ΕΥΡΕΤΗΡΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2020

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ & ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

Τεύχος 2/2020, Φεβρουάριος 2020

Περιοδική έκδοση νομολογίας, νομοθεσίας, αρθρογραφίας & πρακτικής

Εκδίδεται από το 2008 - Μηνιαία έκδοση

Αγόρασέ το στο nb.org

ΦΠ €ΜΗ ΔΙΑΘΕΣΙΜΗ
ΝΠ €ΜΗ ΔΙΑΘΕΣΙΜΗ *

* Οι τιμές περιλαμβάνουν ΦΠΑ.

Θεματολογία νέων άρθρων;

Αν έχετε κάποια ιδέα πατήστε εδώ

Αν έχετε κάποια ερώτηση ή ένα άρθρο για δημοσίευση

πατήστε εδώ

DOMAIN NAMES

Απόδοση στα domain names οιονεί λειτουργίας διακριτικού τίτλου και σήματος. Αναγνώριση στα domain names προστασίας, ανάλογης με αυτήν που απολαμβάνουν τα διακριτικά γνωρίσματα. Υφίσταται προσβολή του domain name της ενάγουσας, που για χρόνια αυτή χρησιμοποιούσε, με τη συναίνεση της διοίκησης του εναγόμενου σωματείου, το οποίο μόνο τυπικά ανήκει σε αυτό. ΠΠρΑθ 4721/2019,

σελ. 167.

ΑΝΑΓΓΕΛΙΑ ΑΠΑΙΤΗΣΗΣ

Για την πληρότητα της αναγγελίας, δεν είναι αναγκαία η εξειδίκευση της απαίτησης και του προνομίου, στον βαθμό που απαιτείται επί ανακοπής, για τον αναγγελθέντα δικαιούχο της απαίτησης, ανεξαρτήτως της δικονομικής του θέσης στη δίκη της ανακοπής, γιατί το αναγγελτήριο δεν αποτελεί προδικασία κύριας ή παρεμπίπτουσας αίτησης για δικαστική προστασία κατά την έννοια του άρθρου 111 ΚΠολΔ. Συνεπώς, αρκεί η μορφολογική εξατομίκευσή της ως προς το είδος και το προνόμιο κατάταξής της, μπορεί δε να συμπληρώνεται νομίμως από δημόσια έγγραφα που είναι κατατεθειμένα στον υπάλληλο του πλειστηριασμού και είναι προσιτά σε όλους. ΑΠ 885/2019,

σελ. 226.

ΑΝΑΙΡΕΣΗ

Το αναιρετικό αποτύπωμα των αυτοτελών πραγματικών ισχυρισμών των διαδίκων. Η στοιχειοθέτηση του αναιρετικού λόγου “περί της λήψης ή μη λήψης υπόψη πραγμάτων” εκ του αρ. 8 του άρθρ. 559 ΚΠολΔ. Μελ. Α. Παπαστάθης,

σελ. 136.

ΑΝΑΨΗΛΑΦΗΣΗ

Δεν ισχύει για τις περιπτώσεις της ψευδορκίας και της πλαστογραφίας η κατά το άρθρο 545 παρ. 5 εδ. α’ ΚΠολΔ τριετής προθεσμία αναψηλάφησης από τη δημοσίευση της προσβαλλόμενης τελεσίδικης ή ανέκκλητης απόφασης, αλλά εφαρμόζεται η ειδική διάταξη του β’ εδαφίου της ίδιας παραγράφου, σύμφωνα με την οποία χορηγείται ουσιαστικά ενιαύσια προθεσμία για την αναψηλάφηση και έτσι καθίσταται αυτή παραδεκτή, εφόσον δεν παρήλθε έτος από τη δημοσίευση της αμετάκλητης απόφασης ποινικού ή πολιτικού δικαστηρίου. ΤρΕφΑθ 5448/2019,

σελ. 214.

ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΑ

Ολοσχερής καταστροφή οχήματος. Θετική ζημία. Νοσήλια, φυσιοθεραπείες, υδροθεραπείες και δαπάνες μετακίνησης. Αναπηρία. Αποζημίωση του άρθρου 930 παρ. 3 ΑΚ. Ένσταση εναγομένων περί έλλειψης ενεργητικής νομιμοποίησης της ενάγουσας για την αναζήτηση δαπάνης, λόγω της αυτοδίκαιης μεταβίβασης της σχετικής αξίωσής της στον ασφαλιστικό φορέα. Διαφυγόντα κέρδη. Πλασματική δαπάνη για υπηρεσίες αποκλειστικής νοσοκόμας. ΜΕφΑθ 722/2019,

σελ. 217.

ΓΑΜΟΣ

Ακύρωση γάμου λόγω ύπαρξης συμφώνου συμβίωσης. ΜΠρΛαρ 116/2019,

σελ. 191.

ΓΕΙΤΟΝΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

Διατάραξη νομής. Αν η ενόχληση του κυρίου οφείλεται σε πράξη του γείτονα που περιορίζεται μέσα στα όρια του κτήματός του και μόνο αντανακλαστικά βλάπτει το γειτονικό κτήμα, η διάταξη του άρθρου 1003 του ΑΚ δεν εφαρμόζεται. ΜΕφΠειρ 374/2019, παρατ. Π. Γαλάνης,

σελ. 180.

ΓΟΝΙΚΗ ΠΑΡΟΧΗ

Η γονική παροχή δεν προσβάλλεται ως άστοργη, έστω και αν προσβάλλει τη νόμιμη μοίρα, καθώς δεν αποτελεί δωρεά, εφόσον δεν υπερβαίνει το επιβαλλόμενο με βάση τις περιστάσεις μέτρο. Το Δικαστήριο δεν δεσμεύεται από τον χαρακτηρισμό των μερών. ΕιρΑθ 2979/2019,

σελ. 199.

ΔΙΑΖΥΓΙΟ

Όταν η διάρκεια της διάστασης υπερβαίνει τα δύο έτη, τεκμαίρεται αμάχητα ότι η έγγαμη σχέση των διαδίκων έχει κλονιστεί ισχυρά, χωρίς να ενδιαφέρει ποια περιστατικά οδήγησαν στη φυσική και ψυχική αποξένωσή τους. Το Δικαστήριο δέχτηκε την αγωγή και απήγγειλε τη λύση του μεταξύ των διαδίκων γάμου. ΜΠρΠειρ 3150/2019,

σελ. 189.

ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΣΗ

Πλείονες δικαστικοί συμπαραστάτες με διακριτά καθήκοντα. Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων ΑΚ 1634 και 1682, προκύπτει ότι επί στερητικής δικαστικής συμπαράστασης, υπάρχει η δυνατότητα διορισμού περισσότερων του ενός συμπαραστατών (γενικών ή ειδικών), με ανάλογη εφαρμογή των διατάξεων για την επιτροπεία ανηλίκων, όταν αυτό επιβάλλεται από «ιδιαίτερους λόγους που αφορουν στο συμφέρον» του συμπαραστατούμενου. Γνωμ. Κ. Παναγόπουλος,

σελ. 130.

ΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΕΝΣΗΜΟ

Η υποχρεωτική προσκομιδή δικαστικού ενσήμου στις αναγνωριστικές αγωγές ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου, στην καθ’ ύλην αρμοδιότητα του οποίου εμπίπτουν αγωγές με αντικείμενο άνω των 250.000 ευρώ, ως προϋπόθεση προσφυγής στη Δικαιοσύνη, αποτελεί συνταγματικά ανεπίτρεπτο περιορισμό που παρεμποδίζει την ανοιχτή πρόσβαση κάθε πολίτη στη Δικαιοσύνη, ισοδυναμώντας με έμμεση κατάργηση του προστατευόμενου και από την ΕΣΔΑ δικαιώματος παροχής έννομης προστασίας, καθώς προσβάλλει την ίδια την υπόσταση του δικαιώματος. ΠΠρΠατρ 94/2020, παρατ. Αν. Βεζυρτζή,

σελ. 207.

ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΕΚΦΡΑΣΗΣ

Η αιχμηρή κριτική ως συνταγματικό δικαίωμα, της Χρ. Βρεττού, βιβλιοπαρουσίαση Ε. Βόγκλης,

σελ. 237.

ΕΠΙΚΑΡΠΙΑ

Σύσταση επικαρπίας με κληρονομική εγκατάσταση. Πρόκειται πάντα για εγκατάσταση σε δήλο. Συμφωνία μεταβίβασης της επικαρπίας σε τρίτο, υπό την αναβλητική προθεσμία θανάτου του επικαρπωτή-ρήτρα υποκαταστάσεως και φύση αυτής. Με το θάνατο του τρίτου αυτού προσώπου-υποκατάστατου, η επικαρπία αποσβέννυται σε κάθε περίπτωση. Είναι όμως ισχυρή ρήτρα υποκατάστασης του πρώτου επικαρπωτή υπέρ περισσότερων τρίτων που καλούνται ταυτόχρονα ως δικαιούχοι της επικαρπίας κατά ποσοστό. Άκυρη ρήτρα με την οποία συνιστάται απαγορευμένο κληρονομικό καταπίστευμα δεύτερου βαθμού. ΤρΕφΘεσ 1634/2019, βλ. σχετ. γνωμ. Ν. Ψούνη, σελ. 121, σελ. 192.

ΕΠΩΝΥΜΙΑ

Τα νομικά πρόσωπα απολαμβάνουν προστασίας της επωνυμίας τους, με αναλογική εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 58 ΑΚ. Δυνατότητα επιδίκασης από το Δικαστήριο χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης του νομικού προσώπου, από την προσβολή του απόλυτου δικαιώματος επί της επωνυμίας του. Προσβολή επωνυμίας νομικού προσώπου υφίσταται και μέσω της χρήσης επωνυμίας άλλου νομικού προσώπου, με μικρές αλλαγές, εφόσον υφίσταται σκοπός εξαπάτησης τρίτων. ΠΠρΑθ 4721/2019,

σελ. 167.

ΗΘΙΚΗ ΒΛΑΒΗ

Κατά τον προσδιορισμό του ποσού της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης, το Δικαστήριο δεν πρέπει μεν να υποβαθμίζει την απαξία της πράξεως επιδικάζοντας χαμηλό ποσό, όμως συγχρόνως δεν πρέπει με ακραίες εκτιμήσεις, να καταλήγει σε εξουθένωση του ενός μέρους και αντίστοιχο υπέρμετρο πλουτισμού του άλλου, διότι τότε υπερακοντίζει το σκοπό που επιδίωξε ο νομοθέτης, ήτοι την αποκατάσταση της τρωθείσας δια της αδικοπραξίας κοινωνικής ειρήνης. ΜΕφΘεσ 2427/2018,

σελ. 176.

ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

Σύμβαση Εστίασης. Νομική φύση και λειτουργία. Έννοια και γενικό πλαίσιο λειτουργίας καταστημάτων εστίασης. Ανώμαλη εξέλιξη της σύμβασης από πλευράς του πελάτη ή του εστιάτορα. Μελ. Μ.-Χ. Κεράνη,

σελ. 151.

ΚΛΗΡΟΔΟΣΙΑ

Διαφορά κληροδοσίας από εγκατάσταση σε δήλο. Κριτήριο η βούληση του διαθέτη να καταστήσει ή όχι τον αποδέκτη κληρονόμο και η σπουδαιότητα του ειδικού αντικειμένου σε σύγκριση με τα άλλα περιουσιακά στοιχεία της κληρονομίας. Καταπιστευτική υποκατάσταση ή διαδοχική κληροδοσία ή μετακληροδοσία. Προϋποθέσεις εγκυρότητας. Διαφορές από κληρονομικό καταπίστευμα. Αναλογική εφαρμογή διατάξεων σε περίπτωση κενού. ΤρΕφΘεσ 1634/2019, βλ. σχετ. γνωμ. Ν. Ψούνη, σελ. 121, σελ. 192.

ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟ ΚΑΤΑΠΙΣΤΕΥΜΑ

Ο καταπιστευματοδοχος ή μετακληρονόμος είναι καθολικός διάδοχος του κληρονομούμενου, υπό αίρεση ή προθεσμία. Η σύσταση δεύτερου και περαιτέρω κληρονομικού καταπιστεύματος απαγορεύεται. Όμως ο ορισμός υποκατάστατου του καταπιστευματοδόχου, για την περίπτωση που ο καταπιστευματοδόχος εκπέσει πριν από την αποδοχή, δεν εμπίπτει σε αυτή την απαγόρευση. Καταπιστευτική υποκατάσταση ή διαδοχική κληροδοσία ή μετακληροδοσία. Προϋποθέσεις εγκυρότητας. Διαφορές από κληρονομικό καταπίστευμα. Αναλογική εφαρμογή διατάξεων σε περίπτωση κενού. Άκυρη ρήτρα με την οποία συνιστάται απαγορευμένο κληρονομικό καταπίστευμα δεύτερου βαθμού. ΤρΕφΘεσ 1634/2019, βλ. σχετ. γνωμ. Ν. Ψούνη, σελ. 121, σελ. 192.

Κληρονομικό καταπίστευμα δεύτερου βαθμού και ερμηνεία της βούλησης του διαθέτη. Με την παρούσα γνωμοδότηση επιχειρείται η ερμηνεία διαθήκης βάσει της οποίας ο διαθέτης καταλείπει δικαίωμα επικαρπίας σε κληρονόμο, ισοβίως, με τον όρο να μεταβιβαστεί αυτή μετά το θάνατό του σε τρίτα πρόσωπα – καταπιστευματοδόχους, οι οποίοι βαρύνονται περαιτέρω με κληρονομικό καταπίστευμα υπέρ των διαδόχων τους. Εξετάζεται η εγκυρότητα της καταπιστευτικής υποκατάστασης ή μετακληροδοσίας. Γνωμ. Ν. Ψούνη,

σελ. 121.

ΜΕΜΨΗ ΑΣΤΟΡΓΗΣ ΔΩΡΕΑΣ

Έννοια δωρεάς από ιδιαίτερο ηθικό καθήκον και δωρεάς από λόγους ευπρέπειας. Κρίσιμος χρόνος για τον υπολογισμό της αξίας της δωρεάς και της νόμιμης μοίρας. Η σχετική αγωγή είναι ενοχική και δεν εγγράφεται στα βιβλία διεκδικήσεων έστω και αν αφορά ακίνητο. ΕιρΑθ 2979/2019,

σελ. 199.

ΝΟΜΗ

Γειτονικό δίκαιο. Διατάραξη νομής. Ανέγερση αυθαίρετου κτίσματος στο νότιο σύνορο της οικοδομής των εναγουσών με την όμορη ιδιοκτησία των εναγομένων. Αίτημα κατεδάφισης. ΜΕφΠειρ 374/2019, παρατ. Π. Γαλάνης,

σελ. 180.

ΝΟΜΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ

Διορισμός προσωρινής διοίκησης ανώνυμης εταιρίας λόγω σύγκρουσης συμφερόντων του νομικού προσώπου με τον διοικητή του νομικού προσώπου. Συντρέχει σύγκρουση συμφερόντων, όταν μέλη του Δ.Σ. της εταιρίας είναι και μέλη του Δ.Σ. άλλης ανταγωνιστικής εταιρίας. ΜΕφΘεσ 2699/2019,

σελ. 163.

ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΕΣ

Προϋποθέσεις προσβολής αποφάσεων ΓΣ δευτεροβάθμιας ή τριτοβάθμιας επαγγελματικής οργάνωσης. Η σχετική αγωγή ασκείται από τρεις τουλάχιστον οργανώσεις-μέλη, διαφορετικά απορρίπτεται ως απαράδεκτη λόγω έλλειψης ενεργητικής νομιμοποίησης. ΜΠρΑθ 13874/2019,

σελ. 173.

ΠΑΡΕΚΤΑΣΗ

Περιεχόμενο ρήτρας παρέκτασης. Αρκεί να προσδιορίζει τα αντικειμενικά στοιχεία, ως προς τα οποία τα μέρη ήρθαν σε συμφωνία, για να επιλέξουν το δικαστήριο ή τα δικαστήρια, στα οποία θέλουν να υποβάλουν τις διαφορές, που έχουν ανακύψει ή θα ανακύψουν. Ερμηνεία ρήτρας παρέκτασης. ΑΠ 768/2019,

σελ. 203.

ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ

Διορισμός προσωρινής διοίκησης ανώνυμης εταιρίας λόγω σύγκρουσης συμφερόντων του νομικού προσώπου με τον διοικητή του νομικού προσώπου. Συντρέχει σύγκρουση συμφερόντων, όταν μέλη του Δ.Σ. της εταιρίας είναι και μέλη του Δ.Σ. άλλης ανταγωνιστικής εταιρίας. ΜΕφΘεσ 2699/2019,

σελ. 163.

ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ

Σύμβαση Εστίασης. Νομική φύση και λειτουργία. Έννοια και γενικό πλαίσιο λειτουργίας των καταστημάτων εστίασης. Ανώμαλη εξέλιξη της σύμβασης από πλευράς του πελάτη ή του εστιάτορα. Μελ. Μ.-Χ. Κεράνη,

σελ. 151.

ΣΥΜΦΩΝΟ ΣΥΜΒΙΩΣΗΣ

Ακύρωση γάμου λόγω ύπαρξης συμφώνου συμβίωσης. ΜΠρΛαρ 116/2019,

σελ. 191.

ΣΩΜΑΤΕΙΑ

Οι ενδοσωματειακές παρανομίες απόφασης ΓΣ δεν συνεπάγονται απόλυτη ακυρότητα. Η προσβολή απόφασης ΓΣ σωματείου λόγω ανεπίτρεπτης συμμετοχής μη δικαιούμενων μελών ή λόγω του ανεπίτρεπτου αποκλεισμού δικαιούμενων ψήφου μελών, οδηγεί σε ακύρωση της απόφασης ΓΣ μόνο εάν η ψήφος του συμμετέχοντος ή αποκλεισθέντος ανεπιτρέπτως ήταν οριακή και κρίσιμη για τη λήψη της απόφασης. ΜΠρΑθ 13874/2019,

σελ. 173.

ΥΠΕΡΧΡΕΩΜΕΝΑ ΦΥΣΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ

Αίτηση μεταρρύθμισης του σχεδίου διευθέτησης οφειλών βάσει της παρ. 6 του άρθρου 62 του Ν 4549/2018. Όλοι οι διάδικοι έχουν τη δυνατότητα να ζητήσουν τη μεταρρύθμιση, εφόσον αυτή υπαγορεύεται από μεταγενέστερα γεγονότα. Για να διατηρηθεί ο μεταρρυθμιστικός χαρακτήρας του αιτήματος και να μην δοθεί η δυνατότητα καταστρατήγησης των μεταβατικών διατάξεων των νόμων, προβλέπεται ρητώς ότι το σχέδιο διευθέτησης οφειλών και μετά τη μεταρρύθμισή του, θα παραμένει εντός των ορίων που θέτει η παρ. 2 του άρθρου 9 του Ν 3869/2010, όπως αυτό εφαρμόστηκε από τη μεταρρυθμιζόμενη απόφαση. ΕιρΑμαρ 12/2020,

σελ. 233.

Συνυπολογισμός τόσο ως προς τον χρόνο όσο και ως προς το ποσό των προσωρινών μηνιαίων καταβολών σε αυτές της οριστικής ρύθμισης. Το ποσό των προσωρινών καταβολών υπερέβαινε αυτό της οριστικής ρύθμισης, πλην όμως δεν τίθεται ζήτημα αναζήτησης και επιστροφής του επιπλέον καταβληθέντος κατά τη διάταξη του 904 ΑΚ, καθόσον οι επιπλέον καταβολές που έγιναν δεν αποτελούν καταβολές ρύθμισης, αφού τέτοια δεν έγινε, αλλά απλές καταβολές έναντι των χρεών κατά τα άρθρα 417 επ. ΕιρΒολ 822/2019,

σελ. 235.