ΕΥΡΕΤΗΡΙΑ ΙΟΥΛΙΟΥ 2015

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ & ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

Τεύχος 7/2015, Ιούλιος

Περιοδική έκδοση νομολογίας, νομοθεσίας, αρθρογραφίας & πρακτικής

Εκδίδεται από το 2008 - Μηνιαία έκδοση

Αγόρασέ το στο nb.org

ΦΠ €110.00
ΝΠ €160.00 *

* Οι τιμές περιλαμβάνουν ΦΠΑ.

Θεματολογία νέων άρθρων;

Αν έχετε κάποια ιδέα πατήστε εδώ

Αν έχετε κάποια ερώτηση ή ένα άρθρο για δημοσίευση

πατήστε εδώ

ΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΗ ΑΠΑΛΛΟΤΡΙΩΣΗ

Αξίωση αποζημίωσης για παραλείψεις κατά τη σύνταξη των κτηματολογικών εγγράφων της απαλλοτρίωσης. Η αγωγή αποζημίωσης κατ’ άρθρο 105 ΕισΝΑΚ, υπάγεται στη δικαιοδοσία των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων ακόμη και αν η απαλλοτρίωση έχει κηρυχθεί υπέρ ΝΠΙΔ. ΜΠρΠειρ 4472/2014,

σελ. 633.

ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΧΡΕΟΥΣ

Αιτιώδης αναγνώριση χρέους. Καταρτίζεται ατύπως όταν είναι απλώς επιβεβαιωτική του υπάρχοντος χρέους. Αποτελεί αντικείμενο ερμηνείας της συγκεκριμένης σύμβασης, αν η επερχόμενη μ’ αυτή αιτιώδης αναγνώριση υπάρχοντος χρέους αντικαθιστά ή όχι την αρχική σχέση ή απλώς την αλλοιώνει και αν στην περίπτωση αυτή ενέχει πλήρη ή μερική παραίτηση από ενστάσεις που αφορούν την αρχική σχέση, η οποία πρέπει κατ’ αρχήν να είναι έγκυρη. Η σύμβαση με την οποία αναγνωρίζει κάποιος υποχρέωση που έχει από ορισμένη αιτία ιδρύει νέα αυτοτελή και ανεξάρτητη από την αιτία βάση υποχρέωσης. ΑΠ 65/2015,

σελ. 623.

ΑΝΑΙΡΕΣΗ

Αν το δικαστήριο της ουσίας, παρά την έμμεση διαπίστωση κενού ή αμφιβολίας για την έννοια σύμβασης ή όρου αυτής, παραλείπει να προσφύγει στις διατάξεις των άρθρων 173 και 200 ΑΚ, υποπίπτει στην πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ. Εκ πλαγίου παραβίαση, κατά την άνω έννοια του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, μπορεί να συντελεστεί και επί των ερμηνευτικών κανόνων των δικαιοπραξιών των άρθρων 173 και 200 ΑΚ. ΑΠ 163/2015,

σελ. 646.

ΑΝΩΤΕΡΑ ΒΙΑ

Έννοια ανώτερης βίας. Πότε η ασθένεια του πληρεξουσίου δικηγόρου του διαδίκου θεωρείται λόγος ανωτέρας βίας. Αν επί απόφασης που εκδόθηκε από το Εφετείο σε πρώτη συζήτηση, ερήμην κάποιου από τους διαδίκους, ασκήθηκε ανακοπή ερημοδικίας και εκδόθηκε απορριπτική απόφαση για οποιονδήποτε (τυπικό ή ουσιαστικό) λόγο, η ασκούμενη στη συνέχεια αναίρεση απευθύνεται κατά της απόφασης που απέρριψε την ανακοπή, οπότε θεωρείται ότι η αναίρεση απευθύνεται και κατά της ερήμην απόφασης, κατά της οποίας στρεφόταν η ανακοπή, υπό την προϋπόθεση όμως ότι δεν πέρασε η προθεσμία για την άσκηση αναίρεσης κατά της απόφασης αυτής. ΑΠ 91/2015,

σελ. 648.

ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑ

Ισχυρισμοί που είχαν προταθεί με τις προτάσεις στο αναρμόδιο δικαστήριο νομίμως προβάλλονται με τις προτάσεις στο αρμόδιο δικαστήριο και αν ακόμη στις τελευταίες έχουν ενσωματωθεί (συρραφθεί) οι πρώτες, που τους περιέχουν και οι οποίες θεωρούνται ως μέρος των προτάσεων στο αρμόδιο δικαστήριο. Η αυτή λύση προσήκει και στην περίπτωση που το δευτεροβάθμιο δικαστήριο εξαφανίζει την πρωτόδικη απόφαση με την οποία εσφαλμένα είχε κηρυχθεί αναρμόδιο το δικαστήριο και είχε παραπέμψει την υπόθεση στο αρμόδιο δικαστήριο και μετά το δευτεροβάθμιο δικαστήριο κρατεί την υπόθεση και τη δικάζει κατ’ ουσίαν. ΑΠ 83/2015,

σελ. 643.

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ

Ασφαλιστική εταιρία καθίσταται υπερήμερη ως προς την καταβολή του ασφαλίσματος στον ασφαλισμένο. Σε περίπτωση υπερημερίας οφείλονται μόνο οι νόμιμοι ή από τη δικαιοπραξία τόκοι. Δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις περί αδικοπραξιών, καθώς η όποια υποχρέωση της εναγομένης ασφαλιστικής εταιρίας προς αποζημίωση απορρέει μόνο από την συναφθείσα ασφαλιστική σύμβαση, χωρίς την ύπαρξη της οποίας ουδεμία υποχρέωση θα υφίστατο. ΑΠ 1801/2014, παρατ. Ι. Φαρχούντ,

σελ. 625.

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ

Ο ασφαλιστής μπορεί να καταγγείλει τη σύμβαση ασφάλισης μόνο για παράβαση ουσιώδους όρου αυτής. Η καταγγελία επιφέρει τη λύση της σύμβασης εφόσον πραγματοποιηθεί με γραπτή δήλωση, που επιδίδεται στον λήπτη της ασφάλισης και στον ασφαλισμένο, συμπεριλαμβάνει την πρόσθετη γνωστοποίηση ότι η μη συμμόρφωση του λήπτη της ασφάλισης προς τον ουσιώδη όρο της σύμβασης εντός προθεσμίας τριάντα ημερών από την επίδοση επιφέρει τη λύση της σύμβασης και κοινοποιείται από τον ασφαλιστή στο Κέντρο Πληροφοριών του άρθρου 27 εδ. β/ Ν 489/1976. Η λύση της σύμβασης έχει ισχύ υπέρ τρίτων μετά την παρέλευση δεκαέξι ημερών από τη γνωστοποίηση. ΑΠ 232/2015,

σελ. 635.

ΑΦΕΣΗ ΧΡΕΟΥΣ

Η γνήσια αρνητική αναγνωριστική σύμβαση (άρθρο 454 εδ. β/ ΑΚ), που συνάπτεται όταν υπάρχει ακόμη χρέος, αλλά οι συμβαλλόμενοι δανειστής και οφειλέτης συμφωνούν ότι δεν υφίσταται, διακρίνεται από την άφεση χρέους κατά το ότι ενώ στην άφεση χρέους οι συμβαλλόμενοι δέχονται την ύπαρξη του χρέους στην αρνητική αναγνωριστική σύμβαση την αρνούνται. ΑΠ 172/2015,

σελ. 620.

ΔΕΔΙΚΑΣΜΕΝΟ

Το δεδικασμένο εκτείνεται και επί του κριθέντος οριστικώς δικονομικού ζητήματος. Η απόφαση, που απορρίπτει την αγωγή ως απαράδεκτη, δεν λύει το ζήτημα της υπάρξεως ή όχι του ουσιαστικού δικαιώματος, του οποίου έγινε επίκληση, το οποίο εξακολουθεί να είναι νομικά αμφισβητήσιμο και μετά την απόρριψη της αγωγής. Η δέσμευση από το δεδικασμένο καταλαμβάνει το συγκεκριμένο λόγο απορρίψεως της αγωγής. Εφόσον με δεύτερη αγωγή συμπληρωθεί η έλλειψη της διαδικαστικής προϋποθέσεως, δεν ισχύει πλέον το δεδικασμένο και είναι επιτρεπτή η άσκηση εκ νέου της αγωγής. ΑΠ 72/2015,

σελ. 644.

ΔΗΛΩΣΗ ΒΟΥΛΗΣΗΣ

Παραβιάζονται οι διατάξεις των άρθρων 173 και 200 ΑΚ όταν το δικαστήριο της ουσίας, παρά τη διάγνωση ασάφειας ή ατέλειας κατά τη διατύπωση της βούλησης ή οποιασδήποτε αμφιβολίας ως προς την έννοιά της, παραλείπει να προσφύγει στους κανόνες που τίθενται με αυτές για τη συναγωγή της προσήκουσας ερμηνείας ή να παραθέσει τα πραγματικά περιστατικά από τα οποία προκύπτει η εφαρμογή τους, ή προβαίνει σε κακή εφαρμογή τους. ΑΠ 22/2015,

σελ. 618.

ΔΙΑΖΥΓΙΟ

Προδικαστική παραπομπή. Δικαστική συνεργασία σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις. Διεθνής δικαιοδοσία σε θέματα υποχρεώσεων διατροφής. Αίτημα περί υποχρεώσεως διατροφής ανήλικων τέκνων ταυτόχρονο με διαδικασία δικαστικού χωρισμού των γονέων κινηθείσα σε κράτος μέλος διαφορετικό από αυτό της συνήθους διαμονής των τέκνων. ΔΕΕ υπόθ. C184/14 j απόφ. της 16.7.2015,

σελ. 666.

ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Προδικαστική παραπομπή. Δικαστική συνεργασία σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις. Διεθνής δικαιοδοσία σε θέματα υποχρεώσεων διατροφής. Αίτημα περί υποχρεώσεως διατροφής ανήλικων τέκνων ταυτόχρονο με διαδικασία δικαστικού χωρισμού των γονέων κινηθείσα σε κράτος μέλος διαφορετικό από αυτό της συνήθους διαμονής των τέκνων. ΔΕΕ υπόθ. C184/14 j απόφ. της 16.7.2015,

σελ. 666.

ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗΣ

Αίτηση άρνησης εκτέλεσης κατά τον Κανονισμό 1215/2012. Τα κωλύματα αναγνώρισης και εκτέλεσης αλλοδαπών αποφάσεων εξετάζονται κατά τη διαδικασία των άρθρων 45 επ. Καν. 1215/2012 για τη διεθνή δικαιοδοσία, την αναγνώριση και την εκτέλεση αποφάσεων σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις. Γενικές παρατηρήσεις σχετικά με την κατάργηση της διαδικασίας κήρυξης εκτελεστότητας (Ι), νέο ένδικο βοήθημα, το οποίο ρυθμίζεται στα άρθρα 46 επ. Καν. 1215/2012 (αίτηση άρνησης) (ΙΙ). Μελλοντικές προοπτικές αυτού του βοηθήματος (ΙΙΙ), όπως, διάρκεια της διαδικασίας, επιτρεπτά ένδικα μέσα κατά της πρωτοβάθμιας απόφασης, δικονομικές ιδιαιτερότητες της αίτησης άρνησης εκτέλεσης που χρήζουν αποσαφήνισης από τον εθνικό νομοθέτη, και μια πρώτη αποτίμηση του νεοεισαχθέντος συστήματος (ΙV). Τα παρατηρούμενα κενά επιτάσσουν την εκπόνηση της κατάλληλης εσωτερικής νομοθεσίας, προς αποφυγή δυσλειτουργιών στην ελεύθερη κυκλοφορία των δικαστικών αποφάσεων στον κοινό ευρωπαϊκό χώρο (V). Μελ. Απ. Άνθιμος,

σελ. 610.

ΕΝΔΙΚΑ ΜΕΣΑ

Σιωπηρή παραίτηση από την άσκηση ενδίκου μέσου μπορεί να συντρέχει και όταν ο υπόχρεος καταβάλει χωρίς επιφύλαξη, την τελεσιδίκως επιδικασθείσα στο δικαιούχο απαίτηση με τους τόκους και τη δικαστική δαπάνη. Η γραπτή επιφύλαξη του πληρεξουσίου δικηγόρου, για λογαριασμό του πελάτη του, στην εξοφλητική απόδειξη πληρωμής αποζημίωσης απολύσεως δυνάμει δικαστικής αποφάσεως, να ασκήσει κάθε επιτρεπόμενο ένδικο μέσον, δεν θεμελιώνει σιωπηρή αποδοχή της προσβαλλόμενης απόφασης. ΑΠ 51/2015,

σελ. 645.

ΕΝΔΟΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΒΙΑ

Η νομοθετική αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας στην Ελλάδα και την Κύπρο. Ο ελληνικός Ν 3500/2006, με ρυθμίσεις ποινικού, αστικού και διοικητικού δικαίου. Ποινική διαμεσολάβηση. Ο κυπριακός (ποινικός) νόμος περί βίας στην οικογένεια με αριθμό 119 (1) του 2000 (πρόληψη και προστασία θυμάτων) και οι διατάξεις για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας τουλάχιστον άλλων τεσσάρων σχετικών νόμων. Μελ. Α. Πλεύρη,

σελ. 591.

ΚΑΤΑΣΧΕΣΗ ΣΤΑ ΧΕΡΙΑ ΤΡΙΤΟΥ

Σε περίπτωση κατάσχεσης εις χείρας του εργοδότη, ως τρίτου, των οφειλόμενων από αυτόν προς τον εργολάβο ως ανταλλάγματος της παροχής του έργου, δεν ισχύουν οι εκ των άρθρων 987 και 262 παρ. 2 ΚΠολΔ περιορισμοί των δυναμένων να προταθούν κατά της κατάσχεσης ενστάσεων του τρίτου για τον εργοδότη, στον οποίο παρέχεται το δικαίωμα να προσβάλει την κατάσχεση αυτή και για άλλους λόγους και μάλιστα για ουσιαστική ακυρότητα, που προκύπτει από το ακατάσχετο της αντίστοιχης απαίτησης. ΑΠ 1949/2014,

σελ. 652.

ΚΟΙΝΟΧΡΗΣΤΟΙ ΧΩΡΟΙ

Οριζόντια ιδιοκτησία. Δικαίωμα κάθε ιδιοκτήτη ορόφου ή διαμερίσματος να κάνει απόλυτη χρήση των κοινόχρηστων μερών της οικοδομής, εφόσον δεν βλάπτει τα αντίστοιχα δικαιώματα των λοιπών συνιδιοκτητών και δεν μεταβάλλει τον συνήθη προορισμό των κοινόχρηστων μερών. Βλαπτική για τα δικαιώματα των λοιπών συνιδιοκτητών είναι η χρήση που εμποδίζει ή δυσχεραίνει υπερμέτρως αυτούς στη χρήση των οριζόντων ιδιοκτησιών τους ή και στη σύγχρηση των κοινών μερών. ΑΠ 38/2015,

σελ. 631.

ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ

Αξίωση αποζημίωσης για παραλείψεις κατά τη σύνταξη των κτηματολογικών εγγράφων της απαλλοτρίωσης. Η αγωγή αποζημίωσης κατ’ άρθρο 105 ΕισΝΑΚ, υπάγεται στη δικαιοδοσία των τακτικών διοικητικών δικαστηρίων ακόμη και αν η απαλλοτρίωση έχει κηρυχθεί υπέρ ΝΠΙΔ. ΜΠρΠειρ 4472/2014,

σελ. 633.

Δυνατότητα κατά το άρθρο 6 παρ. 8 Ν 2664/1998 υποβολής αίτησης, για διόρθωση στοιχείων της πρώτης εγγραφής ενώπιον του Κτηματολογικού Δικαστή, ο οποίος δικάζει κατά τη διαδικασία της εκουσίας δικαιοδοσίας. Κατά διασταλτική ερμηνεία της διάταξης αυτής, συμπεριλαμβάνονται και άλλα, πλην του εμβαδού, εσφαλμένως καταχωρηθέντα στοιχεία των πρώτων εγγραφών. Την εν λόγω αίτηση νομιμοποιείται να εγείρει αυτός που έχει καταχωρηθεί στις πρώτες εγγραφές ως δικαιούχος εγγραπτέου δικαιώματος. ΜΠρΑρτ 245/2012,

σελ. 649.

Μόνος περιορισμός στη διόρθωση των εσφαλμένων καταχωρήσεων των πρώτων εγγραφών, είναι να μην αμφισβητούνται τα όρια όμορων ακινήτων ή τα δικαιώματα τρίτων προσώπων. Αναλόγως πρέπει να ερμηνευθεί και ο άνω περιορισμός, ώστε να συμπεριλάβει κάθε δικαίωμα τρίτου που ενδέχεται να επηρεαστεί από την αιτούμενη διόρθωση, ώστε να μην επιτρέπεται τέτοια διόρθωση, εάν ο τρίτος δεν συμμετέχει στη δίκη. ΜΠρΑρτ 245/2012,

σελ. 649.

ΠΛΕΙΣΤΗΡΙΑΣΜΟΣ

Προνομιακή κατάταξη στην τρίτη σειρά των απαιτήσεων των δικηγόρων, εφόσον προέκυψαν μέσα στην τελευταία διετία πριν από την ημέρα που είχε αρχικά ορισθεί για τον πλειστηριασμό ή πριν από την κήρυξη της πτώχευσης, χωρίς κατά τη σύνταξη του πίνακα να απαιτείται να έχουν επιδικασθεί με τελεσίδικη απόφαση. Η αρχική ημερομηνία του πλειστηριασμού αποτελεί την αφετηρία αναδρομικού υπολογισμού της διετίας που ορίζεται από το άρθρο 975 αριθ. 3 ΚΠολΔ. ΑΠ 164/2015,

σελ. 651.

ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ

ΓΟΣ. Παράνομος ο τρόπος υπολογισμού των τόκων που δεν αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης και συμφωνίας μεταξύ τραπέζης και δανειολήπτη. ΜΠρΘεσ 7423/2015,

σελ. 638.

ΤΟΚΟΙ

ΓΟΣ. Παράνομος ο τρόπος υπολογισμού των τόκων που δεν αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης και συμφωνίας μεταξύ τραπέζης και δανειολήπτη. ΜΠρΘεσ 7423/2015,

σελ. 638.

Επί υπερημερίας χρηματικής οφειλής, ο οφειλέτης υποχρεούται στην καταβολή τόκων υπερημερίας και σε αποκατάσταση της περαιτέρω θετικής ζημίας του δανειστή, από την επελθούσα μείωση της περιουσίας του. ΑΠ 1801/2014, παρατ. Ι. Φαρχούντ,

σελ. 625.

ΥΠΕΡΗΜΕΡΙΑ

Ασφαλιστική εταιρία καθίσταται υπερήμερη ως προς την καταβολή του ασφαλίσματος στον ασφαλισμένο. Σε περίπτωση υπερημερίας οφείλονται μόνο οι νόμιμοι ή από τη δικαιοπραξία τόκοι. Τόκοι υπερημερίας. ΑΠ 1801/2014, παρατ. Ι. Φαρχούντ,

σελ. 625.

ΥΠΕΡΧΡΕΩΜΕΝΑ ΦΥΣΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ

Δυνατότητα ανάκλησης ή μεταρρύθμισης αποφάσεων που αφορούν τη ρύθμιση των οφειλών υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων. Το άρθρο 9 παρ. 2 του Ν 3869/2010 αφορά το δικαίωμα του πιστωτή να κινήσει διαδικασία αναγκαστικής εκτέλεσης μόνο κατά της κύριας κατοικίας του οφειλέτη που εξαιρέθηκε από την ρευστοποίηση. Για να καταγγελθεί η δικαστική ρύθμιση θα πρέπει ο οφειλέτης να καθυστερεί την πληρωμή τουλάχιστον τεσσάρων δόσεων. Κρίθηκε ότι, με τη γενομένη εκ μέρους της καθ’ ης πιστώτριας, καταγγελία της δικαστικής ρύθμισης των χρεών της αιτούσας, η καθ’ ης έχει αποδεσμευθεί από την δικαστική ρύθμιση, της οποίας η αιτούσα αιτείται την μεταρρύθμιση. ΕιρΣικυώνος 38/2014,

σελ. 662.

Κρίση του δευτεροβάθμιου Δικαστηρίου, ότι η παρούσα οικονομική κατάσταση της εκκαλούσας, σε συνδυασμό με τα προβλήματα υγείας που αντιμετωπίζει, είναι μη αναστρέψιμη. Για το λόγο αυτό, προσδιορίζει μηδενικές μηνιαίες μεταβολές επί τετραετία. ΜΠρΚορινθ 8/2015,

σελ. 655.

ΥΠΕΡΧΡΕΩΜΕΝΑ ΦΥΣΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ

Ταυτότητα του φυσικού προσώπου. Έννοια. Στοιχεία εξατομίκευσης κατά τη ληξιαρχική πράξη γέννησης, στοιχεία του περιεχομένου της αστυνομικής ταυτότητας, βιολογικά στοιχεία εξατομίκευσης. Αλλαγή στοιχείων ταυτότητας. Η περίπτωση αλλαγής φύλου και πώς αντιμετωπίζεται από το εθνικό και αλλοδαπά δίκαια. Τα προβλήματα από την ασφαλή οριστική διαμόρφωση του φύλου μπορεί να μην είναι νέα στην ανθρωπότητα, η νομοθετική τους επίλυση όμως δημιουργεί προβλήματα όχι τόσο τεχνικά όσο ιδεολογικά. Μελ. Θ. Παπαζήση,

σελ. 579.