ΕΥΡΕΤΗΡΙΑ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2018

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ & ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

Τεύχος 12, Δεκέμβριος 2018

Περιοδική έκδοση νομολογίας, νομοθεσίας, αρθρογραφίας & πρακτικής

Εκδίδεται από το 2008 - Μηνιαία έκδοση

Αγόρασέ το στο nb.org

ΦΠ €110.00
ΝΠ €160.00 *

* Οι τιμές περιλαμβάνουν ΦΠΑ.

Θεματολογία νέων άρθρων;

Αν έχετε κάποια ιδέα πατήστε εδώ

Αν έχετε κάποια ερώτηση ή ένα άρθρο για δημοσίευση

πατήστε εδώ

ΑΓΩΓΗ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΤΙΚΗ

Αγωγή αναγνωριστική κυριότητας. Άρση προσβολής διά διατάραξης (ρηματικής αμφισβήτησης) και παράλειψης στο μέλλον κατά Ιερού Ναού. Δεν υπόκεινται σε τακτική χρησικτησία τα ακίνητα των Εκκλησιών και των ευαγών οίκων. Η αναγνωριστική αγωγή κυριότητας με την οποία δεν διώκεται αξίωση δεν υπόκειται σε παραγραφή, επειδή, κατ’ άρθρο 247 ΑΚ, η παραγραφή αναφέρεται σε αξιώσεις. ΠΠρΧαλκιδικ 68/2018,

σελ. 1366.

ΑΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΟΣ ΠΛΟΥΤΙΣΜΟΣ

Η συσταθείσα μεταξύ των διαδίκων σύμβαση παρακοινωνίας ουδέποτε καταγγέλθηκε, άρα είναι ενεργή, ανεξάρτητα από το ότι δεν πληρώθηκε ο όρος της σύστασης μονοπρόσωπης ΙΚΕ, συνεπώς υφίσταται νόμιμη αιτία διατήρησης του πλουτισμού και απορρίπτεται ως νόμω αβάσιμη η αγωγή που στηρίζεται στις διατάξεις περί αδικαιολογήτου πλουτισμού. ΜΠρΘεσ 15716/2018,

σελ. 1358.

ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ (ΑμΕΑ)

Τα άτομα με ειδικές ανάγκες-κινητικά προβλήματα ως αποδέκτες τουριστικών υπηρεσιών υπό το πρίσμα της Σύμβασης του Ο.Η.Ε. για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία. Μελ. Ε. Καρδούλια,

σελ. 1337.

ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΑ

Πρόκληση αυτοκινητιστικού ατυχήματος από την πρόσκρουση φορτηγού με ποδήλατο οδηγούμενο από ανήλικο 9 ετών. Αμέλεια του οδηγού του φορτηγού. Αποκλειστική υπαιτιότητα αυτού στην πρόκληση του ατυχήματος. Μη απόδειξη ισχυρισμού περί παραμέλησης εποπτείας του ανήλικου από τους γονείς του. ΜΠρΘεσ 3662/2017,

σελ. 1374.

ΔΑΝΕΙΣΤΕΣ

Η απώλεια προτεραιότητας ως μορφή ευθύνης του δανειοδότη. Η κατάταξη του δανειοδότη, από τη μία πλευρά, πρέπει να είναι τόσο υψηλή ώστε ο δανειολήπτης να αποκτά πρόσβαση στη χρηματοδότηση των αναγκών του με προσιτό επιτόκιο. Από την άλλη πλευρά, η κατάταξη του δανειοδότη πρέπει να χαμηλώνει στο αναγκαίο μέτρο προκειμένου είτε ο δανειολήπτης να είναι σε θέση να διατηρεί και να αυξάνει την υπέγγυα περιουσία του προς όφελος όλων των δανειστών του είτε οι άλλοι δανειστές του να είναι σε θέση να αποζημιώνονται από τις αναλογούσες στη δανειακή απαίτηση προσόδους οποιασδήποτε διαδικασίας εκτέλεσης επί της υπέγγυας περιουσίας εάν ο δανειοδότης έχει προκαλέσει ή επιδεινώσει την αφερεγγυότητα του δανειολήπτη. Μελ. Π. Βέλλας,

σελ. 1279.

ΔΙΑΤΑΓΗ ΠΛΗΡΩΜΗΣ

Ακύρωση διαταγής πληρωμής ως αόριστης λόγω μη αναγραφής της ημεροχρονολογίας έκδοσης στις συναλλαγματικές, οι οποίες στήριξαν την έκδοσή της. ΕιρΘεσ 615/2018,

σελ. 1381.

ΔΙΚΑΙΟ - ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ

Νομικά μορφώματα στα παραμύθια των αδελφών Grimm. Με τη μελέτη αυτή ο συγγραφέας αποπειράται να συζεύξει τον φαντασιακό κόσμο των παραμυθιών των αδελφών Grimm, ενός μνημειώδους έργου της λογοτεχνίας, με την πεζή και ίσως άχαρη πραγματικότητα της νομικής επιστήμης. Μελ. Χ. Χασάπης,

σελ. 1319.

ΕΚΚΛΗΣΙΑ - ΘΡΗΣΚΕΙΑ

Ζητήματα ταφικού και ενοριακού δικαίου. Στη γνωμοδότηση υποστηρίζεται ότι το ιδιόρρυθμο δικαίωμα χρήσεως ορισμένου χώρου του νεκροταφείου για να χρησιμοποιηθεί ως οικογενειακός τάφος μετέχει τόσο του δημοσίου όσο και του ιδιωτικού δικαίου. Επομένως, μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο και αναγνωριστικής αγωγής, έστω και εάν δεν αποτελεί περιουσιακό στοιχείο του παραχωρησιούχου. Γνωμ. Γ. Ανδρουτσόπουλος,

σελ. 1271.

Ως πράγματα εκτός συναλλαγής χαρακτηρίζονται τα κοιμητήρια και οι τάφοι. Με παραχώρηση της αρχής δύναται να αποκτάται δικαίωμα χρήσης τάφου, το οποίο πέραν του ότι διέπεται από τις διατάξεις της διοικητικής νομοθεσίας προστατεύεται και κατά τις διατάξεις του ιδιωτικού δικαίου, δύναται επομένως να αποτελέσει αντικείμενο αναγνωριστικής αγωγής, ως ιδιόρρυθμο δικαίωμα διφυούς φύσης κατ’ άρθρο 70 ΚΠολΔ. Δεκτή η αγωγή. ΕιρΚαλύμν 36/2018, βλ. σχετ. γνωμοδότηση Γ. Ανδρουτσόπουλου, σελ. 1271, σελ. 1371.

ΕΚΧΩΡΗΣΗ

Η πρόταση Κανονισμού για το εφαρμοστέο δίκαιο στα έναντι τρίτων αποτελέσματα των εκχωρήσεων απαιτήσεων. Ο Ευρωπαίος νομοθέτης κατέθεσε την πρόταση Κανονισμού για το εφαρμοστέο δίκαιο στα έναντι τρίτων αποτελέσματα της εκχώρησης απαιτήσεων με σκοπό την ενίσχυση της ασφάλειας δικαίου και τη διευκόλυνση των διασυνοριακών επενδύσεων στην αγορά της Ένωσης. Πρόκειται για μια περίπλοκη ρύθμιση η οποία αποτελεί περισσότερο έναν συμβιβασμό αντικρουόμενων συμφερόντων ισοδύναμων μεταξύ τους οικονομικών παραγόντων παρά μια ευέλικτη λύση η οποία θα οδηγούσε στην εφαρμογή ενός ενιαίου δικαίου για όλες τις πτυχές της εκχώρησης απαιτήσεων. Μελ. Δ. Σταματιάδης,

σελ. 1257.

ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ

Πολύπλοκα τραπεζικά προϊόντα και υποχρέωση αποζημίωσης - Σκέψεις με αφορμή την ΕφΑθ 4507/2018. Η μελέτη αποτελεί καταρχάς ένα σχόλιο στην πρόσφατη απόφαση του Εφετείου Αθηνών (4507/2018), η οποία όμως εντάσσεται με την σειρά της σε μία ήδη μακρά νομολογία γύρω από πολύπλοκα (υβριδικά) τραπεζικά προϊόντα, την υποχρέωση των πιστωτικών ιδρυμάτων να ενημερώνουν και να συμβουλεύουν τον πελάτη τους και τις βασικές έννοιες του δικαίου της αποζημίωσης. Μελ. Σ. Κιτσάκης,

σελ. 1312.

Τοποθέτηση χρημάτων εναγόντων σε νέα τραπεζικά προϊόντα κατόπιν συμβουλής των προστηθέντων υπαλλήλων της εναγόμενης τράπεζας. Σύναψη σύμβασης παροχής επενδυτικών υπηρεσιών και σύμβασης αγοράς Μετατρέψιμων Αξιογράφων Ενισχυμένου Κεφαλαίου (ΜΑΕΚ). Παράλειψη της εναγόμενης τράπεζας να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της: εκτίμηση των συμφερόντων των πελατών-εναγόντων, διαφώτιση, παροχή συμβουλευτικής καθοδήγησης και προειδοποίησης αυτών. Πολυπλοκότητα επενδυτικού προϊόντος. ΕφΑθ 4507/2018, βλ. σχετική μελέτη Σ. Κιτσάκη, σελ. 1312, σελ. 1347.

ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΔΙΑΤΑΓΗ ΠΛΗΡΩΜΗΣ

Ο δανειστής – αιτών, μετά την υποβολή των αντιρρήσεων του οφειλέτη και τη σχετική ενημέρωση του ίδιου, πρέπει να καταθέσει αγωγικό δικόγραφο, που θα επιδίδεται και στον καθ’ ου οφειλέτη, με το οποίο θα προβαίνει ο δανειστής σε συγκεκριμένο προσδιορισμό της αξίωσής του, χωρίς όμως να αποκλείεται, χάριν της οικονομίας της δίκης, η ανάπτυξη σε αυτό νέας δέσμης παρεμφερών με τα αρχικά πραγματικών περιστατικών ή η υποβολή νέου κύριου ή παρεπόμενου αιτήματος. ΕιρΘεσ 954/2018,

σελ. 1416.

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΡΩΜΗ Ι

Η πρόταση Κανονισμού για το εφαρμοστέο δίκαιο στα έναντι τρίτων αποτελέσματα των εκχωρήσεων απαιτήσεων. Ο Ευρωπαίος νομοθέτης κατέθεσε την πρόταση Κανονισμού για το εφαρμοστέο δίκαιο στα έναντι τρίτων αποτελέσματα της εκχώρησης απαιτήσεων με σκοπό την ενίσχυση της ασφάλειας δικαίου και τη διευκόλυνση των διασυνοριακών επενδύσεων στην αγορά της Ένωσης. Μελ. Δ. Σταματιάδης,

σελ. 1257.

ΚΥΡΙΟΤΗΤΑ

Αγωγή αναγνωριστική κυριότητας. Άρση προσβολής διά διατάραξης (ρηματικής αμφισβήτησης) και παράλειψης στο μέλλον κατά Ιερού Ναού. Δεν υπόκεινται σε τακτική χρησικτησία τα ακίνητα των Εκκλησιών και των ευαγών οίκων. Η αναγνωριστική αγωγή κυριότητας με την οποία δεν διώκεται αξίωση δεν υπόκειται σε παραγραφή, επειδή, κατ’ άρθρο 247 ΑΚ, η παραγραφή αναφέρεται σε αξιώσεις. ΠΠρΧαλκιδικ 68/2018,

σελ. 1366.

ΛΟΓΟΔΟΣΙΑ

Απόφαση που διατάζει λογοδοσία ή παράδοση καταλόγου των στοιχείων ομάδας αντικειμένων. Γίνεται οριστική ως προς την υποχρέωση λογοδοσίας ή την υποβολή του καταλόγου, αν δεν κατατεθούν ο λογαριασμός ή ο κατάλογος μέσα στην οριζόμενη από αυτήν προθεσμία. ΜΕφΠειρ 237/2018,

σελ. 1379.

ΜΕΣΙΤΕΙΑ

Σύναψη σύμβασης μεσιτείας. Άρνηση καταβολής της μεσιτικής αμοιβής. Δεκτή η αγωγή της μεσίτριας, δεκτή όμως και η ένσταση περί δυσαναλόγου μεγάλης μεσιτικής αμοιβής σε σχέση με την μεσιτική παροχή. Μείωση της μεσιτικής αμοιβής στο προσήκον μέτρο. ΕιρΑμαρουσ 71/2018,

σελ. 1361.

ΝΑΟΙ

Αγωγή αναγνωριστική κυριότητας. Άρση προσβολής διά διατάραξης (ρηματικής αμφισβήτησης) και παράλειψης στο μέλλον κατά Ιερού Ναού. Δεν υπόκεινται σε τακτική χρησικτησία τα ακίνητα των Εκκλησιών και των ευαγών οίκων. Η αναγνωριστική αγωγή κυριότητας με την οποία δεν διώκεται αξίωση δεν υπόκειται σε παραγραφή, επειδή, κατ΄ άρθρο 247 ΑΚ, η παραγραφή αναφέρεται σε αξιώσεις. ΠΠρΧαλκιδικ 68/2018,

σελ. 1366.

ΠΑΡΑΚΟΙΝΩΝΙΑ

Σύμβαση παρακοινωνίας. Έννοια. Αδικαιολόγητος πλουτισμός. Η συσταθείσα μεταξύ των διαδίκων παρακοινωνία ουδέποτε καταγγέλθηκε, άρα είναι ενεργή, ανεξάρτητα από το ότι δεν πληρώθηκε ο όρος της σύστασης μονοπρόσωπης ΙΚΕ, συνεπώς υφίσταται νόμιμη αιτία διατήρησης του πλουτισμού και απορρίπτεται ως νόμω αβάσιμη η αγωγή που στηρίζεται στις διατάξεις περί αδικαιολογήτου πλουτισμού. ΜΠρΘεσ 15716/2018,

σελ. 1358.

ΠΙΝΑΚΑΣ ΚΑΤΑΤΑΞΗΣ

Ζητήματα κατάταξης κατά τη «σύγκρουση» εμπραγμάτως εξασφαλισμένων-προνομιούχων και εγχειρόγραφων δανειστών σε περίπτωση αναγκαστικού πλειστηριασμού ακινήτου - (Μετά τους Ν 4335/2015 και Ν 4512/2018) - Σκέψεις με αφορμή την ΜΕφΘεσ 2719/2018. Μελ. Χ. Ευθυμίου,

σελ. 1300.

Κατάταξη δανειστών. Ικανοποίηση μη προνομιούχων δανειστών, όταν συνυπάρχουν με προνομιούχους, εξοπλισμένους τόσο με ειδικά όσο και με γενικά προνόμια. Διαδικασία. Από το 10% θα πρέπει να μπορούν να επωφελούνται και εκείνοι, των οποίων οι απαιτήσεις είναι μεν εξοπλισμένες με προνόμιο, δεν ικανοποιήθηκαν όμως με βάση το προνόμιό τους αυτό, επειδή προηγήθηκαν άλλοι προνομιούχοι, στους οποίους καταναλώθηκε το ποσοστό κάθε κατηγορίας, διότι εκείνοι οι μη ικανοποιηθέντες δανειστές ταυτίζονται κατ’ αποτέλεσμα με τους μη προνομιούχους. ΜΕφΘεσ 2719/2018, βλ. σχετ. μελέτη Χ. Ευθυμίου, σελ. 1300, σελ. 1382.

ΠΛΕΙΣΤΗΡΙΑΣΜΟΣ

Κύρος πλειστηριασμού που θα διενεργηθεί εκτός των οριζόμενων από το νόμο χρονικών ορίων. Ακόμα και αν ήθελε γίνει δεκτό ότι ο μη ορισμός με την κατασχετήρια έκθεση του πλειστηριασμού εντός επτά μηνών από την περάτωση της κατάσχεσης, αλλά νωρίτερα, συνεπάγεται ακυρότητα αυτής, και όχι μόνο του πλειστηριασμού που τυχόν θα διενεργηθεί νωρίτερα, χωρίς τη συνδρομή βλάβης, καθόσον η φράση «ορίζεται υποχρεωτικά» δύναται να εξομοιωθεί με απειλή ακυρότητας, δεν μπορεί να ισχύσει το ίδιο για την περίπτωση που ο πλειστηριασμός οριστεί με την κατασχετήρια έκθεση σε χρόνο που εκφεύγει των οκτώ μηνών, όριο για το οποίο ο νομοθέτης χρησιμοποιεί μη ταυτόσημη με απειλή ακυρότητας φράση, ήτοι τη φράση «όχι πάντως». ΜΠρΘεσ 15472/2018,

σελ. 1390.

ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΕΚΤΟΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΗΣ

Ως πράγματα εκτός συναλλαγής χαρακτηρίζονται τα κοιμητήρια και οι τάφοι. Με παραχώρηση της αρχής δύναται να αποκτάται δικαίωμα χρήσης τάφου, το οποίο πέραν του ότι διέπεται από τις διατάξεις της διοικητικής νομοθεσίας προστατεύεται και κατά τις διατάξεις του ιδιωτικού δικαίου, δύναται επομένως να αποτελέσει αντικείμενο αναγνωριστικής αγωγής, ως ιδιόρρυθμο δικαίωμα διφυούς φύσης κατ’ άρθρο 70 ΚΠολΔ. Δεκτή η αγωγή. ΕιρΚαλύμν 36/2018, βλ. σχετ. γνωμοδότηση Γ. Ανδρουτσόπουλου, σελ. 1271, σελ. 1371.

ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΚΡΑΤΗΣΗ

Αναγκαστική εκτέλεση για παράλειψη ή ανοχή πράξης και ειδικότερα προς επιβολή χρηματικής ποινής και προσωπικής κράτησης. Προϋποθέσεις και διαδικασία. Απαιτείται η έκδοση δύο δικαστικών αποφάσεων. Βεβαίωση με την απόφαση, σε πρώτο στάδιο, της υποχρέωσης του εναγομένου σε παράλειψη ή ανοχή πράξης, απειλή εναντίον του, για την περίπτωση παράβασης της σχετικής του υποχρέωσης, των ποινών αθροιστικά και καθορισμός ποσού χρηματικής ποινής και χρόνου προσωπικής κράτησης. Διάγνωση της παράβασης, σε δεύτερο στάδιο, και καταδίκη του οφειλέτη στην καταβολή χρηματικής ποινής και σε προσωπική κράτηση. ΜΕφΘεσ 611/2018,

σελ. 1387.

ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ

Τα άτομα με ειδικές ανάγκες-κινητικά προβλήματα ως αποδέκτες τουριστικών υπηρεσιών υπό το πρίσμα της Σύμβασης του Ο.Η.Ε. για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία. Μελ. Ε. Καρδούλια,

σελ. 1337.

ΤΡΑΠΕΖΕΣ

Πολύπλοκα τραπεζικά προϊόντα και υποχρέωση αποζημίωσης - Σκέψεις με αφορμή την ΕφΑθ 4507/2018. Η μελέτη αποτελεί καταρχάς ένα σχόλιο στην πρόσφατη απόφαση του Εφετείου Αθηνών (4507/2018), η οποία όμως εντάσσεται με την σειρά της σε μία ήδη μακρά νομολογία γύρω από πολύπλοκα (υβριδικά) τραπεζικά προϊόντα, την υποχρέωση των πιστωτικών ιδρυμάτων να ενημερώνουν και να συμβουλεύουν τον πελάτη τους και τις βασικές έννοιες του δικαίου της αποζημίωσης. Μελ. Σ. Κιτσάκης,

σελ. 1312.

ΥΠΕΡΧΡΕΩΜΕΝΑ ΦΥΣΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ

Μόνιμη αδυναμία πληρωμής. Πρέπει να υπάρχει κατά το χρονικό σημείο της κατάθεσης της αίτησης και η κατάσταση αυτή να διατηρείται μέχρι και τη συζήτηση στο ακροατήριο. Η αδυναμία πληρωμής είναι πραγματικό ζήτημα, το οποίο δύναται να κριθεί από τη συνολική κατάσταση του οφειλέτη, από τη συνολική συμπεριφορά των πιστωτών του στο κρίσιμο χρονικό σημείο και την αναμενόμενη εξέλιξη στο μέλλον. ΑΠ 551/2018,

σελ. 1398.

Ειδικά στην περίπτωση μεταβίβασης από τον οφειλέτη περιουσιακού του στοιχείου, κατά την τελευταία τριετία πριν από την υποβολή της αίτησης του άρθρου 4 παρ. 1 Ν 3869/2010, που είναι υποχρεωμένος να δηλώσει ο οφειλέτης, με βάση το καθήκον του για ειλικρινή δήλωση, θα πρέπει αυτή να συνδέεται, άμεσα ή έμμεσα, με την περιέλευσή του σε μόνιμη αδυναμία πληρωμών, ώστε να θεμελιωθεί δόλια συμπεριφορά. ΑΠ 755/2018,

σελ. 1393.

Η υποχρέωση ειλικρινούς δήλωσης περιλαμβάνει και τα εισοδήματα της συζύγου του οφειλέτη δεδομένου ότι η απόκρυψή τους, έχει ως συνέπεια τη μείωση του ποσού της συνεισφοράς στις οικογενειακές βιοτικές ανάγκες. ΕιρΞανθ 276/2018,

σελ. 1401.