ΣτΕ Ολ 3053/2009 [Εκτροπή Αχελώου - Περιβαλλοντική εκτίμηση έργων - Προδικαστικά ερωτήματα στο ΔΕΚ]

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ & ΔΙΚΑΙΟ

Τεύχος 1/2010, Ιανουάριος - Φεβρουάριος - Μάρτιος

Φυσικό Περιβάλλον - Ενέργεια - Χωροταξία - Πολεοδομία - Δόμηση - Δημόσια Έργα - Μνημεία

Εκδίδεται από το 1997 - Τριμηνιαία έκδοση

Θεματολογία νέων άρθρων;

Αν έχετε κάποια ιδέα πατήστε εδώ

Αν έχετε κάποια ερώτηση ή ένα άρθρο για δημοσίευση

πατήστε εδώ

Απόσπασμα

Το ένδικο έγγραφο της Διοικήσεως, με το οποίο ο ανάδοχος του έργου εκτροπής των υδάτων του ποταμού Αχελώου προς τη Θεσσαλία και κατασκευής των φραγμάτων Μεσοχώρας και Συκιάς, καλείται να προβεί άμεσα στην έναρξη και συνέχιση των εργασιών που είχαν διακοπεί με προηγούμενη ακυρωτική απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, επάγεται μεταβολή στον νομικό κόσμο, αφού επιφέρει τη δυσμενή για τους αιτούντες συνέπεια της δυνάμει των προβλέψεων του Ν 3481/2006 και των εγκριθέντων με αυτόν περιβαλλοντικών όρων συνέχισης εκτελέσεως του συνόλου του επιμάχου έργου. Συνεπώς, απαραδέκτως οι ένδικες αιτήσεις στρέφονται ευθέως κατά διατάξεων του Ν 3481/2006, ασκούνται δε παραδεκτώς κατά της ως άνω πράξεως (μειοψ.). Με την καθ΄ ερμηνεία προσβαλλόμενη πράξη καθίσταται δυνατή η εκτέλεση του συνόλου του έργου, αντικείμενο επομένως της παρούσας δίκης αποτελεί η νομιμότητα του ενιαίου έργου της εκτροπής του Αχελώου ποταμού, παρά το γεγονός ότι η προσβαλλόμενη πράξη αναφέρεται σε τμήμα του επίμαχου έργου και συγκεκριμένα, στο φράγμα της Συκιάς (μειοψ.). Οι ρυθμίσεις των άρθρων 9 και 13 του Ν 3481/2006, με τις οποίες επιτρέπεται η υδροληψία από συγκεκριμένη λεκάνη απορροής ποταμού (ΛΑΠ) και η μεταφορά ύδατος σε άλλη ΛΑΠ είναι αντίθετες με την Οδηγία 2000/60/ΕΚ, δεδομένου ότι δεν έχουν εκπονηθεί ακόμη τα σχέδια των περιοχών λεκάνης απορροής ποταμού (ΠΛΑΠ) Δυτ. Στερεάς, Ηπείρου και Θεσσαλίας, εντός των οποίων βρίσκονται οι ΛΑΠ, από και προς τις οποίες θα γίνει η επίμαχη μεταφορά ύδατος. Ακόμη όμως και υπό την εκδοχή ότι το χρονικό διάστημα από 22.12.2000 έως 22.12.2009 αποτελεί προθεσμία μεταφοράς των κρίσιμων διατάξεων της Οδηγίας στο εσωτερικό δίκαιο, εν όψει της εκτάσεως του εν λόγω έργου και των επεμβάσεων στο περιβάλλον, που αυτό συνεπάγεται, με την επίμαχη ρύθμιση διακινδυνεύεται σοβαρά το αποτέλεσμα της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ και συνεπώς, η ρύθμιση αυτή του εθνικού νόμου προσκρούει στην εν λόγω Οδηγία (μειοψ.). Οι ρυθμίσεις των άρθρων 9 και 13 του Ν 3481/2006, με τις οποίες μεταφέρονται ποσότητες ύδατος από τον ποταμό Αχελώο στον ποταμό Πηνειό, οι οποίοι ανήκουν σε διαφορετικές περιοχές λεκάνης απορροής ποταμού (ΠΛΑΠ) (στις ΠΛΑΠ Δυτ. Στερεάς και Ηπείρου ο Αχελώος και Θεσσαλίας ο Πηνειός), χωρίς προηγουμένως να έχουν εκπονηθεί τα σχέδια αυτών των ΠΛΑΠ και χωρίς να έχει τηρηθεί η προβλεπόμενη στην Οδηγία 2000/60/ΕΚ διαδικασία διαβουλεύσεως, αντίκεινται στην Οδηγία αυτή, η οποία ίσχυε κατά τον κρίσιμο χρόνο (μειοψ.). Υποβολή προδικαστικών ερωτημάτων στο ΔΕΚ. Από το άρθρο 5 παρ. 2 και το Παράρτημα ΙΙΙ της Οδηγίας 85/337/ΕΟΚ προκύπτει ότι οι πληροφορίες που πρέπει να παρέχει ο κύριος του έργου περιλαμβάνουν τουλάχιστον περιγραφή του σχεδίου, περιέχουσα στοιχεία, σχετικά με τον τόπο πραγματοποιήσεώς του, τη σύλληψή του και το μέγεθός του, περιγραφή των μέτρων που μελετώνται, προκειμένου να αποφευχθούν και να μειωθούν και αν είναι δυνατόν, να αντιμετωπισθούν οι σημαντικότερες επιπτώσεις, καθώς και τα απαραίτητα στοιχεία για την εξακρίβωση και την εκτίμηση των σημαντικών επιπτώσεων που ενδέχεται να έχει το σχέδιο στο περιβάλλον. Η προσβαλλόμενη πράξη είναι ακυρωτέα, διότι η διάταξη του άρθρου 13 Ν 3481/2006, βάσει της οποίας εκδόθηκε, παραβιάζει ευθέως την Οδηγία 2001/42/ΕΚ, καθ΄ όσον παρ΄ ότι πρόκειται για σχέδιο και έργο που αφορά τους τομείς της γεωργίας, ενέργειας και διαχείρισης υδάτινων πόρων, θίγει δε περιοχές που περιλαμβάνονται στο δίκτυο NATURA (Ασπροπόταμος, κοιλάδα Αχελώου, Λιμνοθάλασσα Μεσολογγίου - Αιτωλικού κ.ά.), δεν προηγήθηκε της νομοθετικής εγκρίσεώς του στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση των επιπτώσεών του. Οι αρχές κράτους μέλους, το οποίο δεν θέσπισε εντός της ταχθείσης με Οδηγία προθεσμίας τις αναγκαίες ρυθμίσεις για τη μεταφορά της στην εσωτερική έννομη τάξη, δεν μπορούν να αντιτάξουν στους ιδιώτες τη μη εκπλήρωση από το εν λόγω κράτος μέλος των υποχρεώσεων που του επιβάλλει η Οδηγία. Διατάξεις Οδηγίας, όπως εν προκειμένω της Οδηγίας 2001/42/ΕΚ, οι οποίες είναι ανεπιφύλακτες και επαρκώς σαφείς, μπορούν παρά τη μη εμπρόθεσμη μεταφορά της στην εσωτερική έννομη τάξη ορισμένου κράτους μέλους, να τύχουν επικλήσεως έναντι των αρχών του τελευταίου τούτου κράτους από κάθε ιδιώτη που επιδιώκει, διά της επικλήσεως αυτής, είτε να ασκήσει δικαίωμα που θεσπίζει υπέρ αυτού η Οδηγία, είτε να μην εφαρμοσθεί εθνική διάταξη, αντίθετη προς την Οδηγία. Συνεπώς, η Οδηγία 2001/42/ΕΚ είχε άμεση ισχύ από 21 Ιουλίου 2004. Μέχρι την κατάρτιση του κοινοτικού καταλόγου του ευρωπαϊκού οικολογικού δικτύου ειδικών ζωνών Natura 2000, οι ενταχθέντες στον εθνικό κατάλογο τόποι απολαύουν προστασίας, η οποία αποσκοπεί στη διασφάλιση της ικανοποιητικής διατηρήσεώς τους, έως ότου συνταχθεί ο κατάλογος των τόπων κοινοτικής σημασίας και τύχουν προστασίας, βάσει των διατάξεων του κοινοτικού δικαίου και πάντως, απαγορεύεται να ασκούνται στους τόπους αυτούς δραστηριότητες συνεπαγόμενες υποβάθμισή τους. Δεν αποκλείεται εκτέλεση έργου σε προστατευόμενη περιοχή, μη συνδεόμενου άμεσα ή μη αναγκαίου για τη διαχείρισή της ή ανάπτυξη παραγωγικών δραστηριοτήτων, εφ΄ όσον στην οικεία ΜΠΕ περιέχονται εκτιμήσεις ως προς τις επιπτώσεις του και προτείνονται μέτρα για την αντιμετώπισή τους κατά τρόπο αποτελεσματικό, ώστε να μην επέρχεται υποβάθμιση της περιοχής. Όταν σχέδιο, καίτοι έχει επιπτώσεις επί συγκεκριμένου τόπου, δεν θέτει σε κίνδυνο την επίτευξη των σκοπών διατήρησης του τόπου αυτού, δεν μπορεί να θεωρηθεί ως δυνάμενο να επηρεάσει κατά τρόπο σημαντικό τον συγκεκριμένο τόπο. Η εκτίμηση του κινδύνου αυτού πρέπει να καθορίζεται ιδίως υπό το πρίσμα των ειδικών περιβαλλοντικών χαρακτηριστικών και προϋποθέσεων του τόπου, τον οποίο αφορά το σχέδιο. Εάν παρά τα αρνητικά συμπεράσματα της διενεργούμενης εκτιμήσεως και ελλείψει εναλλακτικών λύσεων, το σχέδιο πρέπει να πραγματοποιηθεί για άλλους επιτακτικούς λόγους σημαντικού δημοσίου συμφέροντος, το κράτος μέλος λαμβάνει κάθε αναγκαίο αντισταθμιστικό μέτρο, ώστε να εξασφαλισθεί η προστασία της συνολικής συνοχής του δικτύου Natura 2000. Η τελευταία ωστόσο αυτή δυνατότητα πρέπει ως παρέκκλιση από το ισχύον κριτήριο εγκρίσεως, να ερμηνεύεται στενά.

Το παρόν περιεχόμενο είναι συνδρομητικό και πλήρως προσβάσιμο μόνο στους συνδρομητές του περιοδικού.

  • Εάν είστε συνδρομητής παρακαλώ συνδεθείτε εδώ.
  • Εάν θέλετε να γίνετε συνδρομητής αγοραστε το έργο και αποκτήστε πλήρη δικαιώματα πρόσβασης
  • Εάν θέλετε να μάθετε περισσότερα για το πως μπορείτε να γίνετε συνδρομητής στην Ψηφιακή Νομική Βιβλιοθήκη nbonline.gr επικοινωνήστε μαζί μας με email ή τηλεφωνικώς.