναυπηγεία ΑΕ). Μελ. Δ. Λαδάς,

σελ. 672.

Η Οδηγία 2001/23/ΕΚ ιδίως το άρθρο της 1, παρ. 1, στ. α' και β', εφαρμόζεται στη μεταβίβαση παραγωγικής μονάδας στην περίπτωση που, αφενός, ο μεταβιβάζων, ο διάδοχος ή και οι δύο από κοινού δεν έχουν ως προοπτική μόνο να συνεχίσει ο διάδοχος την οικονομική δραστηριότητα που ασκούσε ο μεταβιβάζων, αλλά επίσης να παύσει μελλοντικά ο ίδιος ο διάδοχος να υφίσταται, τιθέμενος σε εκκαθάριση, και, αφετέρου, η επίμαχη μονάδα δεν είναι πλήρως αυτόνομη, επειδή δεν μπορεί να επιτύχει τον οικονομικό σκοπό της χωρίς την αναζήτηση συντελεστών παραγωγής από τρίτους. ΔικΕΕ υπόθ. C-664/2017, απόφ. της 13.6.2019.

σελ. 774.

ΜΙΣΘΟΣ

Ως μισθός νοείται κάθε παροχή που δίδεται από τους εργοδότες στους εργαζομένους ως αντάλλαγμα της εργασίας τους, δηλαδή κάθε αμοιβή σε χρήμα και σε είδος, η οποία καταβάλλεται τακτικά και μόνιμα, είτε βάσει της εργασιακής σχέσης ή της συλλογικής σύμβασης ή του νόμου, είτε βάσει της κρατούσας συνήθειας, όταν δεν υπάρχει ειδική συμφωνία. ΑΠ 700/2018,

σελ. 767.

ΠΡΟΑΓΩΓΗ

Στις προαγωγικές κρίσεις υπαλλήλων που γίνονται από τα αρμόδια όργανα του εργοδότη κατ’ απόλυτη εκλογή, το στοιχείο της αρχαιότητας του υπαλλήλου υποχωρεί έναντι των βαρυνόντων ουσιαστικών προσόντων του κρινομένου, τα οποία λαμβάνονται σοβαρά υπόψη όταν ταυτίζονται τα ουσιαστικά προσόντα αυτού και των συγκρινομένων. ΑΠ 615/2018,

σελ. 762.

ΣΗΜΑ

Διευρυμένη νομική προστασία εμπορικού σήματος φήμης. Δεν απαιτείται να συντρέχει κίνδυνος σύγχυσης αλλά αρκεί ότι η χρήση του θα βλάψει τον διακριτικό χαρακτήρα ή τη φήμη του σήματος φήμης ή θα προσπορίσει χωρίς εύλογη αιτία, αθέμιτο όφελος στον μεταγενέστερο μη δικαιούχο. ΤρΕφΑθ 5050/2018,

σελ. 714.

Η χρήση όμοιου οπτικά, ηχητικά και εννοιολογικά διακριτικού σημείου από επιχείρηση που παρέχει πανομοιότυπες υπηρεσίες είναι δυνατό να προκαλέσει σύγχυση στο καταναλωτικό κοινό και συνιστά προσβολή του σήματος και του προγενέστερου διακριτικού γνωρίσματος και πράξη αθέμιτου ανταγωνισμού. ΠΠρΑθ 726/2018,

σελ. 717.

ΣΥΜΒΑΣΗ ΔΙΑΝΟΜΗΣ

Διάκριση εμπορικών συμβάσεων απλής και αποκλειστικής διανομής. Ουσιώδη στοιχεία για τον χαρακτηρισμό σύμβασης ως αποκλειστικής διανομής είναι η δέσμευση του παραγωγού να μην ορίσει άλλον διανομέα στην ίδια γεωγραφική περιοχή και η υποχρέωση μη ανταγωνισμού. ΑΠ 1112/2018,

σελ. 748.

ΣΥΜΒΑΣΗ ΔΙΚΑΙΟΧΡΗΣΗΣ (FRANCHISING)

Σε περίπτωση λύσης της σύμβασης και επί ανυπαίτιου σπουδαίου λόγου καταγγελίας το αντικείμενο των εκατέρωθεν δικαιωμάτων των συμβαλλόμενων έγκειται στην απόδοση των πραγμάτων και στην παύση χρήσης δικαιωμάτων και άλλων ωφελειών. ΤρΕφΑθ 3258/2018,

σελ. 747.

ΣΥΜΒΑΣΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗΣ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΙΑΣ

Προϋποθέσεις άσκησης δραστηριότητας εμπορικού αντιπροσώπου και τρόποι υπολογισμού της αμοιβής του. Δικαίωμα αποζημίωσης σε περίπτωση λύσης της σύμβασης υπό την προϋπόθεση γνωστοποίησης στον αντιπροσωπευόμενο εντός έτους από τη λύση ότι πρόκειται να ασκηθεί το σχετικό δικαίωμα. ΜΕφΛαρ 393/2018,

σελ. 745.

ΣΥΜΒΑΣΗ ΕΞΑΡΤΗΜΕΝΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ο εργοδότης υποχρεούται να αποδώσει στον ακύρως απασχοληθέντα εργαζόμενο την αμοιβή, την οποία αναγκαίως θα κατέβαλλε, εάν ήταν έγκυρη η σύμβαση εργασίας υπό τις επικρατούσες στον τόπο της παροχής συνθήκες για την ίδια εργασία, σε πρόσωπο με τις ικανότητες και τα προσόντα του απασχοληθέντος, χωρίς όμως να λαμβάνονται υπόψη επιδόματα που προσιδιάζουν στην προσωπική κατάσταση του μισθωτού. ΑΠ 575/2018,

σελ. 765.

ΣΥΜΒΑΣΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΗΣ ΜΙΣΘΩΣΗΣ (LEASING)

Αγορά φορτηγού αυτοκινήτου με σύμβαση χρηματοδοτικής σύμβασης (leasing). Εκχώρηση δικαιωμάτων αγοράστριας-εκμισθώτριας κατά της πωλήτριας για ελαττώματα και ελλείψεις ιδιοτήτων του πωλούμενου στην μισθώτρια. Υπαναχώρηση της μισθώτριας από την σύμβαση πώλησης λόγω του ότι δεν κατέστη δυνατή η έκδοση νέας άδειας κυκλοφορίας. Από την αίρεση έκδοσης νέας άδειας κυκλοφορίας του πωλούμενου οχήματος που συνομολογήθηκε μεταξύ των μερών (προμηθεύτριας-πωλήτριας και αγοράστριας εκμισθώτριας) εξαρτήθηκε η υποσχετική σύμβαση της πώλησης και όχι η εμπράγματη σύμβαση της μεταβίβασης κυριότητας και ως εκ τούτου η εν λόγω αίρεση δεν ήταν απαραίτητο να καταχωρηθεί στο βιβλίο μεταβολών του αυτοκινήτου για να επιφέρει έννομες συνέπειες. ΑΠ 1320/2018,

σελ. 741.

ΤΕΚΜΗΡΙΑ

Όπως προκύπτει από τις διατάξεις του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, το θεσπιζόμενο με αυτές, μεταξύ άλλων, τεκμήριο φορολογητέου εισοδήματος λόγω δαπάνης για την αγορά ακινήτου (άρθρα 15, 17 περ. γ', 19) εφαρμόζεται μόνο στις περιπτώσεις προσώπων που, αποτελούν υποκείμενα του φόρου λόγω της συνδρομής των σχετικών προϋποθέσεων (πηγή εισοδήματος ή κατοικία στην Ελλάδα). ΣτΕ 2570/2018,

σελ. 780.

ΤΙΜΟΛΟΓΙΑ

Η διάταξη του άρθρου 5 παρ. 10 περ. β΄ του ΚΒΣ (περί επιβολής προστίμου ίσου με το διπλάσιο της αξίας του εκδοθέντος εικονικού τιμολογίου) συνάδει με την αρχή της αναλογικότητας, λαμβανομένου υπόψη, μεταξύ άλλων, ότι η βαρύτητα της κύρωσης συναρτάται ευλόγως με την αξία της οικείας συναλλαγής, ήτοι με μέγεθος αναγκαίως συναφές προς το ύψος της αντίστοιχης φοροδιαφυγής. ΣτΕ 380/2019,

σελ. 783.

ΤΡΑΠΕΖΕΣ

Έννοια πιστωτικού και χρηματοδοτικού ιδρύματος κατά το Ν 3601/2007. Δραστηριότητες και εποπτεία τους. Παράβαση νομοθεσίας περί των επιτοκίων υπερημερίας επί των χορηγήσεων άμεσων και έμμεσων πιστώσεων. ΣτΕ 727/2018,

σελ. 750.

ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΥΡΩΣΕΙΣ

Αρχή της αναδρομικής εφαρμογής της ελαφρύτερης διοικητικής κύρωσης. Η αρχή αυτή, η οποία αφορά και σε διοικητικές κυρώσεις για παραβάσεις της φορολογικής νομοθεσίας, έχει κανονιστική εμβέλεια ανάλογη με εκείνη της αντίστοιχης αρχής του ημεδαπού φορολογικού δικαίου και, ειδικότερα, δεν είναι απόλυτη, αλλά η εφαρμογή της μπορεί να περιορισθεί από τον κοινό νομοθέτη, τηρουμένης της αρχής της αναλογικότητας. ΣτΕ 351/2019,

σελ. 789.

ΦΟΡΟΣ ΠΡΟΣΤΙΘΕΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ

Οι διατάξεις του άρθρου 29 του Ν 3697/2008, του άρθρου 10 του Ν 3790/2009 και του άρθρου 82 του Ν 3842/2010 αντίκεινται στις εξειδικεύουσες την (απορρέουσα από την αρχή του κράτους δικαίου) αρχή της ασφάλειας δικαίου διατάξεις των παρ. 1 και 2 του άρθρου 78 του Συντάγματος, διότι παρατείνουν την προθεσμία παραγραφής φορολογικών αξιώσεων του Δημοσίου αναγομένων σε ημερολογιακά έτη προγενέστερα του προηγουμένου της δημοσίευσης των σχετικών νόμων ετών. ΣτΕ 403/2018,

σελ. 782.